Thế Vận Hội Olympic Paris có thực sự phỉ báng tôn giáo hay không?

[trungthuc]

Thế Vận Hội Olympic Paris đang gây ra phẫn nộ trên toàn thế giới vì tiết mục được cho là chế nhạo bức tranh nổi tiếng của danh họa Leonardo da Vinci, "The Last Supper". Làn sóng phản đối mạnh mẽ đến mức ban tổ chức sự kiện thể thao hàng đầu thế giới phải lên tiếng để xin lỗi.

Trong buổi họp báo vào ngày 28/7, người phát ngôn viên của TVH Olympic Paris, bà Anne Descamps, thay mặt ban tổ chức gửi lời xin lỗi giữa những sự tranh cãi có liên quan đến tiết mục trình diễn về thời trang trong sự kiện khai mạc Thế vận hội mùa hè 2024 ở thủ đô Paris của Pháp vào tối 26/7 (theo giờ địa phương).

Bà Descamps khẳng định ban tổ chức không bao giờ có ý định thể hiện sự thiếu tôn trọng đối với bất cứ nhóm tôn giáo nào, ngược lại ý nghĩa của tiết mục biểu diển là để tôn vinh sự khoan dung của con người. Dẫu vậy, đại diện của TVH Olympic Paris vẫn muốn xin lỗi những người cảm thấy khó chịu với tiết mục này.

Trước đó, màn trình diễn này có sự tham gia của các "Drag Queen" (nghệ sĩ nam giả gái) gây ra phẫn nộ trên toàn thế giới với lời cáo buộc đã báng bổ đạo Thiên Chúa. Không chỉ các khán giả bình thường, ngay cả những người có tầm ảnh hưởng như tỷ phú Elon Musk, Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Ý ông Matteo Salvini cũng như các chức sắc Công giáo... đều lên tiếng chỉ trích ban tổ chức TVH Olympic Paris, cho rằng đó là sự xúc phạm nặng nề đến đức tin của hơn 2 tỷ người theo đạo Ki tô giáo trên thế giới.

Tiết mục gây ra phẫn nộ

Theo tờ Daily Mail, màn trình diễn diễn ra trên chiếc cầu được bắc ngang qua sông Seine, có sự góp mặt của những người mẫu, vũ công, biểu tượng thời trang và các "Drag Queen" đến từ quốc gia chủ nhà. Mọi người tập trung quanh chiếc bàn dài, đồng thời là sàn catwalk. Trong lúc dàn người mẫu trình diễn những bộ sưu tập của các nhà thiết kế trẻ nhiều triển vọng, những người ngồi hai bên đã cho thực hiện những động tác lắc lư cơ thể theo điệu nhạc.

Màn trình diễn gây tranh cãi tại lễ khai mạc Olympic Paris. (Ảnh: X).

Đứng ở vị trí trung tâm là một phụ nữ ngoại cỡ mặc váy xanh lộng lẫy, đội mũ miện lớn màu bạc trông giống như vầng hào quang. Hai bên cạnh cô là các Drag Queen, gồm những cái tên nổi tiếng là Nicky Doll, thí sinh mùa thứ mười hai của RuPaul's Drag Race kiêm người dẫn chương trình chính của Drag Race France, cùng Paloma và Piche.

Để tăng thêm phần kịch tính, sân khấu còn có sự xuất hiện của một người đàn ông gần như khỏa thân, được sơn xanh toàn thân và nằm trên chiếc khay đựng thức ăn khổng lồ. Người này vốn là nam ca sĩ kiêm diễn viên Pháp Phillippe Katerine. Ban tổ chức cho biết Katerine hóa thân thành Dionysus, vị thần rượu vang, lễ hội và sân khấu của Hy Lạp, nhằm mục đích hướng người xem nhận thức rõ ràng hơn về sự phi lý của bạo lực giữa con người với nhau.

Tuy nhiên, phần lớn người xem lại không cảm thấy như vậy. Họ cảm nhận nhóm nghệ sĩ đang ra sức chế giễu Thiên Chúa giáo vì có vẻ như tiết mục được cải biên từ bức tranh "The Last Supper" ("Bữa ăn tối cuối cùng" hay "Bữa tiệc ly biệt"), bức tranh nổi tiếng của danh họa Leonardo da Vinci mô tả bữa ăn cuối cùng của Chúa Jesus với các tông đồ trước khi bị hành hình đóng đinh.

Trong mắt của nhiều người, người phụ nữ ngoại cỡ là hiện thân của Chúa Jesus bởi mũ miện trên đầu cô gợi nhớ đến vầng hào quang thường dùng trong các bức tranh về Chúa Jesus, còn những Drag Queen thay mặt cho các tông đồ của Chúa.

"Thật là điên rồ. Mở đầu sự kiện bằng cách thay thế Chúa Jesus và các tông đồ trong 'The Last Supper' bằng những người đàn ông giả gái. Có 2,4 tỷ người theo đạo Thiên chúa trên Trái Đất và rõ ràng Thế vận hội muốn tuyên bố ngay từ đầu là họ không được chào đón", Clint Russel, người hướng dẫn chương trình podcast Liberty Lockdown, bày tỏ sự bức xúc trên X.

Nhiều người tin rằng tiết mục tại lễ khai mạc là phiên bản nhằm châm biến bức tranh nổi tiếng "The Last Supper". (Ảnh: X).

Không lâu sau, Hội đồng Giám mục Pháp đưa ra bản tuyên bố: "Thật không may khi buổi lễ lại có những cảnh chế giễu và báng bổ Kitô giáo. Chúng tôi thật sự lên án điều này".

Cây viết Glenn Harlan Reynolds của New York Post thậm chí còn nâng cao quan điểm hơn khi tuyên bố: "Thảm họa 'The Last Supper' của Thế vận hội là nỗ lực mới nhất nhằm muốn hạ bệ văn hóa phương Tây".

Tương tự, người bình luận gia nổi tiếng người Mỹ Eric S. Raymond cho rằng, "Những gì diễn ra tại lễ khai mạc Olympic Paris không đơn giản là chống lại Cơ Đốc giáo, mà là sự chà đạp lên mọi giá trị và ý nghĩa cuộc sống để ủng hộ sự tự do luyến ái sa đọa".

TVH Olympic Paris có thực sự muốn hạ bệ đạo Thiên chúa?

Giữa làn sóng phẫn nộ nhắm vào ban tổ chức TVH Olympic Paris, một giả thuyết mới được nêu ra để lý giải cho mục đích thực sự của màn trình diễn kỳ lạ này, trong đó bác bỏ mối liên hệ của tiết mục và bức tranh kinh điển của Leonardo da Vinci.

Mục sư Benjamin Cremer, sống tại Mỹ, đã chia sẻ lại bài đăng từ nữ đồng nghiệp Cassie Noland Rapko, với nội dung tiết mục tại lễ khai mạc TVH Olympic Paris không phải về "The Last Supper", thay vào đó là tái hiện lại "Lễ hội Dionysus". Ý tưởng này căn cứ vào sự tương đồng giữa văn hóa Pháp và Hy Lạp. Olympic vốn bắt nguồn từ văn hóa và truyền thống Hy Lạp, còn văn hóa Pháp có nguồn gốc sâu xa từ tiệc tùng, lễ hội và nghệ thuật biểu diễn.

Ông Cremer cho rằng, tiết mục gây tranh cãi giống với bức tranh "The Feast of the Gods" ("Lễ hội của các vị thần", 1635) của Jan Harmensz Van hơn. Bức tranh này mô tả các vị thần Olympia đang tổ chức lễ cưới cho Thetis và Peleus. Người ngồi ở giữa là thần Apollo, không phải Chúa Jesus như theo những lời chỉ trích, và thần Dionysus đang nhảy múa phía trước.

Bức tranh "The Feast of the Gods" của Jan Harmensz Van. (Ảnh: X).

Trong khi đó, tài khoản Taylor Driskill Pafford có chia sẻ về những bữa tiệc mô tả trong tranh thời Phục hưng có ảnh hưởng nhiều từ Hy Lạp, nên không có gì khó hiểu nếu có sự tương đồng nào đó.

"Đó có thể trông giống như bữa tiệc của Dionysus và cũng có thể gợi nhớ đến 'The Last Supper'. Bởi vì trong thời kỳ Phục hưng, nhiều bức tranh mô tả một bữa tiệc thường bao gồm một chiếc bàn với những người ngồi ở một bên (có thể một vài người ở hai đầu bàn) và họ ngồi hoặc đứng ở các vị trí khác nhau", bà Pafford viết.

Ý kiến này nhận được sự tán đồng từ một số lớn cư dân trên mạng: "Cảm ơn. Tôi không hề nghĩ họ cố tình chế nhạo 'The Last Supper', nhưng nhiều người lại cứ cho là như vậy", "Cuối cùng cũng có một tiếng nói theo đúng lý trí", "Bữa tiệc này trông vui vẻ hơn nhiều so với 'The Last Supper'"...

Một ví dụ khác cho thấy không chỉ có "The Last Supper" mới có cảnh tiệc tùng chung quanh bàn. (Ảnh: X).

Trước đó, Thomas Jolly, giám đốc nghệ thuật của lễ khai mạc, đã khẳng định ý tưởng cho tiết mục của các Drag Queen không đến từ bức tranh nổi tiếng của Leonardo da Vinci, cũng không hề có ý xúc phạm đến bất cứ ai, mà chỉ muốn truyền đi thông điệp về sự hòa nhập, đa dạng của văn hóa nước Pháp.

Barbara Butch, người phụ nữ ngoại cỡ trong tiết mục tại lễ khai mạc, ngoài đời là DJ kiêm chủ nhân công ty sản xuất, cũng khẳng định trên trang cá nhân rằng không có ý nghĩa xấu xa nào trong màn hóa thân của cô. Theo cô Butch, màn trình diễn được tạo ra để tôn vinh tình yêu, sự hòa nhập, sự đa dạng thông qua âm nhạc và nhảy múa, từ đó tạo ra sự đoàn kết mọi người với nhau.

Ngoài ra, Barbara Butch tiết lộ chiếc vương miện mà cô đội thực chất là một chiếc tai nghe được cách điệu hóa, do nghệ sĩ Flavio Juan Nunez và người thiết kế Laurent Tijou sáng tạo ra. Sản phẩm được chế tác từ da mạ crom bạc tự nhiên, gỗ và pha lê Swarovski.

Barbara Butch chia sẻ ảnh trong hậu trường của tiết mục gây nhiều tranh cãi.

Lâu lắm mới thấy có một bài viết nhận định rất hay, ý nghĩa sâu sắc với cú pháp rõ ràng từ trang mạng VN đề cập đến một bản tin gây ra khá nhiều tranh cãi trong buổi khai mạc TVH Paris năm nay. Dĩ nhiên, tùy ở góc độ của người nhìn mà sẽ có nhiều lập luận, quan điểm khác nhau về tiết mục biểu diển này. Tuy nhiên trong sáng tạo nghệ thuật hoặc thời trang cũng cần phải có ý thức trong sáng, minh bạch, nếu không sẽ dễ dẫn đến nhiều sự ngộ nhận, tranh cãi thật đáng tiếc như vậy.
Xin được chia sẻ thêm với các bạn.

Tui thì không theo đạo công giáo, nhưng cái này đúng là phỉ báng công chúa giá. Nếu bạn để ý, có 1 anh chàng mặc cái quần short ngắn củn lòi hòn dái ra (đằng sau con gái nhỏ). Olympic là nơi không nên mang chính trị ra, mà họ lại mang ra. Trong khi đó, họ cấm nhửng vận động viên không được trình bày hình của Jesus ra. Không nhửng trong cái màn này, mà còn nhiều cảnh khác (khi đón đuốc)