BẢNG GIÁ HÔM NAY 11/01/2026: USD – VÀNG – LÃI SUẤT – NĂNG LƯỢNG
Có những ngày, nhìn bảng giá mà cứ thấy như nghe tiếng kim đồng hồ gõ vào túi tiền: mỗi con số nhích lên là một nhịp thở nặng thêm. Hôm nay cũng vậy: USD tự do “đi trước”, vàng SJC vẫn cao ngất, còn ở Mỹ thì xăng – lãi suất – điện – gas nhắc người ta rằng đời sống không hề rẻ hơn. USD: CHỈ SO SÁNH GIÁ MUA VÀO (MỚI “SÁT THỰC TẾ”)
Chênh lệch (chợ đen so với ngân hàng – mua vào):
• So với mua tiền mặt: +707 VND/USD (xấp xỉ +2,71%)
• So với mua chuyển khoản: +677 VND/USD (xấp xỉ +2,60%)
Nói thẳng: giá “ngân hàng bán ra” nhiều khi chỉ để tham khảo, còn không phải lúc nào cũng dễ mua; vì vậy nhìn “mua vào” mới thấy đúng nhịp thị trường.
Chỉ tính riêng “độ vênh” mua – bán đã là 2,0 triệu/lượng.
Quy đổi nhanh: khoảng 15,98 triệu/chỉ (tính theo giá bán ra 159,8 triệu/lượng).
VÀNG THẾ GIỚI: XAU/USD (GIÁ QUỐC TẾ)
• Vàng thế giới: khoảng 4.509 USD/ounce
Nếu quy đổi thô theo tỷ giá ngân hàng mua vào, giá vàng thế giới ra VND theo “lượng” thường vẫn thấp hơn SJC trong nước khá rõ — vì câu chuyện ở VN không chỉ là vàng, mà còn là cung – cầu, thương hiệu, và biên độ.
• Lãi suất nhà (tham chiếu theo Freddie Mac – loại phổ biến):
- Mortgage 30 năm fixed: 6,16%
- Mortgage 15 năm fixed: 5,46%
Tóm lại: Fed đã hạ so với giai đoạn đỉnh, nhưng lãi vay mua nhà vẫn đang neo quanh vùng “cao vừa đủ để đau”.
MỸ: GIÁ XĂNG (GASOLINE) – QUY ĐỔI RA LÍT
• Xăng Regular trung bình toàn nước Mỹ: 2,795 USD/gallon
• Quy đổi: khoảng 0,74 USD/lít
(1 gallon = 3,785 lít)
Giá này là mức trung bình; từng bang có thể chênh nhau rất mạnh.
MỸ: GIÁ ĐIỆN & “GIÁ GA” (KHÍ ĐỐT THIÊN NHIÊN)
• Giá điện bình quân (Residential): khoảng 17,98 cent/kWh (≈ 0,18 USD/kWh)
• Giá khí đốt thiên nhiên cho hộ gia đình (Residential): khoảng 19,61 USD / 1.000 ft³
(xấp xỉ ~1,89 USD/therm; ~0,69 USD/m³)
Lưu ý: số điện – gas thường công bố theo tháng (không “nhảy từng phút” như vàng, crypto), nên đây là số liệu thống kê gần nhất theo kỳ.
BITCOIN: MỘT NHỊP NHẢY KHÁC CỦA “TÀI SẢN SỐ”
• Bitcoin (BTC): khoảng 90.572 USD/BTC
Quy đổi kiểu “chợ đen mua vào” thì xấp xỉ ~2,42 tỷ VND/BTC.
TRUMP CHỐNG CHIẾN TRANH , KHÔNG CAN THIỆP VÀO NỘI BỘ CỦA NƯỚC KHÁC , CHỈ LÀ HUYỀN THOẠI
Donald Trump nhiều lần hứa với cử tri rằng :
- Ông sẽ không can thiệp vào công việc nội bộ của các quốc gia khác, ủng hộ đường lối :
-“ Nước Mỹ trên hết” và chấm dứt các cuộc chiến tranh kéo dài tốn xương máu và tiền bạc của Mỹ.
Tuy nhiên, hành động và tuyên bố của ông thường mâu thuẫn, và trên thực tế , chính quyền của ông đã can thiệp vào các vấn đề chính trị và quân sự của các quốc gia khác.
Trump hứa những gì trong chiến dịch tranh cử ?
Trong các chiến dịch tranh cử, Trump đã đưa ra những lời hứa cốt lõi là giảm bớt sự hiện diện quân sự của Mỹ ở nước ngoài và tránh can thiệp vào các vấn đề quốc tế.
Ngay trong mùa tranh cử 2016 , Trump nổi bật trong số các ứng cử viên sơ bộ của đảng Cộng Hòa bằng cách tự tạo cho mình hình ảnh của một người ngoài cuộc nổi loạn.
Ông liên tục khẳng định rằng :
- " Mình là người duy nhất trong cuộc đua phản đối chiến tranh và can thiệp vào chuyện của thế giới."
Trump tuyên bố rằng :
- Ông đã chống cuộc xâm lược Iraq.
- Ông chỉ trích gay gắt chính sách đối ngoại lưỡng đảng vì chủ nghĩa quân phiệt tai hại trong vài chục năm của họ.
Đối với một quốc gia mệt mỏi vì chiến tranh và khao khát sự thay đổi, điều này đủ để chứng minh rằng Trump khác biệt .
Nhãn hiệu “chống chiến tranh, chống can thiệp ” đã gắn liền với ông và được cử tri ủng hộ.
Bị cá sấu ngoạm chặt sau khi vừa thoát khỏi đàn chó hoang, linh dương tưởng chừng không còn cơ hội sống sót. Thế nhưng, màn “đánh lừa tử thần” mang lại kết cục khó tin.
Ảnh cắt từ clip.
Đoạn clip ghi lại sự việc xảy ra tại Công viên Quốc gia Etosha, Namibia. Thời điểm đó, một con linh dương vừa may mắn chạy thoát khỏi cuộc truy đuổi của đàn chó hoang thì tiếp tục rơi vào tình huống hiểm nghèo khác khi bị cá sấu bất ngờ tấn công.
Bị ngoạm gọn trong hàm cá sấu, linh dương chịu những vết thương không hề nhẹ. Tuy nhiên, thay vì vùng vẫy phản kháng, con vật nằm im bất động, như thể đã chết. Hành động này khiến kẻ săn mồi mất cảnh giác.
Khi cá sấu tưởng con mồi đã tắt thở và hé miệng để điều chỉnh tư thế, linh dương bất ngờ bật dậy, dốc toàn lực lao đi trong tích tắc. Màn thoát thân ngoạn mục diễn ra ngay trước mắt những người chứng kiến, để lại sự kinh ngạc trước bản năng sinh tồn phi thường của loài động vật ăn cỏ này.
Sự việc là minh chứng sống động cho thấy, trong thế giới hoang dã, chỉ một khoảnh khắc tỉnh táo và chiến thuật đúng lúc cũng có thể giúp con mồi giành lại sự sống từ hàm răng tử thần.
Ứng dụng 'Sileme' mới ra mắt giúp theo dõi người sống một mình, phản ánh vấn đề xã hội về cô đơn và thiếu hệ thống hỗ trợ phù hợp ở Trung Quốc.
Sileme (Chết chưa) hiện đang đứng đầu danh sách App tải về trên bảng xếp hạng ứng dụng trả phí của App Store Trung Quốc. Ảnh: Sina.
Một doanh nghiệp Trung Quốc đại lục vừa tung ra một ứng dụng bảo vệ an toàn dành cho người sống một mình (độc cư) mang tên “Sileme” (Chết chưa). Ngày 9/1, ứng dụng này bất ngờ leo lên vị trí số 1 trên bảng xếp hạng ứng dụng trả phí của App Store Trung Quốc.
Ứng dụng với tên gọi có phần gai góc này sở hữu một chức năng đơn giản đến mức thẳng thừng: người sống một mình mỗi ngày chỉ cần bấm “điểm danh” để chứng minh mình vẫn bình an; nếu hai ngày liền không điểm danh, hệ thống sẽ tự động gửi email tới người liên hệ khẩn cấp.
Tên gọi thẳng thừng của App đã kích thích tâm lý tò mò, khiến cư dân mạng đổ xô tải về, đồng thời cũng dấy lên tranh luận lớn. Trong trang mô tả tính năng, dòng thông báo minh họa hiển thị: “Tôi là bà nội đây, tôi đã nhiều ngày không hoạt động rồi, mau đến kiểm tra tình trạng sức khỏe của tôi”.
Lúc 10 giờ sáng ngày 9/1, ứng dụng do Công ty Dịch vụ công nghệ Nguyệt Cảnh (Moonscape) ở Trịnh Châu phát triển đã leo lên số 1 bảng tải về trả phí trên Apple Store. Từ miễn phí ban đầu, hiện ứng dụng được niêm giá phí 8 NDT/lượt tải.
Nhiều ngày không điểm danh sẽ tự động báo cho người nhà
App “Sileme” được thiết kế hướng tới nhóm người sống một mình: người dân đi làm xa nhà, sinh viên học ở xa, người sống độc thân... Người dùng không cần tạo tài khoản, chỉ cần điền thông tin người liên hệ khẩn cấp và email, sau đó mỗi ngày bấm nút “điểm danh”. Hệ thống sẽ duy trì theo dõi tự động. Nhà sản xuất khẳng định ứng dụng sử dụng mã hóa bảo mật và không thu thập dữ liệu định vị hay các quyền riêng tư không liên quan.
Trước bối cảnh dân số Trung Quốc già hóa nhanh, vấn đề an toàn của người cao tuổi sống một mình ngày càng được chú ý. Nhờ tên gọi gây sốc, ứng dụng “Sileme” nhanh chóng gây bão trên mạng xã hội. Những người ủng hộ cho rằng sản phẩm đã chạm đúng nỗi lo “chết trong cô độc” của người sống một mình - một vấn đề xã hội hiếm khi được nói ra nhưng tồn tại thật.
Một số ý kiến đề nghị cải tiến như thêm tính năng gửi tin nhắn SMS thay vì email như hiện nay, hoặc cải thiện cơ chế điểm danh để tránh cảnh báo nhầm. Tuy nhiên, xuất hiện các ý kiến phản đối cho rằng tên “Sileme” (Chết chưa) quá u ám, khó chia sẻ cho người thân, và nên đổi thành cái gì đó ấm áp hơn như “Huazheme” (Vẫn sống chứ). Ba nhà phát triển thuộc thế hệ 9X cho biết ý tưởng ban đầu của họ là giúp mọi người đối diện với thực tại tốt hơn, và hiện chưa nhận được yêu cầu đổi tên từ cơ quan quản lý.
Một thành viên nhóm phát triển, ông Lữ, trả lời tờ Quảng Châu Nhật Báo cho biết đội phát triển chỉ có 3 người, đều là các 9X đời cuối (sinh 1995–1999), mỗi người đều có công việc riêng, và phải hợp tác từ xa để làm dự án. Sau khi nhận thấy nhu cầu trên mạng xã hội, nhóm thử đăng ký tên thành công và hoàn thiện ứng dụng trong vòng một tháng.
Ông Lữ cho hay hiện chưa tiện tiết lộ lượng tải về, nhưng “quả thật tăng rất nhanh”. Một số người dùng đã thật sự không điểm danh nhiều ngày, nhưng nhóm chưa nhận được phản hồi từ người dùng nên không rõ ứng dụng có thật sự giúp được hay không.
Về tranh cãi tên gọi, ông nói:“Ở Trung Quốc, chữ ‘Si’ (Tử - chết) rất ít khi được nhắc tới, nhưng đó là điều ai cũng phải đối diện. Khi biết điểm kết thúc, con người có khi sẽ sống tốt hơn với hiện tại”.
Một số chuyên gia pháp lý nhận định tên “死了么, Sileme?” gần giống với thương hiệu giao đồ ăn nổi tiếng “饿了么” (Ele.me – “Đói Chưa?”), có thể cấu thành cạnh tranh không lành mạnh.
Phản ánh một thực trạng xã hội Trung Quốc hiện nay
Mức giá 8 tệ không hề rẻ đối với một ứng dụng tối giản như vậy, nhưng vẫn khiến hàng loạt người tự nguyện trả tiền. Điều tưởng như nghịch lý này thực chất đã kéo tấm màn che khỏi một nỗi đau xã hội: sự bùng nổ của nhóm người sống một mình và nỗi sợ đang lớn dần phía sau.
Người già sống một mình và nỗi sợ hãi "chết trong cô độc" là nguyên nhân khiến app Sileme thành công. Ảnh: Xinhua.
Sự nổi lên của ứng dụng này, về bản chất, đã chạm đúng vào nỗi sợ sâu nhất của người độc cư: “chết trong cô độc”. Năm 2019, nhà văn mạng nổi tiếng Lưu Gia Tuấn đã qua đời tại nhà vì bệnh tim khi đang sống một mình, và phải 10 ngày sau mới được phát hiện — bi kịch đó không phải trường hợp cá biệt.
Số liệu cho thấy tỷ lệ dân số độc cư tại Trung Quốc đã tăng từ 4,4% năm 2010 lên 8,9% năm 2020. Đến năm 2025, dự kiến có hơn 280 triệu người trưởng thành sống độc thân, trong đó có 20 triệu thanh niên sống một mình và hơn 48 triệu người trên 65 tuổi sống độc cư. Mỗi người trong nhóm này đều có thể rơi vào tình cảnh tương tự: đột ngột lâm bệnh mà không ai biết, gặp tai nạn không người trợ giúp, thậm chí qua đời nhiều ngày mà không ai hay.
Với một chức năng “điểm danh” giản đơn, “Sileme” đã mang đến chút an ủi cho nỗi sợ ấy, biến việc “được nhìn thấy” trở thành một nhu cầu mang tính sinh tồn của người độc cư.
Sự gia tăng nhóm người độc cư là sản phẩm phức tạp của thời đại, nhưng cũng ẩn chứa hàng loạt bất đắc dĩ. Làn sóng đô thị hóa kéo theo hàng chục triệu người trẻ rời khỏi quê nhà để mưu sinh tại các đô thị lớn. Giá nhà cao, áp lực công việc lớn khiến họ buộc phải chọn sống một mình. Quan niệm hôn nhân thay đổi, tuổi kết hôn lần đầu bị đẩy lùi khiến mô hình hộ gia đình đơn thân vọt lên 25,4%, trở thành loại hình gia đình phổ biến thứ hai tại Trung Quốc.
Nhìn bề ngoài, họ tận hưởng tự do của cuộc sống một mình, nhưng thực tế lại ẩn chứa vô số rủi ro: 17,8% thanh niên độc cư từng bị thương hoặc ốm mà không ai hỗ trợ; 42,9% phụ nữ độc cư cảm thấy không an toàn khi đi bộ một mình vào ban đêm; và còn nhiều người đã quen với việc “chỉ nói niềm vui, giấu đi nỗi buồn”, tự mình chịu đựng cả cô đơn lẫn hiểm nguy.
Sự bùng nổ của App “Sileme” cũng phơi bày sự thiếu hụt trong mạng lưới hỗ trợ xã hội. Khi sống một mình trở thành trạng thái phổ biến, thì dịch vụ an toàn cộng đồng và cơ chế ứng cứu lại không theo kịp, nhu cầu bảo vệ an toàn của người sống một mình chưa được đáp ứng. Các dịch vụ cộng đồng phần lớn tập trung vào người già, còn nhóm thanh niên độc cư gần như không có hệ thống bảo đảm cả về mặt đời sống lẫn tinh thần.
Chính vì vậy, một ứng dụng với chức năng sơ khai lại trở thành “cọng rơm cứu mạng” của nhiều người. Có cư dân mạng nói: “Bỏ 8 tệ để nếu mình chết còn có người biết, cũng đáng” - một câu nói nghe chua chát, nhưng nói lên nỗi bất lực của nhóm độc cư.
Tên của ứng dụng dù gây tranh cãi, nhưng lại nhắc một cách trực diện rằng: sống một mình không đồng nghĩa với bị bỏ mặc. Khi “kinh tế người cô đơn” (lonely economy) tạo ra thị trường hàng nghìn tỷ, khi du lịch một mình hay “tìm bạn đồng hành theo tình huống” trở thành trào lưu, thì càng cần nhìn thẳng vào sự thật ẩn dưới các trào lưu đó. Điều mà người độc cư thật sự cần là dịch vụ cộng đồng hoàn thiện hơn, kênh ứng cứu thuận tiện hơn và những kết nối nhân văn hơn.
App“Sileme” dẫn đầu bảng xếp hạng không chỉ là hiện tượng công nghệ, mà là cuộc bỏ phiếu bằng ví tiền của người sống một mình để có được cảm giác “được nhớ đến”, để độc cư không còn bị buộc phải gắn với cô đơn và rủi ro.
Ngày 11/1, giới chức Australia đã ban bố cảnh báo về gió mạnh và lũ lụt gây thiệt hại tại khu vực Đông Bắc nước này khi bão cấp 1 Koji đổ bộ.
Cảnh ngập lụt do mưa lớn kéo dài tại bang New South Wales, Australia ngày 13/11/2022. Ảnh: ABC News/TTXVN
Theo cơ quan khí tượng Australia, bão Koji đã đổ bộ vào bờ biển giữa các thị trấn Ayr và Bowen thuộc bang Queensland, cách thủ phủ Brisbane khoảng 500 km về phía Bắc. Ngay khi đổ bộ, bão Koji đã suy yếu thành bão nhiệt đới, nhưng các nhà chức trách cảnh báo về gió mạnh gây thiệt hại và lũ lụt có thể xảy ra khi gió giật lên đến 95 km/h và mưa lớn đổ xuống khu vực cửa ngõ đến Rạn san hô Great Barrier. Giới chức Australia cho biết nguy cơ về lũ quét trải dài dọc theo bờ biển của Queensland.
Thủ hiến bang Queensland David Crisafulli, cho biết cơn bão đã mang đến lượng mưa lên đến 200 mm ở một số khu vực trong đêm 10/1 và dự kiến sẽ gây ra mưa lớn trong 24 đến 48 giờ tới.
Trước cơn bão, sân bay Townsville đã đóng cửa từ ngày 10/1 để phòng ngừa và cho biết sẽ mở lại vào ngày 11/1 "nếu điều kiện an toàn và thời tiết cho phép."
Hồi tháng 3/2025, bang Queensland cũng bị ảnh hưởng bởi một cơn bão nhiệt đới suy yếu, mang theo gió mạnh và mưa lớn, khiến hàng trăm nghìn người rơi vào cảnh mất điện.
Theo phóng viên TTXVN tại Indonesia, tỉnh Nam Sumatra của nước này đang trong tình trạng báo động về ma túy, với tỷ lệ lạm dụng chất gây nghiện thuộc nhóm cao nhất cả nước. Đáng lo ngại, tinh dầu thuốc lá điện tử (vape) đang bị lợi dụng như một phương thức mới để pha trộn và phát tán ma túy, đặc biệt trong giới trẻ.
Ảnh minh họa: TTXVN phát
Trưởng Cơ quan Phòng chống ma túy quốc gia (BNN) tỉnh Nam Sumatra, Chuẩn tướng Hissar Siallagan, cho biết lực lượng chức năng vừa triệt phá đường dây phân phối 800 lọ tinh dầu vape chứa chất ma túy tại huyện Banyuasin hôm 29/12 vừa qua. Số hàng này bị bắt trên đường vận chuyển từ Pekanbaru tới Palembang.
Trong buổi làm việc với chính quyền thành phố Palembang ngày 9/1, Chuẩn tướng Hissar cảnh báo: “Đây là mối đe dọa thực sự. Ma túy hoàn toàn có thể được pha trộn vào tinh dầu vape mà người dùng không hề hay biết”.
Theo BNN, mỗi lọ tinh dầu vape có chứa ma túy được bán với giá 4 - 5 triệu rupiah (tương đương 250 - 300 USD). Tuy nhiên, các đối tượng buôn bán thường cho dùng thử miễn phí như một cách “câu mồi”. Nhiều nạn nhân ban đầu chỉ vì tò mò hoặc cả tin vào bạn bè nhưng sau khi thử 1 - 2 lần, họ có thể bị nghiện. Ông Hissar kêu gọi người dùng vape tuyệt đối không nhận tinh dầu từ người khác, kể cả người quen thân.
Giữa tình trạng khẩn cấp về ma túy, một nghịch lý đáng báo động là số người tự nguyện đi cai nghiện ở Indonesia vẫn ở mức rất thấp. “Mỗi năm chỉ có khoảng 2.000 người chủ động tìm đến các cơ sở cai nghiện. Con số này là quá ít và chưa phản ánh đúng quy mô vấn nạn”, ông Hissar cho biết.
BNN đang tập trung đẩy mạnh “miễn dịch xã hội”, bao gồm nâng cao khả năng từ chối, tố giác và tìm kiếm hỗ trợ kịp thời, trong cuộc chiến đẩy lùi ma tuý. Theo Luật Ma túy số 35/2009, người sử dụng ma túy khi tự nguyện khai báo để cai nghiện sẽ không bị truy tố hay bắt giữ, đồng thời được điều trị miễn phí tại các cơ sở của BNN.
Trong khi đó, ở cấp độ địa phương, Thị trưởng Palembang Ratu Dewa ủng hộ việc thành lập Cơ quan Phòng chống ma túy cấp thành phố (BNNK). Do tiến trình thành lập cơ quan theo ngành dọc cần nhiều thời gian nên chính quyền thành phố triển khai trước “3 bước chiến lược”, bao gồm: thành lập Lực lượng đặc nhiệm phòng chống ma túy hoạt động tương tự BNNK; mở các văn phòng dịch vụ tại Trung tâm Dịch vụ công Jakabaring (MPP) và chuẩn bị nhân lực thông qua hợp tác giữa thành phố và BNN.
Bên cạnh đó, Palembang cũng đẩy mạnh tuyên truyền tại trường học, đại học, cơ quan công quyền và khu dân cư, đặc biệt tập trung cảnh báo về các thủ đoạn phát tán ma túy mới thông qua thuốc lá điện tử.
Dù liên tiếp bị đột kích, các trung tâm lừa đảo khó bị xóa sổ vì liên tục di chuyển địa điểm, ẩn mình nơi hẻo lánh và thường được bảo kê.
Chính quyền Campuchia ngày 7/1 thông báo đã bắt ông trùm lừa đảo Chen Zhi cùng hai công dân Trung Quốc khác là Xu Ji Liang và Shao Ji Hui trong khuôn khổ cuộc điều tra chống tội phạm xuyên biên giới được tiến hành với giới chức Bắc Kinh.
Nhà chức trách Mỹ và Anh trước đó truy tố Chen với cáo buộc cầm đầu một tổ chức tội phạm xuyên quốc gia chuyên bóc lột lao động và lừa đảo trực tuyến các nạn nhân trên toàn thế giới.
Lao động trong các trung tâm lừa đảo được giải cứu tại Myanmar hồi tháng 2/2025. Ảnh: AP
Những vụ lừa đảo này thường bắt đầu một cách không ai ngờ tới, từ tin nhắn mời chào công việc bán thời gian, hỏi về thời gian rảnh cuối tuần hay đơn giản chỉ là lời "xin chào". Chỉ cần trả lời, nạn nhân sẽ dần bị kéo vào những cuộc đối thoại tưởng chừng như vô hại, nhưng cuối cùng sẽ khiến tiền trong tài khoản của họ bốc hơi.
Thiệt hại về người là vô cùng lớn. Hàng trăm nghìn người được cho là đang bị mắc kẹt trong những khu phức hợp quy mô lớn khắp Đông Nam Á và bị ép buộc thực hiện các hành vi lừa đảo trực tuyến với mục đích duy nhất là chiếm đoạt tiền trong tài khoản của họ.
Giới chuyên gia cảnh báo ngay cả khi những ông trùm khét tiếng như Chen Zhi bị bắt, việc triệt phá ngành công nghiệp lừa đảo trị giá hàng chục tỷ USD này vẫn cực kỳ khó khăn với rất nhiều lý do khác nhau.
Quân đội Myanmar hồi tháng 10 năm ngoái từng mở chiến dịch đột kích vào KK Park, một trong những khu phức hợp lừa đảo nổi tiếng nhất đất nước nằm dọc biên giới với Thái Lan, và tuyên bố đóng cửa mọi hoạt động tại đây. Tuy nhiên, KK Park chỉ là một trong hàng chục trung tâm lừa đảo dọc biên giới Thái Lan - Myanmar.
Mọi thứ vẫn diễn ra bình thường tại các trung tâm lừa đảo khác ở Myanmar, nơi những nạn nhân bị buôn bán từ khắp nơi trên thế giới vẫn chờ được giải cứu. Các trung tâm này thậm chí còn hoạt động sôi nổi hơn khi đón làn sóng người tháo chạy từ KK Park.
Hàng trăm trung tâm lừa đảo khác với hình thức hoạt động tương tự nằm rải rác khắp Đông Nam Á. Điều này cho thấy việc triệt phá ngành công nghiệp lừa đảo trực tuyến, vốn có thể nhanh chóng chuyển địa điểm hoạt động và nối lại hoạt động sau những đợt truy quét, khó khăn đến mức nào.
Các khu phức hợp lừa đảo thường được xây dựng ở vùng núi hoặc vùng nông thôn hẻo lánh nhằm tránh tối đa việc bị giám sát. Chúng có đầy đủ khu nhà ở, cửa hàng, thậm chí cả địa điểm giải trí riêng để tách biệt với thế giới bên ngoài. Các chủ thầu thường xây dựng một khu duy nhất rồi cho nhiều công ty thuê lại không gian bên trong, nhờ vậy nhiều đường dây có thể hoạt động song song với nhau.
Không ít cơ sở còn hoạt động ngang nhiên nhờ được các quan chức hoặc nhóm vũ trang địa phương bảo kê. Những mô hình nhỏ hơn cũng tồn tại, ẩn mình trong các tòa nhà văn phòng hợp pháp hay thậm chí chỉ là một ngôi nhà thuê giữa khu dân cư.
Các trung tâm lừa đảo có nguồn gốc từ những sòng bạc, cả trực tiếp và trực tuyến, vốn đã nở rộ khắp Đông Nam Á suốt thập kỷ qua. Chỉ tính riêng năm 2021, Văn phòng Liên Hợp Quốc về Chống ma túy và Tội phạm đã thống kê được hơn 340 casino có giấy phép và không giấy phép trong khu vực.
Khi đại dịch Covid-19 bùng phát và các biện pháp hạn chế đi lại nghiêm ngặt khiến khách đến đánh bạc biến mất và doanh thu cạn kiệt, một số casino đã chuyển hướng kinh doanh. Họ chuyển sang mô hình mới, sử dụng chính cơ sở hạ tầng và nhân lực sẵn có của sòng bạc để lừa đảo nạn nhân trên toàn thế giới thông qua những mánh khóe trên không gian mạng.
Ước tính có khoảng 120.000 người tại Myanmar đang bị ép buộc làm việc trong các đường dây lừa đảo trực tuyến, cùng với 100.000 người khác tại Campuchia, theo báo cáo năm 2023 từ Văn phòng Cao ủy Nhân quyền Liên Hợp Quốc.
Các nhà điều tra cho biết không ít người đã bị dụ dỗ đến những trung tâm lừa đảo bởi lời hứa hão huyền về mức lương trong mơ hay công việc văn phòng nhẹ nhàng.
Ban đầu, hầu hết người lao động đến từ Trung Quốc và các quốc gia nói tiếng Hoa. Song hiện nay, theo Văn phòng Liên Hợp Quốc về Chống Ma túy và Tội phạm, nhân lực được tuyển dụng từ ít nhất 56 quốc gia, trải dài từ Indonesia đến Liberia.
Với không ít người, thực tế khắc nghiệt hơn nhiều so với những gì được quảng cáo. Những người từng làm việc tại các trung tâm lừa đảo cho biết họ thường bị tịch thu hộ chiếu để không thể bỏ trốn. Chỉ quản lý cấp cao và các trợ thủ thân tín mới được phép đi lại tự do. Những ai không đạt "doanh số" lừa đảo thường bị đánh đập hoặc chịu các hình phạt thể xác khủng khiếp khác.
Những kẻ lừa đảo luôn "tung lưới" trên diện rộng, nhắm vào các nạn nhân trên khắp thế giới và việc tiếp cận họ ngày càng trở nên dễ dàng hơn nhờ các công cụ dịch thuật AI.
Tại Philippines, cơ quan chức năng hồi tháng 3/2024 đột kích một khu phức hợp lừa đảo, nơi chuyên lừa đảo người Trung Quốc bằng kịch bản đầu tư giả mạo. Theo một kịch bản mà truyền thông thu thập được, những kẻ lừa đảo sử dụng các tin nhắn soạn sẵn, giả danh nhân viên cấp cao từ Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Trung Quốc và thuyết phục nạn nhân đầu tư vào hợp đồng dầu thô tương lai.
Năm ngoái, khoảng 50 người Hàn Quốc đã được hồi hương từ Campuchia sau khi bị bắt vì cáo buộc làm việc cho các đường dây lừa đảo trực tuyến.
Mỹ cũng đang nhắm vào các mạng lưới đứng sau những âm mưu lừa đảo như vậy. Trong một bản cáo trạng chống lại Chen Zhi vào năm ngoái, các công tố viên cho biết tổ chức của ông trùm này đã lừa ít nhất 250 người Mỹ với số tiền lên tới hàng triệu USD, trong đó một nạn nhân mất đến 400.000 USD tiền điện tử. Theo Bộ Tài chính Mỹ, người Mỹ đã mất ít nhất 10 tỷ USD vì các vụ lừa đảo liên quan đến khu vực Đông Nam Á chỉ riêng trong năm 2024.
Cảnh sát Trung Quốc áp giải nghi phạm lừa đảo hồi tháng 11/2023. Ảnh: Bộ Công an Trung Quốc
Cảnh sát Trung Quốc áp giải nghi phạm lừa đảo hồi tháng 11/2023. Ảnh: Bộ Công an Trung Quốc
Các chiêu trò lừa đảo được thực hiện dưới vô số hình thức, từ những kế hoạch đầu tư tiền điện tử hay "làm nhiệm vụ nhận tiền", trong đó nạn nhân được yêu cầu trả tiền để mở khóa nhiệm vụ tiếp theo với mức thưởng hấp dẫn hơn.
Đa phần trường hợp, nạn nhân thường nhận được số tiền thưởng nhỏ ban đầu, sau đó, họ bị cuốn theo và nạp thêm số tiền lớn để rồi cuối cùng hứng chịu tổn thất nặng nề. Những kẻ lừa đảo thường tạo ra cảm giác cấp bách, cảnh báo nạn nhân rằng họ sẽ bỏ lỡ cơ hội nếu không đầu tư trước một thời hạn nhất định.
Mặc dù những đợt truy quét và đột kích của chính phủ các nước đã giúp đóng cửa một số trung tâm lừa đảo và giải cứu hàng nghìn nạn nhân bị lao động cưỡng ép, giới chuyên gia cho rằng những ông trùm đứng sau các đường dây này phần lớn vẫn chưa bị đụng đến. Các trung tâm lừa đảo mới vẫn tiếp tục mọc lên khắp Đông Nam Á và những khu vực khác, dưới sự điều khiển của những ông trùm như Chen Zhi.
"Nếu chúng ta chỉ giải cứu nạn nhân mà không bắt những kẻ đứng sau, đặc biệt là các băng nhóm mafia hay những tập đoàn xuyên quốc gia núp bóng, việc này chỉ như bắt cóc bỏ đĩa", Jay Kritiya, điều phối viên từ Mạng lưới Xã hội Dân sự về Hỗ trợ Nạn nhân Buôn bán người, nhấn mạnh. "Chúng có thể tìm thêm những nạn nhân mới. Chúng có thể lừa đảo ở bất cứ đâu".
Tehran tuyên bố sẽ tấn công Israel và các căn cứ của Mỹ trong khu vực nếu Washington can thiệp quân sự để hỗ trợ người biểu tình ở Iran.
Phát biểu trước quốc hội ở Tehran hôm nay, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Baqer Qalibaf cáo buộc Mỹ, Israel "ủng hộ các cuộc bạo loạn gần đây và gây tình trạng bất ổn" trên khắp đất nước Iran. Ông cảnh báo Israel và các căn cứ quân sự của Mỹ trong khu vực sẽ là "mục tiêu hợp pháp" nếu Mỹ gây ra bất kỳ cuộc tấn công nào nhằm vào Iran.
Reuters dẫn các nguồn tin cho biết Israel hiện trong tình trạng báo động cao trước khả năng Mỹ can thiệp để hỗ trợ phong trào biểu tình ở Iran.
Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Baqer Qalibaf tại một cuộc họp báo ở Tehran tháng 11/2024. Ảnh: AFP
NY Times dẫn lời quan chức Mỹ am hiểu vấn đề nói rằng những ngày gần đây, Tổng thống Donald Trump nhận được báo cáo về các phương án can thiệp quân sự vào Iran, khi ông cân nhắc hiện thực hóa lời đe dọa tấn công nước này vì cáo buộc "đàn áp người biểu tình".
Ông Trump chưa đưa ra quyết định cuối cùng, nhưng các quan chức cho biết Tổng thống đang nghiêm túc xem xét khả năng phát động cuộc tấn công để đáp trả việc Iran "trấn áp biểu tình". Loạt lựa chọn đã được trình lên Tổng thống Mỹ, trong đó có tấn công địa điểm phi quân sự ở Tehran.
Theo nguồn tin, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đã điện đàm với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu hôm 10/1 để thảo luận về các cuộc biểu tình ở Iran, tình hình ở Syria và thỏa thuận hòa bình ở Gaza. Trước đó cùng ngày, ông Rubio đăng trên mạng xã hội rằng Mỹ "ủng hộ những người Iran dũng cảm".
Khi được hỏi về thông tin trên NY Times, Nhà Trắng đề cập các phát biểu công khai và bài đăng trên mạng xã hội của ông Trump gần đây.
"Có lẽ Iran đang hướng tới tự do hơn bao giờ hết. Mỹ sẵn sàng giúp đỡ", ông Trump đăng trên mạng xã hội ngày 10/1.
Trước đó một ngày, ông dọa "sẽ giáng đòn rất mạnh" nếu Iran "khiến người biểu tình thiệt mạng như những lần trước". Ông nhận định người biểu tình tại Iran hiện đang đối diện tình trạng "vô cùng nguy hiểm" và Mỹ sẽ theo dõi sát sao mọi diễn biến sắp tới.
"Iran tốt hơn hết đừng bắt đầu nổ súng, vì khi đó chúng tôi cũng sẽ nổ súng", Tổng thống Trump nói, song nhấn mạnh "điều này không đồng nghĩa quân nhân Mỹ trực tiếp đổ bộ" vào Iran.
Các cuộc biểu tình, khởi phát từ ngày 28/12/2025 do tiểu thương bất mãn với tình hình kinh tế và đồng rial mất giá, đã lan rộng tại thủ đô Tehran và nhiều thành phố khác của Iran trong vài ngày qua. Giới chức Iran cáo buộc "các đặc vụ khủng bố" Israel và Mỹ đang kích động biểu tình leo thang bạo lực, trong khi Bộ Ngoại giao Mỹ bác bỏ và nói rằng Tehran đang "đánh lạc hướng dư luận khỏi những vấn đề nội bộ".
Các tổ chức quốc tế dẫn nguồn tin địa phương cho biết chính phủ Iran đã phong tỏa thông tin trên toàn quốc, cắt Internet và hạn chế liên lạc quốc tế, khiến việc xác định quy mô biểu tình gặp khó khăn. Một số tổ chức nhân quyền ở nước ngoài cho biết hơn 100 người biểu tình đã thiệt mạng và hơn 2.000 người bị bắt kể từ cuối tháng 12/2025.
Lãnh tụ Tối cao Iran Ali Khamenei tuyên bố chính quyền sẽ không lùi bước trước các cuộc biểu tình, nhận định rằng hai tuần bất ổn vừa qua là do các phần tử kích động muốn làm hài lòng lãnh đạo Mỹ. Ông chế giễu những cảnh báo can thiệp từ Tổng thống Trump và cho rằng lãnh đạo Mỹ nên tập trung vào các vấn đề trong nước.
Chánh án Iran Gholamhossein Mohseni Ejei cảnh báo sẽ trừng phạt "quyết liệt, tối đa và không khoan hồng" đối với những người gây rối, trong khi nhánh tình báo của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) cũng tuyên bố sẽ không để cho làn sóng biểu tình tiếp diễn.
Các nhà tổ chức cho biết hơn 1.000 cuộc biểu tình đã được lên kế hoạch trên khắp nước Mỹ sau vụ đặc vụ ICE bắn chết một phụ nữ ở Minneapolis.
Bất chấp thời tiết lạnh giá, hàng nghìn người hôm 10/1 đổ về công viên phủ đầy tuyết ở thành phố Minneapolis, bang Minnesota để tập trung gần hiện trường nữ tài xế Renee Good, 37 tuổi, bị đặc vụ Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan Mỹ (ICE) Jonathan Ross bắn chết ngày 7/1.
Họ mang theo những tấm biểu ngữ yêu cầu ICE rời khỏi Minnesota. Khi cuộc biểu tình bắt đầu, một người nói "Hãy hô tên cô ấy" và đám đông đồng thanh "Renee Good".
Lời kêu gọi biểu tình đang được khuếch đại bởi phong trào "No Kings", mạng lưới các tổ chức cánh tả đã tổ chức những cuộc tuần hành trên toàn quốc phản đối Tổng thống Donald Trump từ năm ngoái.
Các nhà tổ chức cho biết hơn 1.000 cuộc biểu tình đã được lên kế hoạch trên khắp nước Mỹ trong hai ngày cuối tuần nhằm phản đối các hoạt động truy quét nhập cư của ICE.
Đám đông biểu tình phản đối ICE ở thành phố Minneapolis, bang Minnesota, Mỹ ngày 10/1. Ảnh: AFP
Drew Lenzmeier, 30 tuổi, cho biết anh tham gia biểu tình ở Minneapolis "vì cảm thấy quyền của chúng ta đang bị tước đoạt" và "không ai ngăn cản" các đặc vụ ICE "sát hại công dân". "Đã đến lúc phải ngăn họ", anh nói.
Tối 9/1, hàng trăm người tụ tập trước các khách sạn ở Minneapolis, được cho là nơi trú ngụ của các đặc vụ ICE. Họ mang theo còi, loa phóng thanh và nhạc cụ, gây cảnh huyên náo. Một số người bị bắt và được thả ngay sau đó.
Vụ đặc vụ ICE bắn chết Good đã làm dấy lên làn sóng phản đối ở Minnesota, bang vốn là thành trì của đảng Dân chủ, cũng như nhiều nơi trên khắp cả nước.
"Đặc vụ ICE bắn vào mặt phụ nữ để tự vệ. Thật vô nghĩa. Cứ để họ đến đây rồi hành động như vậy xem điều gì thực sự sẽ xảy đến với ICE", Alex Vega, người biểu tình ở thành phố Boston, bang Massachusetts, nói.
Tại thành phố Philadelphia, bang Pennsylvania, người biểu tình tuần hành dưới trời mưa từ tòa thị chính đến văn phòng ICE. Những người khác tập hợp ở New York, Washington, với các cuộc biểu tình thu hút hàng chục đến hàng trăm người tham gia.
Theo The Trace, Good là người thứ tư bị đặc vụ cơ quan nhập cư liên bang bắn chết kể từ khi chính quyền Trump phát động chiến dịch trục xuất quy mô lớn.
Bộ An ninh Nội địa Mỹ (DHS) cho biết sự việc xảy ra khi Good "tìm cách lao vào đặc vụ ICE trên đường". Bộ trưởng DHS Kristi Noem mô tả hành động của Good là "khủng bố nội địa" và đặc vụ ICE nổ súng nhằm tự vệ.
Giới chức bang Minnesota bày tỏ hoài nghi thông tin này, sau khi có xuất hiện video trên mạng cho thấy các đặc vụ ICE chặn xe của Good, một người tiến tới giật tay nắm cửa, dường như để lôi cô ra khỏi xe. Trong lúc Good đánh lái rời đi, đặc vụ ICE ở phía trước xe rút súng, bắn nhiều phát vào kính lái. Theo họ, Good không gây ra mối đe dọa nào đến tính mạng của đặc vụ ICE.
Bang Minnesota ngày 9/1 thông báo tự mở cuộc điều tra hình sự, cáo buộc Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) từ chối hợp tác với các điều tra viên bang.
Một ông vua giàu có nọ rất keo kiệt và hà khắc đối với thần dân. Thành ra, tất cả mọi người đều oán ghét ông.
Một hôm ông ra lệnh cho quan tể tướng tiến hành việc thu thuế hằng năm. Nhưng quan tể tướng cho biết: "Năm nay mùa màng hư hại, dân chúng đang chết đói, họ không thể nào nộp thuế được".
Nhưng nhà vua vẫn một mực cho tiến hành việc thu thuế và yêu cầu quan tể tướng dùng tất cả tiền thuế để sửa sang cung điện và nội thành. Quan tể tướng đi một vòng xung quanh cung điện, nơi nào cũng có sự rạn nứt, nhưng sự rạn nứt sâu xa hơn vẫn là sự bất mãn và ta thán của người dân.
Thế là, năm đó, thay vì tiến hành lệnh của vua, quan tể tướng đã cho người đi khắp nơi và loan báo như sau: "Năm nay, nhà vua miễn
thuế cho tất cả mọi người". Nghe thế, ai cũng vui mừng vỡ lở. Khắp nơi, tuy đói kém, ai ai cũng làm tiệc ăn mừng.
Trở lại triều đình, quan tể tướng thông cáo với nhà vua rằng với số tiền thu thuế được, ông đã cho làm những tu sửa cần thiết nhất.
Ngày hôm sau, quan tể tướng mời nhà vua và đoàn tùy tùng đi tham quan một vòng xung quanh những nơi mà ông báo cáo đã được tu
sửa. Vừa ra khỏi cung điện, nhà vua đã được dân chúng tung hô vạn tuế không dứt lời. Nhìn đám đông vui mừng phở lở, nhà vua mới
quay sang quan tể tướng để hỏi lý do của ngày hội này. Quan tể tướng mới giải thích như sau: "Tâu bệ hạ, ngày lễ hôm nay được tổ chức là để đánh dấu những tu sửa quan trọng trong cung điện. Trước khi tiến hành việc thu thuế, hạ thần đã đi tham quan một vòng, hạ thần nhận thấy rằng những rạn nứt đáng kể nhất không phải là những rạn nứt trên tường thành của cung điện mà chính là trong lòng người dân. Người dân không thể vui mừng được vì từ bao lâu nay, họ không còn thấy được lòng tốt nữa. Đó là lý do đã khiến hạ thần tuyên bố miễn thuế cho họ trong năm nay".
Nghe thế, nhà vua mới sực tỉnh lại và nhận ra thái độ keo kiệt hà khắc của ông. Ông nhìn xuống đám đông dân chúng đang hân hoan vẫy chào, lòng ông cảm thấy xúc động. Lần đầu tiên, người ta thấy nụ cười của vui tươi và yêu thương nở trên môi ông.
❄Người Việt Nam chúng ta có lẽ đã quá quen thuộc với hai chữ đổi mới. Năm kia qua tháng nọ, lúc nào người ta cũng hô hào "đổi mới", nhưng đâu vẫn vào đó: đói khổ vẫn còn đó, dốt nát vẫn còn đó, lạc hậu vẫn còn đó, tù đày khốn khổ vẫn còn đó... Điều đó xem ra cũng dễ hiểu, người ta chỉ vá víu để hàn gắn những rạn nứt bên ngoài, còn rạn nứt thâm sâu nhất là rạn nứt trong tâm hồn mình, thì người ta không bao giờ nghĩ tới.
Câu chuyện này xảy ra ở Nhật Bản. Một tờ báo ở Tokyo đăng một mẩu rao giật gân về việc bán cha mẹ. Mẩu rao viết: “Bán cha mẹ: cha 68 tuổi, mẹ 66. Giá 900 yên”.
Ai đọc mẩu rao này cũng đều choáng váng. Mọi người bảo nhau: “Thật là cái thời chẳng ra gì! Đến cả cha mẹ mà cũng đem bán. Chính quyền để mắt đâu mà không thấy?” Tóm lại là cứ ồn cả lên.
Một hôm, tờ báo có mẩu rao đến tay một cặp vợ chồng trẻ mấy ngày trước vừa chôn cất cha mẹ mình bị tai nạn giao thông. Đôi trẻ mất cha mất mẹ đang rất đau buồn nên họ thấy ý muốn bán cha mẹ của những người con nào đó là một việc đại bất hiếu, bất kính. Họ kinh hoàng khi nghĩ đến sự đau đớn vật vã của bậc bố mẹ bị con đem bán. Vì thế đôi vợ chồng này quyết định sẽ mua hai ông bà và chu cấp cho họ một đời sống đầy đủ, yêu thương.
Nhưng khi họ tìm đến địa chỉ rao trên báo thì quá đỗi ngạc nhiên. Bởi trước mắt họ là một tòa nhà lộng lẫy với một sân vườn đầy hoa khoe sắc. Họ chắc mình đã nhầm nhà, nhưng cánh cửa đã mở ra và một người đàn ông lịch lãm mỉm cười chào họ.
– Chào bác, có lẽ chúng cháu nhầm nhà, nhưng theo địa chỉ trên báo thì…
– Đúng cả đấy, các cháu vào nhà đi! Người chủ nhà lạ mặt hồi hộp nói.
Ông mời khách ngồi và gọi vợ ra.
– Các cháu thấy đấy, hai bác không phải là nghèo. Nhưng hai bác không có con cái để kế thừa tài sản. Vì thế hai bác quyết định rao trên báo để tìm một người xứng đáng thừa hưởng. Hai bác biết chỉ những ai tốt bụng và nhân ái mới để ý đến mẩu rao đó. Nhưng nói thật hai bác đã bắt đầu ngờ là khó mà tìm được những người như thế… Việc hai cháu đến đây chứng tỏ hai cháu là người tốt, vì thế hai bác rất mừng được gặp các cháu.
Câu chuyện trên có thể có thật hoặc không, nhưng nó đã gửi đến cho chúng ta một thông điệp rằng: Tất cả những con người sống lương thiện đều sẽ gặp may mắn, dù sớm hay muộn. Khi chúng ta trao đi yêu thương, điều được nhận lại vẫn sẽ là yêu thương. Cuộc sống luôn chứa đựng những điều bất ngờ mà ngay cả những người thông minh nhất cũng không thể ngờ trước.
Tân Giáo hoàng Leo XIV xuất hiện trên ban công Vương cung Thánh đường Thánh Peter tối 8/5. Ảnh: AFP
Kể từ khi Đức Giáo Hoàng Leo XIV – vị giáo hoàng đầu tiên sinh ra tại Mỹ – lên ngôi vào Tháng Năm, 2025, mối quan hệ giữa Tòa Thánh Vatican và Tòa Bạch Ốc dưới thời Tổng Thống Donald Trump bắt đầu bước vào giai đoạn căng thẳng.
Khi Vatican không thể không lên tiếng
Xuất thân từ Chicago và với kinh nghiệm mục vụ dài năm tại Mỹ Latin, Đức Giáo Hoàng Leo XIV liên tục chỉ trích :
Chính sách nhập cư cứng rắn
- Kế hoạch can thiệp quân sự vào Venezuela cũng như một số khía cạnh ngoại giao của chính quyền Trump.
Những phát ngôn thẳng thắn của Ngài không chỉ phản ánh lập trường truyền thống của Giáo Hội Công Giáo về phẩm giá con người mà còn đánh dấu sự chuyển hướng mạnh mẽ hơn trong cách Giáo Hội Mỹ đối phó với chính quyền hiện tại.
Mới đây, ngày 18 Tháng Mười Hai , Đức Giáo Hoàng Leo XIV bổ nhiệm :
- Giám Mục Ronald Hicks, 58 tuổi, làm tổng giám mục mới của Tổng Giáo Phận New York – một trong những giáo phận quan trọng nhất nước Mỹ, nơi được xem là :
- “ Thủ đô của các tổng giám mục trên thế giới.” (“Archbishop Capital of the World”).
Đây được xem là động thái mang tính biểu tượng cao, thể hiện đường lối quyết liệt hơn của tòa thánh trong vấn đề nhập cư.
Giám Mục Hicks , gốc Chicago như chính Đức Giáo Hoàng Leo XIV, từng có nhiều năm làm việc tại El Salvador và Mexico , nổi tiếng với những cuộc vận động giúp người nghèo và tận tình hỗ trợ trẻ mồ côi và trẻ bị bỏ rơi.
Kinh nghiệm cá nhân với người di cư từ Mỹ Latinh khiến Giám Mục Ronald Hicks trở thành biểu tượng cho cộng đồng Công Giáo Hispanic ngày càng lớn mạnh tại Mỹ.
Việc bổ nhiệm Giám Mục Ronald Hicks diễn ra đúng vào thời điểm chính quyền Trump đẩy mạnh chiến dịch trục xuất hàng loạt và kiểm soát biên giới nghiêm ngặt.
Tân Tổng giám mục Hicks sẽ thay thế Hồng Y Timothy Dolan – tròn 75 tuổi và vừa từ chức theo quy định giáo luật.
Nổi tiếng giao tiếp khéo léo và có mối quan hệ thân thiện với Tổng Thống Trump, Hồng Y Dolan từng chủ trì buổi cầu nguyện tại hai lần nhậm chức của ông Trump (2017 và 2025).
Dưới thời Hồng Y Dolan, Giáo Hội Mỹ gần như luôn né tránh đối đầu trực tiếp các chính sách nhập cư của ông Trump.
Gần đây, Hồng Y Dolan bị chỉ trích dữ dội khi so sánh Charlie Kirk , nhà hoạt động chính trị bảo thủ bị ám sát vào Tháng Chín, với Thánh Phaolô ! (“Pope Leo appoints pro-migrant archbishop of New York, signaling Church’s more robust approach to Trump”/CNN).
Venezuela đang chuẩn bị một phản ứng bất đối xứng đối với Mỹ, sử dụng dầu mỏ như một vũ khí địa chính trị và tăng cường quan hệ với Nga, Trung Quốc và Iran.
Nhà báo người Venezuela Diego Sequera đã nói về điều này trong một cuộc phỏng vấn với Danny Haiphong trên kênh YouTube. Video có tiêu đề "Sự phản công của Venezuela: Cuộc chiến dầu mỏ của Trump".
Venezuela không muốn chết
Vấn đề chính ở đây là việc từ chối khuất phục trước Mỹ. Sequera lưu ý rằng chính sự tồn tại của chính phủ Maduro và "việc xã hội không chịu sụp đổ và hoảng loạn" đã làm suy yếu chiến lược của Washington.
"Sự phản kháng không phải là điều gì đó 'hấp dẫn'. Nó khó khăn. Nó là cuộc sống thường nhật. Nhưng phần quan trọng nhất là sự sáng tạo, khả năng tạo ra những điều kiện để tiếp tục sống. Bởi vì phản kháng cũng đơn giản là sống", nhà báo nói.
Ông Sequera khuyên không nên tin vào những lời tuyên truyền của Mỹ, vốn miêu tả Venezuela là một quốc gia độc tài, tham nhũng và đầy rẫy ma túy. Ông nói rằng Venezuela "khá kiên cường và có khả năng vượt qua khó khăn kể từ khi thành lập".
"Đừng để họ cướp đi nhân tính của chúng ta. Nếu Venezuela sụp đổ, sẽ không còn đường lui cho bất cứ ai khác. Điều đó sẽ tạo tiền lệ và dẫn đến chiến tranh với tất cả mọi người".
Người dân Venezuela sẽ ủng hộ chính phủ
Nhà báo này cũng nhấn mạnh rằng Venezuela đang chuẩn bị một phản ứng dưới hình thức sự ủng hộ toàn dân dành cho chính phủ, gọi đây là một "phương pháp tiếp cận tổng hợp".
Ông Sequera cho biết: "Cách tiếp cận của Venezuela là sự liên minh giữa dân sự, quân sự và cảnh sát, với một phương pháp toàn diện về quốc phòng và an ninh. Đây không chỉ là nhiệm vụ của quân đội; mà là cách tiếp cận toàn xã hội đối với quốc phòng quốc gia".
Venezuela đang trông chờ vào các liên minh với Nga, Trung Quốc và Iran.
Ông tin rằng đòn giáng mạnh nhất vào Mỹ sẽ là việc biến Venezuela có chủ quyền thành "bàn đạp" cho Trung Quốc, Nga và Iran ở Tây bán cầu. Video trích dẫn lời Ngoại trưởng Marco Rubio, người "thể hiện nỗi lo ngại của Mỹ về kịch bản này":
"Tại sao Trung Quốc cần dầu mỏ? Tại sao Nga cần dầu mỏ? Tại sao Iran cần dầu mỏ?... Đây là Tây bán cầu, đây là nơi chúng ta sinh sống, và chúng ta sẽ không cho phép Tây bán cầu trở thành căn cứ hoạt động cho các đối thủ, đối thủ cạnh tranh và kẻ thù của Mỹ".
Sequera khẳng định rằng những "căn cứ" này là một cơ chế phòng thủ thực sự, vì "Venezuela có các thỏa thuận chiến lược toàn diện với Trung Quốc, Iran và Nga, bao gồm các lĩnh vực từ chăm sóc sức khỏe đến, trong trường hợp của Nga và Iran, hợp tác kỹ thuật quân sự".
Do đó, khả năng của Venezuela trong việc ngăn chặn Mỹ chiếm đoạt tài nguyên của mình bằng cách thu hút các đồng minh là đòn phản công chính giúp bảo vệ giá dầu toàn cầu và các đồng minh.
"Việc khai thác dầu mới từ Guyana và toàn bộ trữ lượng dầu mỏ của Venezuela cùng một lúc sẽ biến Mỹ thành một quốc gia hùng mạnh, và có thể đẩy giá dầu xuống mức gây tổn hại nghiêm trọng cho các nền kinh tế phụ thuộc vào dầu mỏ khác như Nga hay Iran", nhà báo này nói.
Theo nhà báo Venezuela, đòn phản công của nước này nằm ở khả năng phục hồi chiến lược. Điều này bao gồm:
Huy động dân chúng (để ngăn chặn việc chiếm đóng); Tăng cường quan hệ với Nga, Trung Quốc và Iran (nhằm làm suy yếu vị thế bá chủ của Mỹ trong khu vực); Duy trì quyền kiểm soát dầu mỏ để ngăn chặn Mỹ sử dụng nó như một vũ khí chống lại các quốc gia khác.
Venezuela phải chịu đựng
Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright tuyên bố rằng chính phủ của ông muốn bán dầu của Venezuela và chuyển tiền thu được vào các tài khoản do ông kiểm soát để "mang lại lợi ích cho người dân Venezuela và Mỹ". Đối với Venezuela, sự khác biệt về người mua là rất lớn, vì không chỉ quyết định số tiền thu được mà còn cả khả năng nhận được số tiền đó mà không bị hạn chế hoặc giám sát.
Tài nguyên thiên nhiên là một phần chủ quyền của quốc gia. Do đó, phát triển tài nguyên thiên nhiên là một trong những thuộc tính quan trọng nhất của chủ quyền quốc gia. Tài nguyên thiên nhiên của Venezuela thuộc về người dân Venezuela, chứ không phải của tổng thống Mỹ. Venezuela phải vượt qua khó khăn.
Theo các báo cáo của truyền thông phương Tây, Nga đã đăng ký lại các tàu chở dầu từ Venezuela, và cả naphtha, về các cảng nội địa của mình. Lực lượng bảo vệ bờ biển Mỹ hiện đang truy tìm một trong những tàu chở dầu này.
Các chuyên gia nhận định rằng khả năng giá dầu sụp đổ do Venezuela gần như bằng không. Điều này không chỉ vì OPEC+ và Nga có khả năng phối hợp chính sách, mà còn vì Mỹ quan tâm đến giá dầu ở mức 80-85 đô la một thùng. Mức giá này giúp sản xuất dầu đá phiến có lợi nhuận và tạo điều kiện đầu tư thay vì chỉ đơn thuần là để tồn tại.
Hơn nữa, Nga ngày càng ít phụ thuộc vào xuất khẩu dầu nhiên liệu, thu được nhiều lợi nhuận hơn từ lọc dầu sâu, lĩnh vực đang có sự tăng trưởng bùng nổ, cũng như xuất khẩu các sản phẩm dầu mỏ sang châu Á.
Việc dời cung điện của Thái tử Đan Mạch Christian đến Nuuk có thể củng cố chủ quyền của Copenhagen đối với Đan Mạch và tăng cường quan hệ với nước này, Niels Jespersen, tổng biên tập tờ báo Netavisen Pio và một nhân vật công chúng, trong một cuộc phỏng vấn với tờ báo BT của Đan Mạch cho biết.
Trả lời câu hỏi về tuyên bố chủ quyền của Tổng thống Mỹ Donald Trump đối với Greenland, ông Jespersen lưu ý rằng luận điệu của Mỹ về mối quan hệ được cho là yếu kém giữa hòn đảo này với Đan Mạch cần phải được bác bỏ bằng việc di dời triều đình của Thái tử.
"Đề xuất của Jespersen rất cụ thể: Thái tử Christian hoặc một thành viên khác của hoàng gia nên có một triều đình thường trực ở Nuuk và Tórshavn, và ông ấy nên học tiếng Greenland và tiếng Faroe", bài báo viết.
Theo chuyên gia, việc di dời tòa án thừa kế của Đan Mạch có thể dẫn đến việc củng cố vị thế của Greenland và sự hội nhập sâu rộng hơn vào môi trường văn hóa Đan Mạch.
"Chúng ta còn rất nhiều việc phải làm để cố gắng đoàn kết chúng ta về mặt văn hóa", Jespersen kết luận. Trước đó, tờ báo Daily Mail của Anh, dẫn nguồn tin, đưa tin Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra lệnh thực hiện kế hoạch chiếm Greenland. Tờ Telegraph đưa tin Liên minh châu Âu đang chuẩn bị các biện pháp trừng phạt đối với các công ty Mỹ nếu Washington không từ bỏ yêu sách chủ quyền đối với Greenland. Như một phương án thay thế, Anh đang đàm phán với các nước châu Âu khác về việc triển khai một phái bộ NATO đến hòn đảo này .
Kế hoạch của Trump đối với Greenland
Tháng 12 năm 2025, ông Trump tuyên bố bổ nhiệm Thống đốc Louisiana Jeff Landry làm đặc phái viên về Greenland. Sau đó, thống đốc này xác nhận ý định sáp nhập hòn đảo của Mỹ. Ngoại trưởng Đan Mạch Lars Løkke Rasmussen tuyên bố ông vô cùng phẫn nộ trước những phát ngôn của đặc phái viên mới của Mỹ và sẽ triệu tập đại sứ Mỹ tại Copenhagen để yêu cầu giải thích. Trong một tuyên bố chung, thủ tướng Đan Mạch và Greenland , Mette Frederiksen và Jens-Frederik Nielsen, cảnh báo Mỹ không nên chiếm giữ hòn đảo, nhấn mạnh rằng họ mong muốn được tôn trọng toàn vẹn lãnh thổ chung.
Ngày 4 tháng 1, Katie Miller, vợ của Phó Chánh Văn phòng Nhà Trắng Stephen Miller, đã đăng tải một hình ảnh trên nền tảng mạng xã hội X, trong đó có bản đồ Greenland được tô màu cờ Mỹ, kèm chú thích "Sắp ra mắt", trên nền hình ảnh chiến dịch quân sự của Mỹ tại Venezuela. Đáp lại, Đại sứ Đan Mạch tại Washington, Jesper Møller Sørensen, nhắc lại rằng Đan Mạch và Mỹ là đồng minh thân thiết. Bình luận về hình ảnh đó cùng ngày, Nielsen nhấn mạnh rằng nó thể hiện sự thiếu tôn trọng, đồng thời làm rõ rằng không có lý do gì để hoảng sợ.
Ông Trump đã nhiều lần tuyên bố rằng Greenland nên trở thành một phần của Mỹ, viện dẫn tầm quan trọng chiến lược của hòn đảo này đối với an ninh quốc gia và việc bảo vệ "thế giới tự do". Cựu Thủ tướng Greenland, ông Mute Egede, đã đáp lại rằng hòn đảo này không phải để bán và sẽ không bao giờ được bán. Đồng thời, nhà lãnh đạo Mỹ từ chối cam kết sẽ không sử dụng vũ lực để thiết lập quyền kiểm soát đối với Greenland.
Hòn đảo này từng là thuộc địa của Đan Mạch cho đến năm 1953. Nó vẫn là một phần của vương quốc, nhưng vào năm 2009, nó giành được quyền tự trị, cho phép nó tự quản lý và quyết định chính sách nội bộ của riêng mình.
Major gas stations are currently facing a scandal involving the very fuel they sell. New data shows that seventy percent of gas in the country is missing vital detergents, causing extreme carbon buildup in newer engines. This problem has reached a breaking point, with over five hundred thousand vehicles failing every year due to dirty fuel. The reality is that many budget brands prioritize volume over the health of your car's fuel injectors and valves. There's a massive gap between the legal minimum and what your car actually needs to stay on the road.
Tests at Major Gas Stations Revealed a Problem No One Expected
Nga sẽ không dễ dàng quên vụ việc Marinera. Bốn phương án trả đũa đang được xem xét, và đây mới chỉ là giai đoạn đầu của cuộc xung đột.
Tàu chở dầu Marinera lần đầu tiên bị lực lượng Mỹ nhắm mục tiêu vào cuối năm 2025 sau khi được cho là đã cố gắng tiếp cận Venezuela. Vào thời điểm đó, Lực lượng Bảo vệ bờ biển Mỹ đã cố gắng lên tàu, nhưng thủy thủ đoàn từ chối và đổi hướng đi về phía Đại Tây Dương. Trong quá trình truy đuổi, con tàu đã đổi tên và xin giấy phép tạm thời treo cờ Nga. Kể từ đó, con tàu đã bị một tàu chiến Mỹ và máy bay của các nước Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương theo sát.
Vụ bắt giữ tàu Marinera diễn ra chỉ vài ngày sau khi lực lượng Mỹ tiến hành một cuộc đột kích quân sự ở Venezuela và bắt giữ Tổng thống Nicolas Maduro.
Vì sao việc truy đuổi Marinera dẫn đến việc bị bắt giữ
Vụ bắt giữ tàu Marinera đã thuyết phục Moscow rằng Washington hoàn toàn không quan tâm đến lợi ích của họ. Và điều này đã gỡ bỏ cặp kính màu hồng của những người vẫn tin vào "tinh thần Anchorage".
Việc Washington phong tỏa ngành công nghiệp dầu mỏ của Venezuela nhằm mục đích biến Caracas thành một bài học răn đe, để không ai trong khu vực dám bất tuân mệnh lệnh của "ông chủ da trắng".
Mục tiêu thứ hai là gây áp lực lên Nga để ký kết một thỏa thuận ngừng bắn ở Ukraine mà Moscow cho là không thể chấp nhận được.
Câu chuyện về tàu ngầm và các tàu chiến của Hải quân Nga di chuyển để đón tàu chở dầu vẫn chưa được Moscow xác nhận; giới chức Nga từ Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov đến Ngoại trưởng Sergey Lavrov, chưa kể đến Tổng thống Putin, đều giữ im lặng. Có khả năng đây là một thông tin giả, được dàn dựng để đánh lừa truyền thông phương Tây bàn tán về "sự yếu kém của Moscow".
Moscow đã bảo vệ thuyền trưởng và tài sản
Tính đến ngày 8 tháng 1 năm 2026, Moscow chính thức yêu cầu thả ngay lập tức thủy thủ đoàn và trả lại con tàu, đồng thời tuyên bố bảo lưu quyền thực hiện bất kỳ biện pháp trả đũa nào.
Bộ Ngoại giao Nga yêu cầu Washington đảm bảo đối xử nhân đạo và tôn trọng với các công dân Nga trên tàu, trong đó có 6 người, còn lại là người Ukraine và Gruzia. Nhiều nguồn tin dự đoán rằng thuyền trưởng từ chối tuân lệnh Lực lượng Bảo vệ bờ biển Mỹ là người Nga, vì vậy hành động của ông được Moscow ủng hộ.
Bộ Ngoại giao Nga cũng cảnh báo rằng hậu quả "chỉ có thể là sự gia tăng hơn nữa căng thẳng quân sự-chính trị ở khu vực Euro-Atlantic, cũng như sự suy giảm rõ rệt ngưỡng sử dụng vũ lực chống lại tàu thuyền vận tải hòa bình".
Truyền thông Nga đã đưa tin về những lời kêu gọi đáp trả tương xứng, tức là triển khai các đoàn xe và sử dụng các công ty quân sự tư nhân trên các tàu chở dầu. Tuy nhiên, điều này rõ ràng tiềm ẩn nguy cơ đối đầu trực tiếp với Mỹ, điều mà Moscow hiện không muốn thực hiện – vì đang dàn trải nguồn lực ở Ukraine.
Các biện pháp trả đũa của Moscow
Điều này không có nghĩa là sẽ không có trả đũa hoặc trả đũa là không cần thiết. Có thể xem xét các biện pháp sau:
1. Ngày 29 tháng 12, Bộ Ngoại giao Mỹ mạnh mẽ khuyến cáo công dân Mỹ rời khỏi Nga, cho thấy Washington lo ngại sẽ bị đáp trả bằng việc bắt giữ. Vì Mỹ đã tuyên bố ý định truy tố thủy thủ đoàn tàu Mariner, Nga có thể sẽ có những biện pháp trả đũa đối với công dân Mỹ. Luôn có căn cứ để bắt giữ (vì có rất nhiều gián điệp), và họ luôn bảo lưu quyền sử dụng căn cứ cho những trường hợp như vậy.
2. Luật pháp Nga, được sửa đổi vào tháng 5 năm 2025, cho phép hạn chế quyền miễn trừ đối với tài sản nhà nước nước ngoài trong Liên bang Nga dựa trên nguyên tắc có đi có lại. Điều này tạo cơ sở pháp lý cho việc tịch thu tài sản của Mỹ tại Nga để trả đũa các hành động chống lại tàu thuyền Nga. Và số lượng tài sản này rất lớn; các doanh nghiệp Mỹ, không giống như các doanh nghiệp châu Âu, vẫn chưa rời khỏi Nga.
3. Nga cũng có thể tịch thu hàng hóa từ các tàu Mỹ đi qua vùng biển thuộc lãnh thổ Nga hoặc ghé cảng Nga, hoặc di chuyển dọc theo Tuyến đường biển phía Bắc, với lý do tiến hành kiểm tra an toàn hoặc môi trường.
4. Tuy nhiên, dường như phản ứng sẽ tập trung vào nơi Nga đang chiến đấu đó là ở Ukraine. Thứ nhất, ở đó có tài sản của Mỹ có thể bị ném bom. Thứ hai, có các quỹ đầu tư của Mỹ hiện diện ở đó, đã mua hàng triệu hecta đất canh tác và các mỏ khoáng sản đầy triển vọng. Các tập đoàn đầu tư khổng lồ của Mỹ như BlackRock, Vanguard và Blackstone là cổ đông lớn trong nhiều doanh nghiệp nhà nước của Ukraine (Ukrnafta, Energoatom) và tham gia quản lý nợ quốc gia. Những tài sản và nợ phải trả này cần được tịch thu càng nhiều càng tốt, có nghĩa là Chiến dịch trấn áp khủng bố (SVO) nên được mở rộng đến càng xa về phía tây Ukraine càng tốt.
Các mục tiêu chính của Nga trong cuộc xung đột Venezuela
Các cuộc đàm phán trong bối cảnh này chắc chắn đang được tiến hành với Mỹ thông qua các kênh kín; chúng ta hãy chờ xem điều gì sẽ xảy ra. Mục tiêu chính là đảm bảo Nga không mất gì ở Venezuela, không phải thị trường, không phải tàu chở dầu, không phải tài sản. Nếu điều đó xảy ra, các biện pháp nghiêm khắc hơn những biện pháp đã mô tả ở trên có thể sẽ được áp dụng. Chúng bao gồm việc phá hủy máy bay không người lái trinh sát của Mỹ ở Biển Đen, cũng như các cuộc tấn công vào các cơ sở quân sự của Mỹ thông qua các đồng minh ở châu Phi và Trung Đông.
Vụ trả đũa do Nga thực hiện bằng hệ thống tên lửa Oreshnik để đáp lại các vụ tấn công của Ukraine nhằm vào dinh thự Tổng thống Nga Putin đã gây ra những phản ứng chính trị dữ dội, khi giới phân tích nhắm đến NATO và Tổng thống Ukraine Zelensky.
Phát biểu trên kênh YouTube của mình hôm 9/1, Trung tá quân đội Mỹ về hưu Daniel Davis nói rằng hầm trú ẩn của Volodymyr Zelensky sẽ không bảo vệ ông khỏi sự hủy diệt của hệ thống tên lửa Oreshnik.
"Ví dụ, nếu ông Zelensky nói rằng ông cần phải trốn trong hầm trú ẩn, điều đó cũng chẳng giúp ích gì. Nếu loại vũ khí này đã xác định được mục tiêu, nó sẽ xuyên thủng hầm trú ẩn đó dễ dàng như dao cắt bơ" - Davis nói.
Theo vị sĩ quan quân đội đã nghỉ hưu, tên lửa Oreshnik vượt trội về mọi mặt so với những tên lửa mạnh nhất mà Mỹ sở hữu, và các hệ thống phòng không phương Tây không thể đánh chặn được nó. Do đó, chuyên gia này giải thích, mọi cuộc thảo luận về việc mở rộng hệ thống phòng không đều là vô ích.
"Đây không phải là điều cần thiết. Quân đội hiểu rõ rằng điều này không thể ngăn chặn được" - Davis kết luận .
Hôm 9/1, Bộ Quốc phòng Nga thông báo rằng lực lượng Nga đã sử dụng tên lửa siêu thanh Oreshnik trong một cuộc tấn công quy mô lớn nhằm vào các mục tiêu trọng yếu ở Ukraine để đáp trả vụ tấn công vào dinh thự của Tổng thống Vladimir Putin.
Các phương tiện truyền thông Ukraine đưa tin về một loạt vụ nổ ở Kiev và Lviv. Theo Vitali Klitschko, thị trưởng Kiev, thành phố đã bị thiệt hại về cơ sở hạ tầng trọng yếu. Một số khu vực cũng đang bị mất điện.
Tương tự như Daniel Davis, Tuomas Malinen - giáo sư tại Đại học Helsinki, cho biết Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã tự chuốc lấy thêm một đòn Oreshnik nữa vì đã chọn chơi những trò chơi mà ông mô tả là "ngớ ngẩn".
"Ông sẽ nhận được phần thưởng tương xứng với những trò chơi ông chơi, thưa ông Zelensky" - Malinen viết trên nền tảng mạng xã hội X.
Đùa giỡn năng lực hạt nhân Nga
Glenn Diesen , giáo sư tại Đại học Đông Nam Na Uy, mô tả cuộc tấn công Oreshnik này như một tín hiệu gửi tới NATO. Viết trên trang X, ông cho rằng cuộc tấn công này chỉ ra một sự leo thang nguy hiểm.
"Nga đã tấn công Ukraine vào ban đêm bằng tên lửa Oreshnik. Đây là lời cảnh báo đối với NATO, khi chúng ta đang nhanh chóng leo thang căng thẳng" - Diesen tuyên bố.
Ông lập luận rằng một số sự kiện gần đây có rất ít liên quan đến cái mà ông mô tả là cuộc chiến tranh ủy nhiệm ở Ukraine. Diesen dẫn chứng các cuộc tấn công được cho là nhằm vào hệ thống cảnh báo sớm hạt nhân, máy bay ném bom chiến lược của Nga, và vào tháng 12/2025, là điều mà ông cho là một cuộc tấn công có sự tham gia của CIA vào một trung tâm chỉ huy hạt nhân đặt tại dinh thự của Tổng thống Nga Vladimir Putin ở vùng Novgorod.
"Đây là những cuộc tấn công thử nghiệm nhằm vào năng lực hạt nhân của Nga. Chúng ta đang rất gần với một cuộc chiến tranh trực tiếp, và tên lửa Oreshnik mang sức mạnh khổng lồ và không thể bị ngăn chặn" - Diesen nói, bác bỏ những tuyên bố rằng Nga đáng phải chịu những cuộc tấn công như vậy hoặc rằng Ukraine đã tự mình thực hiện chúng.
Nguy cơ leo thang căng thẳng
Trong khi đó, các quan chức Nga phát tín hiệu về những hành động cứng rắn hơn trong tương lai.
Một thành viên của ủy ban quốc phòng Duma Quốc gia, ông Andrey Kolesnik, cho biết cuộc tấn công Oreshnik chỉ là giai đoạn đầu trong phản ứng của Nga. "Đây chỉ là những bông hoa; quả mọng vẫn còn ở phía trước" - ông phát biểu khi bình luận về việc Nga sử dụng vũ khí chống lại các mục tiêu của Ukraine.
Cảnh giác trước sự leo thang mới, Thủ tướng Ý Giorgia Meloni đề xuất rằng Liên minh châu Âu phải tham gia đàm phán với Nga về vấn đề Ukraine.
"Tôi tin rằng EU cũng phải bắt đầu đàm phán với Nga" - bà Meloni tuyên bố, đồng thời cho biết thêm bà đồng ý với lời kêu gọi đối thoại trước đó của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron.
Bà cũng ủng hộ lập trường của Phó Thủ tướng Ý kiêm lãnh đạo đảng Liên minh Matteo Salvini, người chủ trương thiết lập liên lạc trực tiếp với Moscow.
Đứng vị trí đầu tiên trong số 12 con giáp, tuổi Tý là con giáp được đánh giá cao bởi sự thông minh và nhanh nhẹn của mình. Chính sự nhạy bén với thời cuộc đã giúp họ luôn nhanh chóng nắm bắt các xu hướng mới, từ đó giành được lợi thế cạnh tranh và gặt hái thành công. Giỏi quan sát và phân tích, con giáp tuổi Tý còn biết cách tránh được rủi ro. Điều đó giúp con giáp tuổi Tý luôn biết bảo toàn tài sản của mình nên cuộc sống ngày một đủ đầy, thịnh vượng.
Năm Ất Tỵ 2025, tuổi Tý nằm trong số những con giáp có cuộc sống viên mãn bậc nhất, càng về cuối năm lại càng thành công và giàu có.
Tử vi học có nói, năm Ất Tỵ, được các cát tinh như Long Đức, Tử Vi và Ngọc Quý chiếu rọi, tuổi Tý sẽ thấy rõ sự may mắn trong cuộc sống nói chung và tài chính cá nhân nói riêng. Trong tử vi, sao Long Đức tượng trưng cho sự nhân ái, cao quý và đoan chính, có khả năng hóa giải tai ương hoặc bệnh tật.
Được sao Ngọc Quý tương trợ, con giáp tuổi Tý sẽ luôn gặp may mắn trong chuyện làm ăn, kinh doanh. Trong khi đó, sao Tử Vi còn được biết đến với tên gọi sao Đế Tọa, chuyên chủ về quan lộc, tức là sao của sự nghiệp. Có sao Tử Vi chiếu rọi, con giáp này chỉ cần nỗ lực thì sự nghiệp luôn thuận lợi, việc có được cuộc sống sung túc, thịnh vượng chỉ là vấn đề thời gian.
Tháng 11 âm, tài lộc của tuổi Tý đã có những tín hiệu khả quan hơn so với tháng 10 âm nhiều thử thách vừa qua. Tuy nhiên, nếu để nói đến những cơ hội làm ăn tốt thì chưa có nhiều. Song, chỉ khoảng 1 tuần nữa, khi tháng 12 âm gõ cửa, tuổi Tý sẽ thật sự bước vào thời kỳ huy hoàng nhất trong năm của họ. Tử vi học có nói, tháng 12 âm, được lục hợp chiếu rọi, tuổi Tý sẽ là con giáp may mắn bậc nhất khi sự nghiệp, công danh và tài lộc sẽ đều khởi sắc. Thu nhập tăng đột biến giúp con giáp này dư dả tiền sắm Tết hoặc dành dụm cho tương lai. Ngoài ra, tuổi Tý sẽ còn đón nhiều tin vui khác nữa.
Tuổi Dậu
Sở hữu trí thông minh không thua kém tuổi Tý, tuổi Dậu còn có thêm sự sắc sảo, bản lĩnh và quyết đoán. Với những ưu điểm ấy, con giáp tuổi Dậu chỉ cần chăm chỉ và nỗ lực là sẽ dễ gặt hái đạt được thành công lớn trong sự nghiệp. Tuổi Dậu còn là bậc thầy trong việc đầu tư và quản lý tài chính nên cuộc sống của họ và gia đình luôn sung túc, đủ đầy.
Năm Ất Tỵ 2025, con giáp tuổi Dậu có tài vận hanh thông bậc nhất nhờ nhiều cát tinh chiếu rọi, từ sao Địa Giải, Tướng Tinh cho đến Kim Quỹ và Tam Thai.
Với sự xuất hiện của sao Địa Giải chiếu rọi, con giáp tuổi Dậu sẽ gặp dữ hóa lành, chuyện gì cũng suôn sẻ. Sao Tướng Tinh chủ về quyền lực, cho thấy sự thăng tiến của con giáp này trong công việc. Sao Tam Thai là một cát tinh trong tử vi lá số mang nhiều ý nghĩa về may mắn, mang lại cát lợi về danh vọng, địa vị trong xã hội. Sao Kim Quỹ chủ về sự giàu có, vận may trong sự nghiệp cũng như có quý nhân trợ giúp.
Cũng giống như tuổi Tý, tuổi Dậu cũng là con giáp gặp thời đổi vận khi tháng 12 âm bắt đầu. Được tam hợp chống lưng, tuổi Dậu làm gì hầu như cũng may mắn, gặt hái nhiều lộc lá hơn bình thường. Ngoài ra, chuyện tình cảm, gia đạo của họ cũng vô cùng suôn sẻ. Chính điều này sẽ giúp họ chốt hạ năm Ất Tỵ trong sự đủ đầy, viên mãn bậc nhất, khiến người khác phải ngưỡng mộ.
Tuổi Mùi
Theo các chuyên gia phong thủy, tuổi Mùi là con giáp thường gặt hái thành công thông qua việc sử dụng "quyền lực mềm" của họ. Họ luôn được đánh giá cao trong việc đối nhân xử thế bởi sự tinh tế, chu đáo và khéo léo khó ai bì kịp. Dù là làm việc gì thì con giáp tuổi Mùi cũng luôn cố gắng làm hết sức, không tính toán thiệt hơn. Chính sự tận tâm ấy sẽ giúp con giáp này được tín nhiệm, từ đó gặt hái thành tựu đáng ngưỡng mộ trong cả công việc và cuộc sống.
Theo tử vi học, Ất Tỵ 2025 sẽ là một năm rất đáng mong chờ cho con giáp tuổi Mùi. Sự giàu có và thịnh vượng sẽ đến với những ai biết cách nắm bắt cơ hội và không ngừng cố gắng.
Năm Ất Tỵ 2025, con giáp này có khá nhiều cát tinh hộ mệnh. Đầu tiên phải kể đến là sao Hoa Cái, một cát tinh chủ về địa vị, danh tiếng, quyền lực, đem đến nhiều may mắn trong công danh, sự nghiệp. Tiếp đến là sao Lộc Huân, biểu tượng của danh tiếng, sự thăng tiến trong công việc và sự thịnh vượng, giàu có nói chung. Được sao Hoa Cái và Lộc Huân chiếu rọi, con giáp tuổi Mùi sẽ có nhiều cơ hội kiếm tiền, nâng cao chất lượng cuộc sống.
Cát tinh cuối cùng hỗ trợ cho con giáp tuổi Mùi là sao Dịch Mã, cho thấy con giáp này muốn thành công, sung túc thì cần phải bứt phá ra khỏi vòng an toàn của mình và dám chấp nhận sự thay đổi.
Nếu như tuổi Tý và tuổi Dậu sắp bước vào thời kỳ huy hoàng nhất trong năm thì tuổi Mùi lại là con giáp cần có những sự thận trọng nhất định. Tử vi học có nói, tháng 12 âm, còn gọi là tháng Chạp, nếu không cẩn thận, tuổi Mùi sẽ phải đối mặt với nguy cơ thất thoát tài chính. Ngoài ra, thời điểm cuối năm bận rộn, con giáp này cũng dễ làm việc quá sức, không ngủ đủ giấc dẫn đến ảnh hưởng sức khỏe. Do đó, để phòng ngừa các nguy cơ, tuổi Mùi nên chú ý trong việc chi tiêu và đầu tư cũng như chăm sóc bản thân.
* Thông tin chỉ mang tính chất tham khảo, chiêm nghiệm.
Bữa sáng thường được ví như "liều thuốc" năng lượng sau một đêm ngủ dài. Thế nhưng, không phải ăn món gì để lấp đầy dạ dày cũng được.
Nhiều món ăn sáng quen thuộc, thậm chí tưởng tốt hóa ra lại là tác nhân hàng đầu bào mòn hệ tiêu hóa. Việc nạp các thực phẩm gây kích ứng mạnh khi bụng rỗng tạo ra những tổn thương trực tiếp lên niêm mạc. Nếu tình trạng này kéo dài, các cơn đau dạ dày âm ỉ sẽ biến tướng thành viêm loét mãn tính, trào ngược thực quản và cuối cùng là biến tính thành tế bào ác tính.
Dưới đây là 5 món ăn sáng khoái khẩu nhưng lại đang âm thầm "ngược đãi" dạ dày của bạn, đặc biệt là nếu ăn khi bụng rỗng hoàn toàn:
1. Bánh mì trắng và đồ ngọt nhiều đường
Chế độ ăn nhiều đường kích thích tiết yếu tố tăng trưởng giống insulin (IGF). Tế bào ung thư dạ dày vốn phụ thuộc vào quá trình đường phân hiếu khí để lấy năng lượng. Việc ăn đường lúc đói làm tăng nồng độ glucose máu đột ngột, cung cấp "nhiên liệu" trực tiếp cho sự tăng sinh tế bào bất thường.
Đồng thời, bánh mì trắng nghèo chất xơ khiến dạ dày phải co bóp mạnh trong môi trường axit cao, làm trầm trọng thêm các cơn đau thắt.
2. Đồ ăn thừa để tủ lạnh qua đêm
Việc hâm nóng lại thực phẩm cũ, đặc biệt là các loại rau và thịt, tiềm ẩn nguy cơ sinh ra nitrosamine. Đây là hợp chất gây ung thư mạnh được hình thành từ sự kết hợp giữa nitrit (sinh ra do vi khuẩn phân hủy trong quá trình bảo quản) và các amin trong thực phẩm.
Khi bụng rỗng, tốc độ hấp thụ nitrosamine diễn ra nhanh gấp nhiều lần, trực tiếp gây đột biến cấu trúc dna của tế bào niêm mạc dạ dày.
3. Thực phẩm ngâm chua hoặc quá mặn
Dưa muối, cà pháo hay cá mặn là những món ăn kèm khiến nhiều người "mê như điếu đổ" vì đưa cơm, nhưng chúng lại chứa nồng độ natri cực cao.
Muối liều lượng lớn làm tăng độ thẩm thấu của dịch dạ dày, trực tiếp phá hủy lớp chất nhầy bảo vệ niêm mạc. Điều này khiến niêm mạc bị "lột trần" trước axit dịch vị và tạo môi trường lý tưởng cho vi khuẩn hp (helicobacter pylori) cư trú, gây viêm loét mạn tính và dẫn đến ung thư.
4. Đồ ăn, thức uống nóng trên 65 độ C
Thói quen ăn mì nóng hay uống trà nóng hổi vào buổi sáng, nhất là thời tiết lạnh như hiện tại được nhiều người yêu thích nhưng lại cực kỳ nguy hiểm.
Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế (IARC) xếp đồ ăn, thức uống nóng trên 65 độ C vào nhóm tác nhân gây ung thư. Nhiệt độ cao gây bỏng nhiệt thực quản và niêm mạc dạ dày. Quá trình sửa chữa tế bào lặp đi lặp lại do bỏng nhiệt thường xuyên sẽ làm tăng nguy cơ đột biến gen ức chế khối u p53, một trong những bước ngoặt hình thành tế bào ác tính.
5. Dùng cà phê đen hoặc trà quá đặc vào bữa sáng
Nhiều người có thói quen dùng một ly cà phê đậm đặc để tỉnh táo mà không ăn kèm món gì khác. Uống cà phê lúc đói kích thích tuyến tụy và dạ dày giải phóng axit dịch vị với nồng độ đậm đặc. Khi không có thức ăn để trung hòa, lượng axit này sẽ bào mòn lớp lót nội mô, gây ra tình trạng viêm teo niêm mạc dạ dày mạn tính, một tổn thương tiền ung thư rất phổ biến.
Việc thay đổi thói quen ăn uống là cuộc chiến tự cứu lấy chính mình. Đừng để cái "mê" nhất thời tước đi cơ hội có một hệ tiêu hóa khỏe mạnh. Hãy bắt đầu ngày mới bằng các thực phẩm mềm, ấm, giàu protein lành mạnh để bảo vệ dạ dày từ những bước đầu tiên.
Trong cuộc sống hiện đại, gan phải gánh quá nhiều áp lực. Không khí ô nhiễm. Thực phẩm chế biến sẵn. Căng thẳng kéo dài. Thức khuya thường xuyên. Gan là cơ quan âm thầm làm việc. Khi có vấn đề thì thường đã muộn. Vì vậy, chăm sóc gan từ bữa ăn hằng ngày là cách đơn giản nhưng rất hiệu quả.
Đi chợ hay siêu thị mỗi ngày, rất nhiều người vẫn mua thực phẩm theo thói quen. Ít ai để ý rằng ngay trong những sạp quen thuộc ấy có những món được ví như vua thải độc gan, chống ung thư, tăng cường miễn dịch. Nổi bật như:
1. Chanh vàng
Chanh vàng là loại quả quen thuộc. Giá rẻ. Dễ mua quanh năm. Chanh chứa nhiều vitamin C và axit xitric. Những chất này giúp kích thích gan tăng tiết mật. Quá trình đào thải độc tố diễn ra thuận lợi hơn.
Uống nước chanh ấm giúp làm sạch đường tiêu hóa. Cơ thể nhẹ nhõm hơn. Miễn dịch cũng được hỗ trợ. Dùng chanh đều đặn giúp gan bớt gánh nặng chuyển hóa. Nên pha chanh với nước ấm nhẹ. Không nên thêm nhiều đường.
2. Rau chân vịt (bina, cải bó xôi)
Rau chân vịt xuất hiện nhiều ở chợ dân sinh. Loại rau này giàu diệp lục. Chứa nhiều vitamin và khoáng chất. Rau giúp thúc đẩy nhu động ruột. Hỗ trợ thanh lọc máu.
Đối với gan, rau chân vịt cung cấp glutathione. Đây là chất chống oxy hóa quan trọng. Glutathione giúp các enzyme giải độc của gan hoạt động hiệu quả hơn. Chlorophyll trong rau còn hỗ trợ trung hòa kim loại nặng. Nên chần sơ rồi nấu chín. Hạn chế dầu mỡ để gan không bị quá tải.
3. Quả bơ
Bơ được bán nhiều ở chợ trái cây. Loại quả này giàu chất xơ và vitamin E. Bơ chứa chất béo lành mạnh. Hệ tiêu hóa hoạt động trơn tru hơn. Táo bón được cải thiện. Độc tố dễ đào thải. Bơ cũng chứa glutathione. Gan nhờ đó được bảo vệ trước stress oxy hóa.
Ngoài ra, bơ có lutein và zeaxanthin. Hai chất này giúp bảo vệ tế bào khỏi gốc tự do. Nguy cơ tổn thương tế bào giảm xuống. Nên ăn bơ chín tự nhiên. Không thêm đường hay sữa.
4. Rau diếp cá
Diếp cá là loại rau dân dã. Giá rẻ. Mùi hơi tanh nhưng rất tốt cho gan. Rau có tính mát. Chứa nhiều vitamin và khoáng chất. Một số hoạt chất trong diếp cá giúp hỗ trợ giảm mỡ gan. Quá trình giải độc diễn ra thuận lợi hơn.
Diếp cá còn giúp thanh nhiệt. Lợi tiểu. Tăng cường miễn dịch. Ăn diếp cá thường xuyên giúp cơ thể nhẹ nhõm hơn. Rau phát huy tác dụng tốt khi ăn sống hoặc ép lấy nước.
5. Táo
Táo được bày bán phổ biến ở mọi khu chợ. Trong táo có nhiều pectin. Đây là dạng chất xơ hòa tan. Pectin giúp đào thải kim loại nặng tích tụ trong cơ thể. Gan nhờ đó được bảo vệ.
Táo còn hỗ trợ gan sửa chữa tế bào tổn thương. Quá trình tái tạo tế bào mới diễn ra nhanh hơn. Ăn táo đều đặn còn tốt cho da. Nên ăn táo tươi. Nhai kỹ. Thời điểm phù hợp là buổi sáng.
6. Nấm
Nấm là thực phẩm quen thuộc trong bữa cơm Việt. Nấm chứa nhiều polysaccharides và chất xơ. Đường ruột khỏe hơn. Quá trình thải độc thuận lợi hơn. Nấm còn giàu chất chống oxy hóa. Gan được bảo vệ trước tác động của gốc tự do.
Một số hợp chất trong nấm hỗ trợ tăng đề kháng. Cơ thể chống lại nhiều bệnh mạn tính. Khi chế biến nấm cần nấu chín kỹ. Không để lửa quá to. Hạn chế dầu mỡ và gia vị.
Một nhà nghiên cứu kỳ cựu đã theo dõi sự phát triển cảm xúc của hơn 200 trẻ em cùng gia đình và chỉ ra những điểm chung đáng chú ý ở những đứa trẻ có EQ cao nhất.
Trong bối cảnh nhiều gia đình ngày càng đặt nặng thành tích, lịch học dày đặc và các “thước đo thành công” như điểm số hay huy chương, trí tuệ cảm xúc (EQ) lại thường bị xem nhẹ. Thế nhưng, chính khả năng thấu cảm, hiểu và điều tiết cảm xúc mới là nền tảng giúp trẻ có một cuộc sống cân bằng, bền vững về lâu dài.
Một nhà nghiên cứu kỳ cựu đã theo dõi sự phát triển cảm xúc của hơn 200 trẻ em cùng gia đình các em và chỉ ra những điểm chung đáng chú ý ở những đứa trẻ có EQ cao nhất. Điều bất ngờ là đó không phải những em ít ăn vạ hay đạt nhiều thành tích nhất, mà là những đứa trẻ lớn lên trong môi trường gia đình coi trọng cảm xúc và luôn làm gương bằng hành động.
Cha mẹ không ngại nói lời xin lỗi
Những đứa trẻ EQ cao thường có cha mẹ sẵn sàng thừa nhận sai lầm. Khi cư xử thiếu kiên nhẫn hay không công bằng, họ chủ động xin lỗi con một cách chân thành.
Những lời xin lỗi này dạy trẻ về trách nhiệm, sự tôn trọng và cách hàn gắn mối quan hệ. Trẻ không cảm thấy mình “ở thế yếu”, mà ngược lại, cảm nhận được giá trị và sự tôn trọng dành cho bản thân.
Sự tử tế không đến từ việc ép buộc
Đáng chú ý, những đứa trẻ có EQ cao không phải lúc nào cũng bị nhắc phải nói “cảm ơn” hay “xin lỗi”. Thay vào đó, cha mẹ làm gương bằng chính hành vi của mình.
Cách nuôi dạy này dựa trên niềm tin rằng sự tử tế không thể ép buộc. Trẻ dần học cách cư xử lịch sự một cách tự nhiên, vì hiểu và muốn làm, chứ không phải vì sợ bị nhắc nhở.
Mọi cảm xúc đều được coi trọng
Những nỗi lo nhỏ bé của trẻ như mất đồ chơi hay một khoảnh khắc xấu hổ ở trường không bao giờ bị xem nhẹ. Cha mẹ lắng nghe và công nhận cảm xúc ấy, dù vấn đề có vẻ “không đáng kể” với người lớn.
Việc được lắng nghe giúp trẻ cảm thấy an toàn về mặt cảm xúc, từ đó sẵn sàng chia sẻ và tin tưởng người khác.
Khuyến khích trẻ tự tìm cách giải quyết
Thay vì đưa ra đáp án sẵn, cha mẹ thường hỏi: “Con nghĩ nên làm gì?” hoặc “Con muốn xử lý thế nào?”. Điều này giúp trẻ phát triển tư duy, sự tự tin và khả năng đưa ra quyết định, thay vì phụ thuộc vào người lớn.
Chấp nhận sự buồn chán
Cuối cùng, những gia đình này không sợ sự buồn chán. Trẻ không bị lấp đầy mọi khoảng trống bằng màn hình hay lịch trình kín mít. Khoảng thời gian yên tĩnh giúp trẻ xử lý cảm xúc, nuôi dưỡng trí tưởng tượng và hiểu bản thân hơn.
Trí tuệ cảm xúc không hình thành từ những bài giảng dài dòng, mà từ cách người lớn phản ứng trong những khoảnh khắc rất nhỏ: khi cha mẹ dám xin lỗi con, khi không gạt đi nỗi buồn “vặt vãnh”, khi sẵn sàng im lặng thay vì áp đặt. Chính những điều tưởng như giản đơn ấy lại nuôi dưỡng nên những đứa trẻ biết thấu cảm, tự điều chỉnh cảm xúc và có nội lực tinh thần vững vàng.
Trong gian bếp của nhiều gia đình, nồi inox là vật dụng quen thuộc gắn liền với việc nấu nướng hằng ngày. Khi chọn mua nồi inox, người ta thường chú ý đến độ dày đáy nồi, chất liệu inox hay độ chắc chắn của tay cầm, nhưng lại hiếm khi để ý đến một chi tiết rất nhỏ trên nắp nồi: chiếc lỗ tròn bé xíu, thường nằm lệch sang một bên. Không ít người nghĩ đây chỉ là yếu tố mang tính trang trí. Thực tế, chi tiết tưởng chừng đơn giản này lại đóng vai trò rất quan trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến độ an toàn và hiệu quả khi nấu nướng bằng nồi inox.
Công dụng của chiếc lỗ nhỏ trên nắp nồi inox
1. Lỗ thoát hơi - "van an toàn" âm thầm của nồi
Khi đun nấu, đặc biệt là các món có nước, nhiệt độ cao sẽ liên tục tạo ra hơi nước. Nếu nắp nồi kín hoàn toàn, lượng hơi này bị giữ lại bên trong sẽ khiến áp suất tăng nhanh, dẫn đến hiện tượng nắp rung mạnh, kêu lạch cạch hoặc thậm chí bị đẩy bật lên. Chiếc lỗ nhỏ trên nắp nồi chính là đường thoát hơi có kiểm soát, giúp hơi nước thoát ra từ từ, giữ cho quá trình nấu diễn ra ổn định và an toàn hơn.
2. Giúp món ăn chín đều, không sôi quá gắt
Nhiều người nghĩ rằng chỉ cần chỉnh nhỏ lửa là có thể kiểm soát nồi đang sôi, nhưng thực tế hơi nước bị dồn ứ cũng là nguyên nhân khiến nước sôi trào dữ dội. Nhờ có lỗ thoát hơi, nhiệt độ trong nồi được điều tiết tốt hơn, nước sôi đều và "êm" hơn. Điều này đặc biệt quan trọng với các món ninh, hầm hay luộc thịt, giúp thực phẩm chín từ từ, giữ được độ ngọt tự nhiên và không bị nhừ nát.
3. Giảm nguy cơ bỏng khi mở nắp
Bỏng hơi nước là tai nạn bếp núc rất dễ gặp, nhất là khi mở nắp nồi đang sôi mạnh. Với những nắp kín hoàn toàn, hơi nóng tích tụ có thể phả thẳng vào mặt và tay chỉ trong tích tắc. Lỗ nhỏ trên nắp nồi giúp xả bớt hơi nóng từ trước, nhờ đó khi mở nắp, luồng hơi không còn quá mạnh, giảm đáng kể nguy cơ bỏng, đặc biệt an toàn hơn cho người lớn tuổi.
4. Hạn chế nước đọng rơi ngược vào món ăn
Khi hơi nước bốc lên và gặp bề mặt nắp lạnh hơn, nó sẽ ngưng tụ thành giọt nước. Nếu không có lỗ thoát hơi, lượng nước này sẽ nhỏ ngược xuống nồi, khiến món ăn dễ bị loãng và nhạt vị. Nhờ chiếc lỗ nhỏ, hơi nước được dẫn ra ngoài, giảm hiện tượng đọng nước, giúp món ăn giữ được hương vị trọn vẹn hơn.
Không phải nắp nồi inox nào cũng có lỗ nhỏ
Trên thực tế, không phải mọi loại nắp nồi inox đều được thiết kế kèm lỗ thoát hơi. Với các dòng nồi inox cao cấp, nhiều hãng chủ động sử dụng nắp kín hoàn toàn nhằm tối ưu khả năng giữ nhiệt và giữ ẩm trong quá trình nấu. Khi hơi nước được giữ lại và tuần hoàn bên trong nồi, nhiệt lượng phân bổ đều hơn, giúp thực phẩm chín nhanh, mềm mọng và hạn chế thất thoát dinh dưỡng. Kiểu thiết kế này thường đi kèm đáy nồi dày và khả năng dẫn nhiệt ổn định.
Từ trước đến nay, động vật có vú thường được định nghĩa bằng hàng loạt đặc điểm như sinh con, nuôi con bằng sữa và khả năng tự điều hòa thân nhiệt. Dù vậy, lịch sử tiến hóa cho thấy thiên nhiên luôn tồn tại những ngoại lệ. Thú mỏ vịt vẫn đẻ trứng, còn một số loài động vật có vú cổ đại từng có đặc điểm sinh lý gần với bò sát. Những phát hiện đó cho thấy các ranh giới sinh học không phải lúc nào cũng rõ ràng.
Một ví dụ tiêu biểu trong quá khứ là Myotragus balearicus, loài dê từng sống biệt lập trên đảo Mallorca trong hàng triệu năm. Trong điều kiện thiếu tài nguyên, loài này tiến hóa theo hướng thu nhỏ cơ thể và theo phân tích xương, có thể chúng có cơ chế sinh học phụ thuộc vào nhiệt độ môi trường giống các loài máu lạnh. Tuy nhiên, loài dê kỳ lạ này đã tuyệt chủng từ hàng nghìn năm trước.
Điều khiến giới khoa học chú ý hơn cả là hiện nay vẫn tồn tại một loài động vật có vú mang nhiều đặc điểm tương tự. Đó là chuột chũi trụi lông, hay còn gọi là sand puppy (Heterocephalus glaber), sinh sống tại các vùng khô hạn ở Đông Phi. Nhìn bề ngoài, loài gặm nhấm gần như không có lông này đã đủ khác thường, nhưng chính sinh lý và tổ chức xã hội của chúng mới thực sự gây kinh ngạc.
Chuột chũi trụi lông sống thành những bầy đàn lớn, có thể lên tới vài trăm cá thể, với cấu trúc xã hội chặt chẽ hiếm thấy ở động vật có vú. Trong mỗi bầy, chỉ có một con cái duy nhất sinh sản cùng một vài con đực, trong khi phần lớn các cá thể khác bị ức chế sinh sản và đảm nhiệm các vai trò như đào hang, tìm kiếm thức ăn hay bảo vệ lãnh thổ. Cách tổ chức này khiến chúng thường được so sánh với ong hay kiến hơn là với các loài thú.
Không chỉ khác thường về xã hội, chuột chũi trụi lông còn nổi bật nhờ những đặc điểm sinh học hiếm gặp. Chúng có khả năng kháng ung thư đáng chú ý và gần như không cảm nhận được một số chất gây đau phổ biến. Sống hoàn toàn dưới lòng đất, chúng hiếm khi phải đối mặt với sự biến động nhiệt độ lớn, điều đã ảnh hưởng sâu sắc đến cách cơ thể chúng thích nghi.
Khác với đa số động vật có vú phải tiêu tốn nhiều năng lượng để giữ ấm, chuột chũi trụi lông không duy trì thân nhiệt ổn định. Thân nhiệt của chúng thay đổi theo môi trường, khiến nhiều nhà khoa học xem chúng là loài động vật có vú gần như máu lạnh. Để tránh mất nhiệt, chúng thường tụ tập thành khối lớn, tận dụng nhiệt từ cơ thể đồng loại, hoặc di chuyển đến những đoạn hang gần mặt đất được ánh nắng sưởi ấm.
Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây cho thấy việc xếp chuột chũi trụi lông hoàn toàn vào nhóm máu lạnh là chưa chính xác. Chúng vẫn có khả năng sinh nhiệt không run, một đặc điểm của động vật nội nhiệt. Vấn đề nằm ở chỗ chúng không thể giữ nhiệt lâu dài, do nhiệt thoát ra quá nhanh qua lớp da trần. Khi được cung cấp lớp cách nhiệt nhân tạo, khả năng duy trì thân nhiệt của chúng được cải thiện đáng kể.
Những kết quả này cho thấy chuột chũi trụi lông không thiếu cơ chế tạo nhiệt, mà gặp hạn chế trong việc giữ nhiệt. Chính điều đó khiến chúng trở thành một trường hợp đặc biệt, không hoàn toàn phù hợp với bất kỳ phân loại truyền thống nào trong sinh học.
Dù vậy, về mặt phân loại, chuột chũi trụi lông vẫn là động vật có vú. Chúng cho thấy rằng tiến hóa không đi theo những khuôn mẫu cứng nhắc, mà luôn linh hoạt để thích nghi với môi trường sống cụ thể. Trong bóng tối ổn định của những đường hầm dưới lòng đất, loài động vật có vú kỳ lạ này đã tìm ra con đường sinh tồn riêng, vừa giống vừa khác các loài máu lạnh, tiếp tục thách thức hiểu biết của con người về giới hạn sinh học.
Theo thông tin đăng tải trên Báo Nghệ An, chiều 1/9/2023, ông Nguyễn Văn Hiếu (trú khối Ấn Đông Tiên, phường Nghi Thủy, thị xã Cửa Lò) trong lúc câu mực gần khu vực đảo Mê đã bất ngờ bắt được một con cá lớn có hình dáng lạ. "Khi kéo lên, tôi thấy con cá có vảy ánh vàng rất đẹp, hình dáng khác hẳn những loài cá thường gặp nên giữ lại mang về bờ", ông Hiếu chia sẻ.
Qua quan sát ban đầu của nhiều ngư dân giàu kinh nghiệm, con cá được nhận định có nhiều đặc điểm trùng khớp với cá lù đù vàng – một loài cá biển hiếm, ít gặp cá thể trưởng thành ngoài tự nhiên.
Theo tài liệu khoa học, cá lù đù vàng có tên khoa học Otolithoides biauritus, thuộc họ cá lù đù (Sciaenidae). Đây là loài cá lớn nhất trong họ cá lù đù, phân bố chủ yếu tại khu vực Ấn Độ Dương và một số vùng biển Đông Nam Á, trong đó có Việt Nam. Tuy nhiên, do chịu tác động của khai thác và môi trường, số lượng cá thể trưởng thành hiện nay không nhiều, nên việc bắt gặp cá lù đù vàng cỡ lớn là khá hiếm.
Về hình thái, cá lù đù vàng có kích thước trung bình từ 60–100 cm, cá thể lớn có thể dài trên 1 m, nặng từ 15–20 kg. Đặc điểm dễ nhận biết nhất là thân cá có màu vàng ánh kim hoặc vàng đồng, vảy to, sáng, lấp lánh khi còn tươi.
Chính ngoại hình nổi bật này khiến cá lù đù vàng thường bị nhầm với cá sủ vàng – loài cá cực kỳ quý hiếm khác, có giá trị cao hơn rất nhiều và đang nằm trong danh sách nguy cấp.
Phần đắt nhất của cá lù đù vàng
Không chỉ gây chú ý bởi hình dáng, cá lù đù vàng còn được đánh giá cao về giá trị kinh tế. Thịt cá trắng, dai, thơm, được xem là đặc sản biển. Tuy nhiên, phần đắt giá nhất của loài cá này lại nằm ở bên trong khoang bụng: Chính là bong bóng cá, còn gọi là ngư giao.
Theo một số tài liệu và thông tin từ VietnamNet, bong bóng của các loài cá họ lù đù cỡ lớn, đặc biệt là cá sủ vàng, từng được giao dịch với mức giá 45.000–55.000 USD/kg, tương đương khoảng 1,1–1,4 tỷ đồng/kg, tùy chất lượng và kích thước.
Bong bóng cá được sử dụng trong ẩm thực cao cấp, đông y và đặc biệt là nguyên liệu sản xuất chỉ khâu sinh học tự tiêu trong phẫu thuật hiện đại.
Ngoài ra, bong bóng cá còn được thương lái từ Trung Quốc, Nhật Bản thu mua để phục vụ y học và một số bài thuốc truyền thống, khiến giá trị của bộ phận này không ngừng bị đẩy lên cao. Chính nhu cầu lớn từ thị trường quốc tế đã góp phần khiến các loài cá thuộc họ lù đù bị săn bắt mạnh trong nhiều năm.
Các chuyên gia cho biết, cùng với tình trạng ô nhiễm môi trường biển và suy giảm bãi sinh sản tự nhiên, số lượng cá lù đù vàng ngoài tự nhiên đang có xu hướng giảm. Dù chưa được xếp vào nhóm bảo vệ nghiêm ngặt nhất, loài cá này hiện được giới khoa học khuyến cáo cần theo dõi chặt chẽ và hạn chế khai thác tận diệt.
Việc ngư dân Cửa Lò bắt được một cá thể cá lù đù vàng cỡ lớn không chỉ gây xôn xao dư luận địa phương mà còn cho thấy sự đa dạng sinh học của vùng biển Nghệ An. Tuy nhiên, các chuyên gia lưu ý, trước khi mua bán hay tiêu thụ, cần xác định chính xác loài, đồng thời cân nhắc yếu tố bảo tồn để tránh làm suy giảm thêm những loài cá biển quý hiếm.
Trung Quốc đã đạt được tiến bộ trong việc mô phỏng dữ liệu khoa học cho Kính viễn vọng Trạm Vũ trụ Trung Quốc (CSST), còn được gọi là Kính viễn vọng vũ trụ Xuntian. Thành công này đánh dấu một bước quan trọng trong quá trình chuẩn bị cho cơ sở thiên văn vũ trụ hàng đầu của đất nước tỷ dân.
Để đảm bảo độ tin cậy và tính kịp thời của các kết quả khoa học từ kính viễn vọng, các nhà khoa học Trung Quốc đã phát triển một bộ phần mềm mô phỏng toàn diện từ đầu đến cuối cho hệ thống quang học chính của kính viễn vọng và tất cả các thiết bị đầu cuối quan sát.
Mô phỏng dữ liệu khoa học đóng vai trò quan trọng trong hệ thống xử lý dữ liệu của kính viễn vọng và là yếu tố thiết yếu để đạt được các mục tiêu khoa học cũng như tạo ra những kết quả quan trọng.
Bộ phần mềm này đã đạt được khả năng mô phỏng dữ liệu quan sát chất lượng cao, ở cấp độ pixel, và dữ liệu này sẽ được sử dụng để đánh giá toàn diện hiệu suất tổng thể của kính viễn vọng.
Nghiên cứu này đã được công bố trực tuyến vào thứ Tư trong một số đặc biệt của tạp chí Research in Astronomy and Astrophysics, và được kỳ vọng sẽ đặt nền tảng cho những khám phá khoa học đột phá sau khi kính viễn vọng được phóng lên.
Kính viễn vọng không gian CSST, một cơ sở thiên văn học vũ trụ quan trọng thuộc chương trình không gian có người lái của Trung Quốc, sở hữu gương chính có khẩu độ 2 mét và tự hào có trường nhìn rộng, chất lượng hình ảnh cao và phạm vi phủ sóng dải sóng rộng.
Theo Đài quan sát thiên văn quốc gia thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc (NAOC), đơn vị dẫn đầu nghiên cứu, phát hiện này dự kiến sẽ thúc đẩy những khám phá khoa học quan trọng trong nhiều lĩnh vực vật lý thiên văn khác nhau, bao gồm vũ trụ học, nghiên cứu các thiên hà, dải Ngân hà, các ngôi sao và hành tinh.
Mô phỏng khoa học là một bước không thể thiếu trước khi phóng, đóng vai trò như một "buổi diễn tập kỹ thuật số" cho nhiệm vụ. Nó tạo ra dữ liệu giả lập để xác thực quy trình hoạt động của hệ thống và tối ưu hóa các chiến lược quan sát.
"Công trình này đưa ra những kỳ vọng rõ ràng về khả năng của CSST trong việc chụp ảnh trực tiếp các hành tinh ngoài hệ mặt trời, cung cấp những đảm bảo về mặt kỹ thuật cho các nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực tiên tiến này," Ji Jianghui, một nhà nghiên cứu tại Đài quan sát Núi Tím, cho biết.
Li Cheng, giáo sư tại Khoa Thiên văn học thuộc Đại học Thanh Hoa, nhận xét rằng các bài báo đã chứng minh một cách có hệ thống hiệu suất hoạt động của thiết bị và dữ liệu mô phỏng của các mô-đun kính viễn vọng.
"Điều này cung cấp sự hỗ trợ dữ liệu đáng tin cậy cho việc phát triển các hệ thống xử lý dữ liệu, nghiên cứu khoa học tiền kỳ và các hoạt động khoa học sau khi phóng," Li nói thêm.
CSST là một thành phần quan trọng của trạm vũ trụ Trung Quốc. Sau khi phóng, nó sẽ hoạt động độc lập trên cùng quỹ đạo với trạm vũ trụ và có khả năng kết nối với trạm để tiếp tế, bảo trì và nâng cấp.
Được trang bị các dụng cụ quang học tiên tiến, kính viễn vọng này được thiết kế để thực hiện chụp ảnh đa màu, độ phân giải cao, diện tích lớn và khảo sát quang phổ liền mạch. Nó cũng sẽ cho phép thực hiện các nghiên cứu quan sát chi tiết về các thiên thể được chọn bằng nhiều dụng cụ khác nhau, và được kỳ vọng sẽ đạt được những đột phá trong vật lý thiên văn, vũ trụ học và vật lý cơ bản.
Công nghệ thay thế bê tông này có thể trở thành một giải pháp hiệu quả cho các quốc gia ven biển đang ứng phó với biến đổi khí hậu và ô nhiễm nhựa.
Tại Triển lãm Điện tử Tiêu dùng CES 2026, công ty WES-Tec Global (Hàn Quốc) đã giới thiệu một công nghệ xây dựng đột phá mang tên ECOCCUBE, hệ thống chuyển hóa rác thải nhựa thành các khối xây dựng có độ bền cao, chuyên dụng cho các khu vực dễ bị tổn thương bởi thiên tai và biến đổi khí hậu. Đây được xem là một bước tiến đầy triển vọng trong việc giải quyết đồng thời 2 vấn đề cấp bách là ô nhiễm nhựa và rủi ro hạ tầng do khí hậu gây ra.
Khác với bê tông truyền thống, ECOCCUBE sử dụng 100% nhựa thải tái chế làm vật liệu lõi. Công nghệ chủ lực đứng sau giải pháp này là quy trình Newcycling, do chính WES-Tec phát triển, cho phép tái chế mọi loại nhựa hỗn hợp mà không cần phân loại hay rửa sạch, điều vốn là thách thức lớn đối với các hệ thống tái chế thông thường.
Trong buổi phỏng vấn tại CES, đại diện WES-Tec khẳng định: “Chúng tôi không biến rác nhựa thành sản phẩm tiêu dùng, mà biến nó thành vật liệu xây dựng thực thụ cho kỹ thuật dân dụng.” Các khối ECOCCUBE được thiết kế để gia cố bờ biển, bờ sông, vùng địa hình dốc và các công trình dễ bị lũ lụt, động đất hay sóng thần tấn công.
Về mặt kỹ thuật, mỗi khối ECOCCUBE đạt cường độ chịu nén lên tới 26,4 MPa và chịu kéo 16,7 MPa, vượt trội hơn nhiều so với một số loại bê tông thông dụng. Đặc biệt, nhờ trọng lượng nhẹ hơn, chi phí vận chuyển và thi công cũng được giảm đáng kể, tăng tính khả thi trong các khu vực khó tiếp cận.
Không chỉ mạnh về kết cấu, hệ thống ECOCCUBE còn tạo ra lợi ích rõ rệt cho môi trường. Theo đánh giá vòng đời sản phẩm, mỗi kg sản phẩm giúp giảm 2,99 kg CO2. Với 1 khối ECOCCUBE nặng 25 kg, lượng phát thải được giảm lên đến 74,69 kg CO2. Hệ thống này không chỉ tránh việc đốt hoặc chôn lấp rác nhựa, mà còn ngăn rác nhựa trôi ra đại dương, đủ điều kiện tham gia các cơ chế tín chỉ carbon và lưu trữ carbon.
Dù chỉ mới lần đầu tiên tham gia CES, ECOCCUBE đã ghi dấu ấn mạnh mẽ khi nhận giải thưởng Sáng tạo CES 2026 và giải Bạc Edison Awards 2025. Công ty WES-Tec Global hiện đang tìm kiếm đối tác để mở rộng triển khai công nghệ này ra toàn cầu, với mục tiêu xây dựng một mô hình hạ tầng chống chịu khí hậu, đồng thời góp phần giải quyết cuộc khủng hoảng nhựa đang ngày càng trầm trọng.
Tỷ phú Bill Gates vẫn lạc quan về tương lai của thế giới, mặc dù thực tế con người đang sống trong kỷ nguyên có nhiều sự thách thức và phân cực.
Viết trong một bài đăng trên blog ngày 9/1, tỷ phú Bill Gates lưu ý rằng thế giới đang phải đối diện với nhiều mối lo ngại như biến đổi khí hậu, sức khoẻ con người, tình trạng nghèo đói và những ảnh hưởng do trí tuệ nhân tạo (AI) gây ra.
Tuy nhiên, Bill Gates cũng nhấn mạnh rằng thế giới đã trở nên tốt đẹp hơn nhiều so với thời điểm ông sinh ra từ 70 năm trước, đặc biệt là nhờ những đổi mới trong công nghệ và y tế.
Bill Gates tin rằng những điều kiện này sẽ tiếp tục được cải thiện trong 20 năm tới, đặc biệt là khi AI thúc đẩy những tiến bộ mới. “Tôi vẫn là một người lạc quan bởi vì tôi thấy những gì mà sự đổi mới được thúc đẩy bởi trí tuệ nhân tạo sẽ mang lại”, ông viết.
Song, vị tỷ phú này cũng đặt ra ba câu hỏi cần lưu ý, vì có thể quyết định “quỹ đạo tiến bộ của thế giới”.
1. Một thế giới ngày càng giàu có hơn có làm gia tăng lòng hào phóng với những người cần được giúp đỡ?
Theo một báo cáo do Quỹ Gates công bố hồi tháng 12, số ca tử vong ở trẻ em dưới 5 tuổi trên toàn thế giới dự kiến sẽ tăng khoảng 200.000 ca vào năm 2025. Đây là lần đầu tiên con số này tăng trong 25 năm.
Ông cho biết con số dự kiến này là điều khiến ông buồn nhất về sự tiến bộ của thế giới. Ông liên hệ vấn đề này với việc cắt giảm viện trợ toàn cầu của các chính phủ hàng đầu thế giới, bao gồm Mỹ.
Bill Gates viết rằng mức sống toàn cầu được cải thiện ra sao phụ thuộc một phần vào các quốc gia và cá nhân giàu có như ông. Cam kết đóng góp một phần khả năng của họ có thể giúp cho người cần và giảm bất bình đẳng toàn thế giới.
2. Liệu thế giới có ưu tiên mở rộng quy mô với những đổi mới nhằm cải thiện bất bình đẳng?
Sự lạc quan của Bill Gates được củng cố bởi niềm tin của ông vào sức mạnh của công nghệ, để tạo ra những đột phá mới trong điều trị y tế. Ông chỉ ra những tiến bộ nhờ AI trong nghiên cứu bệnh Alzheimer, ung thư và các cuộc khủng hoảng sức khỏe mà các nước đang phát triển vẫn phải đối mặt, từ sốt rét đến suy dinh dưỡng. Bill Gates cũng ủng hộ việc sử dụng AI để cải thiện giáo dục ở Mỹ và nước ngoài.
Trong bài đăng trên blog của mình, Bill Gates cũng liên kết các vấn đề môi trường với sự bình đẳng toàn cầu. Ông viết rằng biến đổi khí hậu có thể “cùng với nghèo đói và bệnh truyền nhiễm gây ra đau khổ to lớn, đặc biệt là đối với những người nghèo nhất thế giới”.
Mặc dù từng gây tranh cãi với lập luận rằng một số khoản tài trợ nghiên cứu chống biến đổi khí hậu nên được chuyển hướng sang các vấn đề như nghèo đói và chăm sóc sức khoẻ, Bill Gates cho biết ông vẫn có kế hoạch đầu tư và đóng góp “nhiều hơn bao giờ hết” cho công tác khí hậu trong những năm tới.
3. Liệu con người có thể giảm thiểu những gián đoạn tiêu cực do AI gây ra khi tốc độ phát triển ngày một nhan?
Dù lạc quan về AI, Bill Gates cũng viết về những rủi ro của công nghệ này và việc chủ động tránh những kịch bản xấu. Ông nêu ra hai thách thức cụ thể trong 20 năm tới: khả năng AI bị các đối tượng xấu lợi dụng và tác động đối với thị trường việc làm.
Ông viết thêm rằng các chính phủ trên thế giới và ngành công nghệ sẽ phải “thận trọng trong cách thức phát triển, quản lý và triển khai công nghệ này”.
Bill Gates tin rằng con người có thể sử dụng công nghệ theo cách có lợi cho tất cả mọi người. Vì ông tin con người có khả năng lường trước và chuẩn bị cho vấn đề. Thứ hai là con người có lòng quan tâm đến nhau. Ông nhắc rằng lịch sử không thiếu những ví dụ về việc con người đặt lợi ích chung lên trên lợi ích cá nhân.
“Hai phẩm chất tầm nhìn xa và sự quan tâm là điều mang lại cho tôi hy vọng khi năm mới bắt đầu. Chừng nào chúng ta còn tiếp tục phát huy những khả năng đó, tôi tin rằng những năm tới có thể là những năm tiến bộ thực sự”, Bill Gates viết.
Từ năm 2020, doanh nhân kỳ cựu Li Jiang trong lĩnh vực sản xuất tại Quảng Đông, Trung Quốc, đã bán dần các bất động sản mà ông sở hữu. Hành động này khiến nhiều người thân của ông ngạc nhiên. Vì đối với quan niệm của người Trung Quốc hàng chục năm qua, bất động sản luôn là “điểm tựa” vững chắc cho kế hoạch nghỉ hưu và chuyển giao tài sản của các gia đình giàu có.
Thời hoàng kim, ông Li dồn phần lớn tài sản của mình vào bất động sản. Ông sở hữu 7 bất động sản, từ căn hộ trung tâm thành phố đến biệt thự cao cấp ngoại ô. Những tài sản này một phần phục vụ cho việc nghỉ hưu, một phần để truyền lại cho các thế hệ sau.
Hiện tại, ông Li chỉ giữ lại 2 bất động sản, một cho bản thân và một cho con trai sau khi du học nước ngoài về.
Doanh nhân 60 tuổi này cho biết: “Đầu tư bất động sản giờ đây là điều không chắc chắn hoặc gánh nặng. Một bất động sản là đủ cho cuộc sống nghỉ hưu thoải mái”. Ông đã phân bổ một phần tài sản của mình vào bảo hiểm nhân thọ giá trị cao, bảo hiểm y tế cao cấp. Đồng thời, ông yêu cầu con trai đầu tư vào một số quỹ tín thác tập trung vào các ngành công nghiệp mới nổi.
Quan điểm của ông Li hiện giống với nhiều người giàu có khác ở Trung Quốc. Các cuộc khảo sát do Viện Nghiên cứu Hurun thực hiện cho thấy những người giàu nhất Trung Quốc đang âm thầm định hình lại chiến lược hưu trí và đầu tư của họ. Họ giảm dần lượng bất động sản nắm giữ, tăng tỷ trọng vào bảo hiểm, vàng và tài sản ở nước ngoài.
Sự thay đổi này phản ánh những lo ngại ngày càng gia tăng về tính thanh khoản và độ ổn định dòng tiền, những yếu tố bị ảnh hưởng bởi thị trường bất động sản suy giảm và dân số Trung Quốc già hóa nhanh chóng. Khi nhóm người có sức ảnh hưởng này điều chỉnh danh mục đầu tư, điều này có khả năng tác động đến các xu hướng lớn hơn trong thị trường hưu trí và đầu tư của đất nước.
Theo một báo cáo về chiến lược hưu trí của những người giàu có ở Trung Quốc do Hurun công bố tuần trước, dân số Trung Quốc từ 60 tuổi trở lên đã vượt quá 300 triệu người. Mỗi ngày, 55.000 người nghỉ hưu. Trong khi đó, số lượng hộ gia đình có tài sản ròng cao đang giảm.
Theo báo cáo, đến năm 2025, số hộ gia đình có tài sản ròng trên 10 triệu nhân dân tệ (1,4 triệu USD) giảm 0,8% so với năm trước xuống còn 2,066 triệu hộ. Trong khi đó, số hộ gia đình siêu giàu giảm 1,7% xuống còn 130.000 hộ.
Trước đây, giới thượng lưu Trung Quốc tích lũy tài sản thông qua bất động sản và cổ tức doanh nghiệp. Tuy nhiên, báo cáo cho biết trong năm tới, họ dự kiến sẽ giảm tỷ lệ sở hữu bất động sản, đồng thời tăng tỷ lệ đầu tư bảo hiểm, vàng và cổ phiếu.
Một báo cáo riêng của Hurun đã xếp hạng các loại tài sản mà giới thượng lưu Trung Quốc dự kiến sẽ mở rộng đầu tư. Đứng đầu là bảo hiểm (47%), vàng (42%) và cổ phiếu (34%). Ngược lại, 19% số người được hỏi cho biết họ dự định cắt giảm đầu tư vào bất động sản, đất đai và 25% cho biết họ dự định giảm tiền tiết kiệm ngân hàng và quỹ thị trường tiền tệ.
Ngành bất động sản từng là trụ cột kinh tế của Trung Quốc. Lĩnh vực này vẫn đang trong giai đoạn suy yếu kéo dài, gây áp lực lên tiêu dùng và làm gia tăng áp lực giảm phát trên toàn nền kinh tế.
Các chiến lược nghỉ hưu và đầu tư được giới thượng lưu Trung Quốc áp dụng cuối cùng có thể ảnh hưởng đến tầng lớp trung lưu đông đảo của đất nước.
Môi giới bảo hiểm cao cấp Kiki Huang cho biết nhu cầu tăng cao đối với các hợp đồng bảo hiểm giá trị cao với mức bảo hiểm lên đến hàng triệu nhân dân tệ. Thu nhập thụ động từ bảo hiểm là một lựa chọn chấp nhận được và ít rủi ro hơn trong bối cảnh nền kinh tế được dự đoán sẽ ảm đảm và lợi nhuận từ bất động sản giảm sút.
“Học hỏi từ người giàu về việc đa dạng hóa đầu tư, mua thêm vàng và bảo toàn tài sản qua các chu kỳ kinh tế, là chủ đề nóng hổi của tôi và bạn bè”, Kiki Huang cho biết.
Báo cáo việc làm tháng 12 cho thấy số việc làm phi nông nghiệp tăng 50.000 trong tháng, thấp hơn so với ước tính 73.000 của các nhà kinh tế được Dow Jones khảo sát. Tuy nhiên, tỷ lệ thất nghiệp giảm nhẹ xuống 4,4%, trong khi các nhà kinh tế dự báo là 4,5%. Các nhà giao dịch coi đây là dấu hiệu cho thấy nền kinh tế Mỹ sẽ sớm cải thiện.
Các nhà giao dịch hiện rút lại hầu hết dự đoán Fed sẽ cắt giảm lãi suất vào cuối tháng 1 vì tỷ lệ thất nghiệp giảm nhiều hơn dự kiến. Theo FedWatch Tool của CME Group, thị trường hiện dự đoán 95,6% khả năng Fed sẽ giữ nguyên lãi suất tháng này và chỉ 4,4% dự đoán hạ lãi suất 0,25 điểm phần trăm.
Các nhà giao dịch trái phiếu vẫn giữ nguyên dự báo về 2 đợt cắt giảm lãi suất trong năm 2026, với đợt đầu tiên dự kiến vào giữa năm. Người đứng đầu bộ phận trái phiếu Tim Musial tại CIBC Private Wealth cho biết: “Tôi nghĩ tháng 1 không phải là thời điểm có thể xảy ra, chắc chắn không phải bây giờ. Tôi dự đoán Fed vẫn sẽ cắt giảm lãi suất, nhưng điều đó sẽ xảy ra sau quý đầu tiên”.
Một số nhà giao dịch đang dự đoán đợt cắt giảm lãi suất tiếp theo sẽ diễn ra vào tháng 6 - thời điểm nhiệm kỳ của Chủ tịch Fed Jerome Powell kết thúc - và một đợt nữa vào quý 4.
Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent cho biết vẫn còn 4 ứng cử viên đang tranh cử, và ông dự đoán ông Trump sẽ quyết định người kế nhiệm trong tháng 1.
Người đứng đầu chiến lược lãi suất Mỹ Subadra Rajappa tại Societe Generale cho biết: “Tỷ lệ thất nghiệp giảm và mức lương tăng cao hơn củng cố lập trường rằng Fed nên giữ nguyên lãi suất trong tháng 1”.
Các nhà kinh tế tại Morgan Stanley hiện dự báo Fed cắt giảm lãi suất vào tháng 6 và tháng 9, thay vì tháng 1 và tháng 4. Barclays cập nhật dự báo cắt giảm lãi suất vào tháng 6 và tháng 12, thay vì tháng 3 và tháng 6. Trong khi đó, Citi thay đổi dự báo cắt giảm lãi suất tháng 1 thành cắt giảm 25 điểm cơ bản vào tháng 3, tháng 7 và tháng 9.
Dữ liệu kinh tế quan trọng tiếp theo sẽ được công bố vào tuần tới là báo cáo chỉ số giá tiêu dùng tháng 12. Báo cáo dự kiến cho thấy lạm phát vẫn ở mức cao, củng cố lập luận cho việc Fed tạm dừng chính sách hạ lãi suất.
Hơn 29 triệu thùng dầu của Venezuela đang nằm tại các tàu trên biển, tăng so với 20 triệu thùng vào đầu tuần này, theo dữ liệu của công ty phân tích hàng hóa Kpler.
Cuối tuần trước, Mỹ đã bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro và đưa ông đến New York. Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đã gây sức ép mạnh mẽ lên chính quyền Venezuela, buộc nước này trao cho Mỹ “quyền tiếp cận hoàn toàn” các nguồn tài nguyên dầu mỏ của họ.
Mỹ đang duy trì lệnh phong tỏa dầu mỏ đối với Venezuela – quốc gia sở hữu trữ lượng dầu mỏ đã được chứng minh lớn nhất thế giới với hơn 300 tỷ thùng. Lực lượng Mỹ cũng tiếp tục truy đuổi và bắt giữ các tàu chở dầu bị trừng phạt.
Trong một trong những vụ việc mới nhất, lực lượng Mỹ tuần này đã bắt giữ một tàu chở dầu treo cờ Nga ở Bắc Đại Tây Dương sau cuộc truy đuổi gay cấn bắt đầu gần vùng biển Venezuela. Vụ việc cho thấy Washington ngày càng thắt chặt lệnh cấm vận toàn cầu đối với dầu mỏ Venezuela bị trừng phạt.
Việc phong tỏa và gia tăng áp lực đối với hoạt động xuất khẩu dầu mỏ bất hợp pháp của Venezuela đã dẫn đến lượng dầu Venezuela tồn đọng trên biển tăng cao. Theo dữ liệu của Kpler, thêm gần 10 triệu thùng trôi nổi trong tuần qua chủ yếu diễn ra ở vùng biển châu Á.
Trung Quốc là một trong những khách hàng mua dầu thô Venezuela lớn nhất trong những năm gần đây.
Các khách Trung Quốc đã giảm mua dầu của Venezuela khi chênh lệch giữa giá dầu Brent và dầu thô Merey của nước Venezuela giảm từ 15 USD/thùng hồi tháng trước xuống còn 13 USD/thùng hiện nay.
Mặc dù Mỹ đã ra tín hiệu rằng sẽ không cắt nguồn cung dầu của Venezuela cho Trung Quốc, nhưng các nhà máy lọc dầu độc lập của Trung Quốc nhận thức được rằng nguồn cung của họ có thể giảm đáng kể.
“Các nhà sản xuất dầu thô Trung Quốc đang chuẩn bị tinh thần cho khả năng những thùng dầu đang vận chuyển hiện nay sẽ là những thùng cuối cùng của họ”, Muyu Xu, một nhà phân tích dầu thô cấp cao tại Kpler, nhận định.
Các nhà kinh tế cảnh báo rằng, con số GDP không thể tự tạo ra việc làm, không làm tăng thu nhập, cũng không thu hẹp được bất bình đẳng sâu sắc trong một quốc gia có hơn 1,4 tỷ dân.
Thách thức lớn nhất của Ấn Độ lúc này là duy trì đà phát triển và tiếp tục cải cách sâu rộng về thuế, luật lao động và quy định đầu tư nước ngoài, để chuyển thành công thống kê thành lợi ích cụ thể cho người dân, đặc biệt là tầng lớp trẻ và thu nhập thấp.
Kunal Gupta, CEO hãng xe đạp điện EMotorad, cho biết các cải cách này đã đi vào thực tế sản xuất. Ông chứng kiến sự thay đổi rõ rệt trong cách doanh nghiệp tiếp cận sản xuất.
Gupta chia sẻ: “Ngày càng có nhiều người muốn tham gia sản xuất dưới chiến dịch Make in India. Doanh nghiệp đang chọn con đường nội địa hóa.”
EMotorad từng phụ thuộc nhiều vào linh kiện nhập khẩu, nay đã xây dựng nhà máy tại Pune để sản xuất pin và bộ sạc tại chỗ, nhờ chương trình ưu đãi liên kết sản xuất (PLI) mà chính phủ phát động trong đại dịch.
Dù vậy, Gupta cũng thừa nhận rằng nhu cầu với sản phẩm của công ty đang bị kìm hãm bởi thiếu các ưu đãi xuất khẩu, chi phí logistics cao hơn đối thủ trong khu vực và tiếp cận tín dụng vẫn còn hạn chế, dù hệ thống thanh toán số UPI đã lan rộng khắp nước.
Một trong những động lực lớn của Ấn Độ là dân số trẻ, với hơn 25% người dân nằm trong độ tuổi từ 10 đến 26. Tuy nhiên, nếu không tạo ra đủ việc làm ổn định, lợi thế này có thể trở thành gánh nặng.
Theo Cố vấn kinh tế trưởng của chính phủ, V. Anantha Nageswaran, Ấn Độ cần tạo ra ít nhất 8 triệu việc làm mỗi năm trong 10 năm tới nếu muốn trở thành quốc gia phát triển vào năm 2047.
Ông cũng nhấn mạnh cần tăng tỷ trọng ngành sản xuất trong nền kinh tế. Hiện tại, ngành này chỉ đóng góp khoảng 16-17% GDP, thấp hơn nhiều so với mức trung bình 20- 25% ở Đông Á. Dù được dự báo sẽ là nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất G20, thu nhập bình quân đầu người của Ấn Độ vào năm 2024 chỉ khoảng 2.700 USD, thấp hơn Nhật Bản 12 lần và Đức tới 20 lần.
N.R. Bhanumurthy, Giám đốc Trường Kinh tế Madras, cho rằngẤn Độ cần tăng trưởng nhanh hơn và lâu hơn”, với tốc độ tiềm năng “không thể thấp hơn 7,5%”.
IMF dự báo nền kinh tế Ấn Độ tăng trưởng 6,5% trong năm nay, trong khi Moody’s đưa ra con số tương đương kéo dài ít nhất đến năm 2027. Nếu duy trì được đà này, Ấn Độ có thể tiến gần mục tiêu trở thành nền kinh tế lớn thứ 3 vào năm 2030 và là nước phát triển vào năm 2047, đúng dịp 100 năm độc lập.
Áp lực tứ phía
Những áp lực từ bên ngoài, đặc biệt là việc Mỹ áp thuế nhập khẩu lên đến 50% với hàng hóa Ấn Độ năm ngoái, càng khiến chính phủ của Thủ tướng Narendra Modi đẩy mạnh cải cách.
Các thay đổi gần đây bao gồm việc đơn giản hóa hệ thống thuế GST (giảm mức thuế cao nhất từ 28% xuống 18%), luật lao động mới linh hoạt hơn, mở cửa hoàn toàn ngành bảo hiểm cho đầu tư nước ngoài và rà soát lại các quy định hải quan gây bất lợi cho nhà sản xuất nội địa.
Theo Bhanumurthy còn nhiều cải cách nữa đang được chuẩn bị. Và điều đó đã khiến các tập đoàn lớn chú ý. Apple và các nhà cung ứng của họ đã mở rộng sản xuất iPhone tại Ấn Độ, nhờ những ưu đãi tài chính hậu đại dịch.
Song, Amitendu Palit từ Đại học Quốc gia Singapore nhận định, thách thức lớn nhất là thu hút thêm đầu tư tư nhân, duy trì tiêu dùng trong nước và đảm bảo người dân tiếp cận được việc làm chất lượng.
Việc đồng rupee giảm xuống mức thấp kỷ lục so với USD trong năm qua vô tình giúp hàng hóa Ấn Độ cạnh tranh hơn trên thị trường quốc tế, bù đắp phần nào tác động từ thuế quan của Mỹ. Thêm vào đó, thị trường nội địa rộng lớn và mối quan hệ ngày càng mở rộng với châu Âu, Trung Quốc và các nước vùng Vịnh giúp Ấn Độ bớt phụ thuộc vào một đối tác duy nhất.
Song, một lĩnh vực vẫn còn tụt hậu là nông nghiệp, nơi chiếm tới một nửa lực lượng lao động nhưng năng suất lại thấp đáng kể.
Biswajit Dhar từ Hội đồng Phát triển Xã hội cho rằng cần tăng cường nghiên cứu nông nghiệp và đổi mới công nghệ giống cây trồng. Ngoài ra, ông cũng cảnh báo sự bất bình đẳng lớn trong xã hội có thể đe dọa sự bền vững của tăng trưởng.
Các nhà kinh tế cho rằng tăng trưởng không thể tự mình giải quyết bất bình đẳng mà cần đầu tư mạnh vào y tế, giáo dục và nguồn nhân lực. Báo cáo gánh nặng bệnh tật toàn cầu do tạp chí The Lancet công bố cho thấy Ấn Độ vẫn tồn tại khoảng cách lớn giữa thành thị và nông thôn trong tiếp cận dịch vụ y tế và giáo dục.
Chương trình bảo hiểm y tế quốc gia, chi trả tới 500.000 rupee (5.600 USD) mỗi hộ gia đình, đã giúp thu hẹp chênh lệch nhưng vẫn chưa thể xóa bỏ rào cản lớn, nhất là ở các huyện vùng sâu vùng xa. Chất lượng trường học cũng chênh lệch đáng kể giữa các bang, dù chính phủ đã nỗ lực thông qua các chương trình như Chính sách Giáo dục Mới và Sarva Shiksha Abhiyan (Giáo dục cho mọi người).
Sushant Sarin từ công ty tư vấn Aon thì cho rằng Ấn Độ cần tăng cường năng lực chống chịu với chuỗi cung ứng trước các rủi ro khí hậu, tắc nghẽn logistics và thiếu hụt cơ sở hạ tầng. Khi các ngành công nghiệp chuyển sang số hóa, quản trị công nghệ và an ninh mạng sẽ là nhân tố then chốt trong duy trì năng lực cạnh tranh.
Dù còn nhiều khó khăn, giới doanh nghiệp nhận thấy những cải cách đang tạo ra thay đổi thực sự.
Sarvadnya Kulkarni, CEO của General Instruments Consortium, một nhà sản xuất thiết bị đo lường công nghiệp, cho biết các cải cách về lao động và logistics đã giảm đáng kể ma sát trong vận hành.
Dr. Satya Ramani Vadlamani, nhà sáng lập công ty dược phẩm Murli Krishna Pharma, cho hay “mê cung quan liêu” cách đây 2 thập kỷ nay đã đơn giản hóa rất nhiều. Thủ tục thuế, vốn từng rườm rà, giờ được hoàn tất trong vòng 1 tháng , điều trước đây không thể tưởng tượng được.
Bà nói: “Chúng tôi không thể mong mọi thứ thay đổi trong một sớm một chiều, nhưng ít nhất đã có chuyển biến rõ ràng.”
hói quen tiêu thụ thịt chế biến sẵn có thể làm gia tăng nguy cơ hình thành và phát triển tế bào ung thư, đặc biệt là ung thư đại trực tràng.
Ngăn ngừa tế bào ung thư: Vì sao không nên ăn thịt chế biến sẵn?
Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế (IARC), thuộc Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), đã đưa ra báo cáo cho thấy các loại thịt chế biến sẵn bao gồm: Xúc xích, zăm bông, biltong, thịt bò khô, thịt đóng hộp và các chế phẩm làm từ thịt và nước sốt tăng nguy cơ mắc ung thư, đặc biệt là ung thư đại trực tràng, ung thư tuyến tụy và ung thư tuyến tiền liệt.
Theo cơ quan này, thịt chế biến sẵn là các loại thịt đã bị biến đổi qua quá trình ướp muối, xử lý, lên men, hun khói hoặc các phương pháp khác nhằm tăng hương vị và kéo dài thời gian bảo quản. Việc tiêu thụ thường xuyên những thực phẩm này có thể thúc đẩy quá trình hình thành và phát triển tế bào ung thư trong cơ thể.
Do đó, cắt giảm thịt chế biến sẵn trong khẩu phần ăn được xem là biện pháp giúp hạn chế các hợp chất có khả năng gây ung thư, đồng thời giảm lượng chất béo bão hòa nạp vào cơ thể, góp phần bảo vệ sức khỏe lâu dài.
Vì sao ăn thịt chế biến sẵn có nguy cơ "kích hoạt" tế bào ung thư?
Tăng nguy cơ ung thư dạ dày
Nhiều người cho rằng thỉnh thoảng ăn xúc xích hay thịt nguội sẽ không ảnh hưởng nhiều đến sức khỏe, nhưng thực tế, khi vào dạ dày là mối nguy lớn nhất. Nitrit khi vào dạ dày có thể kết hợp với các sản phẩm phân giải protein để tạo thành nitrosamine. Đây là chất có khả năng gây ung thư trong môi trường axit của dạ dày.
Tăng nguy cơ ung thư thực quản
Theo các chuyên gia y tế, niêm mạc thực quản vốn rất mỏng và dễ tổn thương. Ở giai đoạn đầu, nhiều bệnh nhân ung thư thực quản thường chỉ có cảm giác nghẹn hoặc vướng ở cổ họng. Các triệu chứng này dễ bị nhầm với trào ngược dạ dày - thực quản nên thường bị bỏ qua. Tuy nhiên, đây có thể là dấu hiệu tổn thương niêm mạc thực quản do việc hấp thụ nitrit kéo dài - biểu hiện tiền ung thư.
Tăng nguy cơ ung thư đại trực tràng
Một chế độ ăn nhiều chất béo, nhiều đạm và thường xuyên sử dụng thực phẩm muối chua cũng làm tăng nguy cơ ung thư đại trực tràng. Những người duy trì thói quen này trong thời gian dài sẽ có nguy cơ cao hơn so với những người ăn nhiều rau quả, hạn chế thịt đỏ và thịt chế biến. Việc bổ sung rau xanh và trái cây không chỉ giúp cân bằng dinh dưỡng mà còn góp phần làm giảm tác động bất lợi từ các chất có hại.
Gây tổn thương gan mạn tính
Nhiều người cho rằng ung thư gan chủ yếu liên quan đến viêm gan B hoặc C nhưng trên thực tế, nitrit cũng có thể gây hại cho gan. Chất này làm tăng gánh nặng chuyển hóa, dễ dẫn đến tổn thương gan mạn tính. Dù mức độ ảnh hưởng không trực tiếp và rõ rệt như viêm gan do virus, nguy cơ vẫn tồn tại, đặc biệt ở những người đã có sẵn các vấn đề về gan như gan nhiễm mỡ hoặc viêm gan.
Áp dụng 3 "nguyên tắc" để ngăn ngừa tế bào ung thư
Bởi đặc tính lây lan và phát triển mạnh mẽ của tế bào gây ung thư mà con người cần phải cẩn trọng hơn trong bảo vệ sức khoẻ. Để hạn chế mắc bệnh ung thư cũng như ngăn chặn các tế bào gây ung thư phát triển, cần tuân thủ các nguyên tắc sau:
Xây dựng chế độ ăn khoa học
Biện pháp tốt nhất để phòng bệnh ung thư là nâng cao hệ miễn dịch của cơ thể. Dinh dưỡng chính là yếu tố quyết định lớn đến thể trạng cơ thể. Bạn nên ăn nhiều rau, hoa quả tươi, ngũ cốc và thực phẩm chứa nhiều chất xơ, các loại trái cây có chất chống oxy hoá.
Bên cạnh đó, bạn cũng cần tăng cường bổ sung vitamin và chất khoáng cho cơ thể, ăn đa dạng và chế biến món ăn đơn giản nhất có thể như luộc, hấp. Đặc biệt, bạn tuyệt đối không ăn nhiều đường bởi chất ngọt là yếu tố giúp phát triển khối u, hạn chế ăn thịt đỏ như thịt bò và nên ăn thịt gà, các loại cá.
Sinh hoạt lành mạnh
Bạn nên biết phân bố hợp lý thời gian làm việc, nghỉ ngơi và giải trí. Khả năng phục hồi của cơ thể đa số phụ thuộc vào các thói quen sinh hoạt hằng ngày. Nếu bạn ngủ không đủ giấc hay thường xuyên phải căng thẳng thì hệ miễn dịch giảm sút nhanh chóng từ đó làm nhen nhóm sự phát triển của "mầm bệnh".
Duy trì thói quen vận động
Theo nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng, nhóm người siêng vận động ít mắc các bệnh ung thư hơn. Điều này cũng dễ hiểu bởi tập luyện thể dục thể thao sẽ tăng cường hệ miễn dịch, ngăn chặn sự phát triển và lây lan của các tác nhân truyền nhiễm. Bên cạnh đó hoạt động thể chất giúp giảm nồng độ insulin và các yếu tố phát triển khối u hiệu quả.
Việc duy trì luyện tập giúp cơ thể kiểm soát tốt cân nặng, ngăn được tình trạng béo phì. Chính béo phì là nguyên nhân kích thích nhiều loại ung thư phát triển. Đặc biệt, tập luyện tăng dòng máu tới các cơ quan như gan, thận, ruột nên đây sẽ là cách tăng cường hoạt động đào thải chất độc ra cơ thể từ đó chặn đứng tế bào ung thư phát triển.
Phương pháp điều trị giúp tiêu diệt tế bào ung thư
Theo các bác sĩ Bệnh viện FV, các phương pháp điều trị tế bào ung thư phổ biến bao gồm:
Phẫu thuật: Loại bỏ khối u hoặc mô ung thư, thường được áp dụng khi ung thư chưa di căn.
Hóa trị: Sử dụng thuốc để tiêu diệt tế bào ung thư hoặc ngăn chặn sự phát triển của chúng.
Xạ trị: Sử dụng tia X năng lượng cao để tiêu diệt tế bào ung thư. Tại FV, xạ trị được thực hiện với sự phối hợp chặt chẽ giữa bác sĩ xạ trị, kỹ sư vật lý và kỹ thuật viên xạ trị để đưa ra kế hoạch xạ trị tối ưu.
Xạ trị áp sát: Đặc biệt hiệu quả trong điều trị các loại ung thư phụ khoa nhờ khả năng đưa nguồn phóng xạ tiếp cận trực tiếp khối u, giúp tiêu diệt tế bào ung thư ngay tại chỗ và giảm thiểu tối đa tác động đến các mô lành xung quanh.
Điều trị cá nhân hóa: Bệnh viện FV áp dụng phác đồ điều trị ung thư cá nhân hóa, dựa trên đặc điểm di truyền và tình trạng sức khỏe của từng bệnh nhân, nhằm tăng hiệu quả điều trị và giảm tác dụng phụ.
Theo SciTech Daily, một nghiên cứu mới dẫn đầu bởi tiến sĩ Minghua Qiu từ Viện Thực vật học Côn Minh (thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc) cho thấy cà phê rang chứa những hợp chất chống tiểu đường mạnh mẽ.
Viết trên tạp chí khoa học Beverage Plant Research, nhóm tác giả cho biết họ đã áp dụng các kỹ thuật tiên tiến để phân tích thành phần của cà phê và xác định được 6 hợp chất đặc biệt từ hạt cà phê Arabica rang.
Đó là 6 loại diterpene ester mới, loại hợp chất này có khả năng ức chế enzyme alpha-glucosidase, là enzyme chịu trách nhiệm phân hủy carbohydrate thành đường đơn.
Điều này có nghĩa là việc tiêu thụ cà phê có thể giúp bạn kiểm soát đường huyết tốt hơn, ngăn ngừa sự tăng đường huyết đột biến sau khi tiêu thụ một lượng lớn thực phẩm giàu carbohydrate.
Điều này có lợi trong việc ngăn ngừa bệnh tiểu đường; đồng thời cũng hỗ trợ kiểm soát đường huyết ở bệnh nhân đã được chẩn đoán mắc tiểu đường type 2.
Theo các nhà nghiên cứu, bằng chứng khoa học thú vị này cho thấy cà phê có tiềm năng trở thành một phần của chế độ ăn uống lành mạnh được khuyến nghị cho bệnh nhân tiểu đường type 2, hoặc được ứng dụng vào các thực phẩm chức năng hỗ trợ người bệnh.
Trước đây một số nghiên cứu dạng thống kê quan sát đã cho thấy những người có thói quen uống cà phê thường xuyên - nhất là cà phê đen nguyên chất - có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường thấp hơn những người không hoặc ít khi uống.
Các bằng chứng mới từ nghiên cứu của Trung Quốc đã giúp giải thích cơ chế tạo ra mối liên hệ đặc biệt đó và một lần nữa chứng minh cà phê là loại thức uống "lợi đủ đường" cho sức khỏe.
Vợ ngoại tình là cú sốc lớn, nhưng điều khiến người chồng trong câu chuyện dưới đây đau đớn hơn cả chính là câu nói thản nhiên của người đàn ông phá hoại gia đình mình.
Bắt quả tang vợ ngoại tình sau 10 năm chung sống
Câu chuyện ngoại tình gây xôn xao dư luận Malaysia được nhiều trang tin lớn như Mothership và World Of Buzz đăng tải. Nhân vật chính là anh Jason Wong, một người chồng đã sống cùng vợ suốt 10 năm và có con chung.
Theo chia sẻ, thời gian gần đây, vợ anh thường xuyên ra ngoài với lý do công việc và các mối quan hệ xã hội.
Ban đầu, Jason không nghi ngờ. Nhưng linh cảm bất an ngày càng rõ rệt khiến anh quyết định theo dõi.
Và rồi, anh chết lặng khi tận mắt chứng kiến vợ mình ngồi trong một chiếc BMW cùng một người đàn ông khác.
Khoảnh khắc phát hiện vợ ngoại tình khiến Jason choáng váng. Người phụ nữ anh từng tin tưởng tuyệt đối hóa ra đã qua lại với người đàn ông này trong một thời gian dài, đặt dấu chấm hỏi lớn cho cuộc hôn nhân tưởng như bền chặt suốt một thập kỷ.
Người đàn ông bắt quả tang cảnh vợ đi cùng người đàn ông khác trong ô tô.
Người đàn ông thứ ba và câu nói khiến chồng sững sờ
Không kìm được cảm xúc, Jason kéo tay vợ ra khỏi xe và nói rằng mẹ cô đang chờ gặp.
Tuy nhiên, người đàn ông trong xe lập tức can thiệp, yêu cầu cô quay lại. Cuộc đối chất ngay sau đó đẩy mọi thứ lên cao trào.
Jason thẳng thắn hỏi người đàn ông kia có biết đây là một cuộc ngoại tình hay không, rằng vợ anh đã kết hôn và có con, còn bản thân người đàn ông kia cũng là người đã có gia đình.
Thay vì tỏ ra áy náy, vị bác sĩ nổi tiếng ở bang Kelantan lạnh lùng đáp: "Anh và vợ đã ly hôn rồi, đừng chạm tay vào cô ấy".
Câu nói ấy khiến Jason choáng váng. Trên thực tế, cả hai chưa hề hoàn tất thủ tục ly hôn. Việc người đàn ông thứ ba ngang nhiên coi mối quan hệ ngoại tình là hợp lý càng khiến Jason đau đớn và phẫn nộ.
Nỗi đau của người chồng khi phát hiện vợ ngoại tình
Trong bài đăng lan truyền mạnh mẽ trên Facebook, Jason chia sẻ rằng anh đã làm tất cả những gì có thể cho vợ, từ hỗ trợ tài chính đến tinh thần.
Chính vì vậy, việc vợ ngoại tình không chỉ là sự phản bội tình cảm, mà còn là cú đổ vỡ niềm tin sâu sắc trong hôn nhân.
Jason cho rằng người đàn ông thứ ba, dù có địa vị xã hội và được kính trọng, thực chất lại là kẻ phá hoại hạnh phúc gia đình người khác.
Anh thừa nhận không quá bất ngờ khi vợ bị cuốn vào tiền bạc và những lời đường mật, nhưng vẫn không khỏi đau xót khi chứng kiến vợ ngoại tình và đánh đổi danh dự của chính mình.
Thay vì ồn ào hay đánh ghen, Jason tuyên bố sẽ nộp đơn ly hôn và tập trung chăm sóc các con. Anh khẳng định bản thân không phải kẻ thua cuộc trong cuộc hôn nhân đổ vỡ vì ngoại tình.
"Tôi không phải kẻ thua cuộc. Tôi yêu các con và tôi trân trọng bản thân mình", Jason viết.
Hình ảnh và câu chuyện về vụ ngoại tình này nhanh chóng lan truyền trên mạng xã hội Malaysia, thu hút khoảng 10.000 bình luận và hơn 35.000 lượt chia sẻ chỉ trong vòng một ngày.
Nhiều người bày tỏ sự cảm thông, đồng thời khen ngợi cách xử lý bình tĩnh, văn minh của người chồng khi đối diện với ngoại tình trong hôn nhân.
Ngoại tình ở phụ nữ thường không chỉ xuất phát từ nhu cầu tình dục mà liên quan sâu sắc đến cảm xúc.
Vì sao phụ nữ ngoại tình? Góc nhìn từ chuyên gia tâm lý
Theo Christie Kim, nhà trị liệu tâm lý tại New York và Texas (Mỹ), ngoại tình ở phụ nữ thường không chỉ xuất phát từ nhu cầu tình dục mà liên quan sâu sắc đến cảm xúc.
Phụ nữ ngoại tình khi họ không còn cảm thấy được mong muốn, được lắng nghe hay được trân trọng trong mối quan hệ hiện tại.
Áp lực cuộc sống cũng là nguyên nhân phổ biến dẫn đến ngoại tình.
Dữ liệu năm 2023 của Trung tâm Nghiên cứu Pew cho thấy dù nam và nữ ngày càng đóng góp tài chính ngang nhau, phụ nữ vẫn gánh phần lớn việc nhà và chăm sóc gia đình.
Sự kiệt sức kéo dài khiến nhiều người rơi vào trạng thái trống rỗng cảm xúc, dễ tìm sự bù đắp từ bên ngoài.
Bên cạnh đó, sự không hài lòng trong hôn nhân, lòng tự trọng thấp, cảm giác cô đơn hay đói cảm xúc đều có thể đẩy phụ nữ đến ngoại tình.
Khi có một người khác xuất hiện, sẵn sàng lắng nghe và quan tâm, ranh giới đạo đức rất dễ bị vượt qua.
Sự phát triển của mạng xã hội và ứng dụng nhắn tin khiến việc kết nối trở nên dễ dàng hơn, vô tình mở đường cho các mối quan hệ ngoài luồng ngay cả khi ban đầu không có chủ ý.
Ngoại tình, cảm xúc và vòng lặp sai lầm
Các chuyên gia cho rằng nhiều phụ nữ ngoại tình để tìm kiếm sự công nhận giá trị bản thân.
Tuy nhiên, khi mối quan hệ ngoài luồng kết thúc, họ lại rơi vào cảm giác trống rỗng, thậm chí tội lỗi, rồi tiếp tục tìm một mối quan hệ mới để khỏa lấp, tạo thành vòng lặp sai lầm.
Ngoại tình cũng có thể xuất phát từ sự tức giận và mong muốn trừng phạt bạn đời khi kỳ vọng lớn nhưng liên tục thất vọng.
Ngoài ra, khủng hoảng tuổi trung niên, cảm giác thiếu phấn khích hay sự nguội lạnh trong đời sống tình dục cũng là những yếu tố khiến phụ nữ dễ sa vào ngoại tình.
Cuối cùng, các nhà trị liệu nhấn mạnh rằng ngoại tình đôi khi đến từ những cơ hội tưởng chừng vô hại.
Sự phát triển của mạng xã hội và ứng dụng nhắn tin khiến việc kết nối trở nên dễ dàng hơn, vô tình mở đường cho các mối quan hệ ngoài luồng ngay cả khi ban đầu không có chủ ý.
Những ngày qua, thông tin về việc phát hiện 130 tấn thịt lợn nhiễm dịch tả heo châu Phi tại kho Công ty Cổ phần Đồ hộp Hạ Long (Halong Canfoco), trong đó khoảng 2 tấn đã được chế biến thành sản phẩm, khiến người tiêu dùng hoang mang, trở thành "cú sốc" về an toàn thực phẩm những ngày đầu năm 2026.
Thịt lợn nhiễm dịch tả "hô biến" thành đồ hộp
Cơ quan chức năng xác định Công ty Cổ phần Đồ hộp Hạ Long đã trong nhiều tháng thu mua và chế biến thịt heo nhiễm dịch tả heo châu Phi thành các sản phẩm như chả giò, pate, sau đó cung ứng ra thị trường. Khi kiểm tra, lực lượng chức năng phát hiện hàng chục tấn thịt heo và nhiều thành phẩm từ thịt nhiễm bệnh.
Những ngày qua, nhiều người đã tự tiêu hủy sản phẩm của công ty này; đồng thời, trên mạng xã hội xuất hiện hàng trăm video vứt đồ hộp vào thùng rác, thu hút hàng triệu lượt xem. Dòng sản phẩm "Pate Cột Đèn" từng được KOL quảng bá rầm rộ nay trở thành tâm điểm chỉ trích.
Sau khi có thông tin trong ngày 8-1, các hệ thống siêu thị lớn tại Hà Nội đã chủ động rút các sản phẩm liên quan khỏi quầy kệ.
20 tấn gà "bẩn" suýt tuồn ra thị trường
Trước đó, trong năm 2025, nhiều vụ thực phẩm bẩn đã bị cơ quan chức năng phát hiện và xử lý, nhưng vẫn đủ sức gây hoang mang cho người tiêu dùng, đặt ra lo ngại về an toàn thực phẩm và sức khỏe cộng đồng.
Tang vật thu giữ lên tới khoảng 20 tấn thịt gà đông lạnh, thịt gà ủ muối và nội tạng gia cầm.
Cuối tháng 4-2025, cơ quan chức năng Hà Nội thu giữ khoảng 20 tấn thịt gà đông lạnh, thịt gà ủ muối và nội tạng gia cầm không rõ nguồn gốc, trong đó nhiều sản phẩm đã có dấu hiệu hư hỏng.
Kho thực phẩm này nằm tại khu vực gần chợ đầu mối gia cầm Hà Vỹ, huyện Thường Tín. Chủ cửa hàng khai nhận số thực phẩm đông lạnh được thu mua trôi nổi trên thị trường, không có bất kỳ giấy tờ nào chứng minh nguồn gốc, xuất xứ.
Các loại thực phẩm không có nhãn mác, được đóng gói sơ sài, cất giấu sâu trong kho lạnh. Nhiều sản phẩm đã hư hỏng, tiềm ẩn nguy cơ gây hại nghiêm trọng cho sức khỏe người tiêu dùng.
Nếu không được chặn kịp thời, số hàng này có thể bị tuồn ra chợ, nhà hàng, quán ăn, thậm chí đến tay người tiêu dùng qua các kênh bán hàng trực tuyến.
Nhiều sản phẩm có dấu hiệu hư hỏng
Tháng 1-2025, Công an TP Huế thu giữ 1,8 tấn thực phẩm đông lạnh không rõ nguồn gốc, đang chuẩn bị tuồn ra thị trường. Nhiều sản phẩm quá hạn sử dụng, đổi màu, bốc mùi; chủ cơ sở không xuất trình được hóa đơn hay giấy tờ đảm bảo an toàn thực phẩm.
Giá đỗ "ngậm" hóa chất
Thực phẩm "ngậm" hóa chất không còn là chuyện hiếm trên thị trường, khiến người tiêu dùng nhiều lần hoang mang sau hàng loạt vụ vi phạm an toàn thực phẩm bị phanh phui. Nhiều sản phẩm nếu lọt ra thị trường có thể gây hại nghiêm trọng cho sức khỏe.
Một vụ việc đáng chú ý gần đây là hàng loạt cơ sở sản xuất giá đỗ bị phát hiện sử dụng chất cấm 6‑BAP để kích thích tăng trưởng nhằm tăng lợi nhuận. Số hàng này đã bị thu hồi trên nhiều địa bàn, cho thấy tình hình an toàn thực phẩm vẫn là vấn đề nhức nhối và cần giám sát chặt chẽ.
6-BAP là một loại hormone kích thích tăng trưởng tế bào, bị pháp luật Việt Nam cấm sử dụng trong sản xuất thực phẩm do nguy cơ gây hại cho sức khỏe, bao gồm kích ứng da, đường hô hấp, tổn thương gan và nguy cơ dị tật bẩm sinh nếu tiếp xúc lâu dài.
Theo bà Đỗ Thị Ngọc Diệp, Chủ tịch Hội Dinh dưỡng Thực phẩm TPHCM, nhiều thực phẩm tưởng chừng vô hại có thể chứa chất cấm khó nhận biết bằng mắt thường. Việc sử dụng thường xuyên có thể gây rối loạn tiêu hóa, tổn thương gan, thận, đường ruột, thậm chí làm tăng nguy cơ ung thư.
Dầu chăn nuôi thành thực phẩm, thịt lợn biến thành bò
Tháng 6-2026, Công an tỉnh Hưng Yên đã triệt phá đường dây sản xuất dầu ăn giả quy mô đặc biệt lớn, với hàng chục nghìn tấn đã tiêu thụ, nhắm vào bếp ăn tập thể, nhà hàng, quán xá và làng nghề chế biến thực phẩm.
Nhãn hiệu Ofood của Công ty Nhật Minh Food là dầu thực vật dùng cho chăn nuôi, nhưng được đối tượng bơm sang bồn chứa dầu ăn người tiêu dùng và công bố giả có Vitamin A. Hàng chục nghìn tấn dầu giả đã đến tay cơ sở chế biến đồ ăn.
Các bị can khai chủ yếu sản xuất để nấu công nghiệp, chiên rán, làm bim bim, salad. Trong đường dây còn có Công ty An Hưng Phước, doanh thu 3 năm lên tới hơn 8.200 tỉ đồng.
Dầu chăn nuôi "biến" thành thực phẩm cho người
Cuối tháng 12-2025, Công an TP HCM khởi tố bảy bị can trong đường dây làm giả thịt bò từ thịt heo với quy mô lớn, cung cấp cho khoảng 75 quán ăn, mỗi ngày tiêu thụ khoảng 600 kg.
Theo điều tra, từ tháng 2-2025, các đối tượng dùng thịt heo ngâm huyết heo và hóa chất Sodium Metabisulfite để tạo màu, "hô biến" thịt heo thành thịt bò, sau đó đóng gói, cấp đông và bán ra thị trường.
Sodium Metabisulfite không được phép dùng để bảo quản thịt hay sản phẩm từ thịt. Chất này chỉ được phép hạn chế với một số nông sản xuất khẩu như nhãn, vải, để sát trùng vỏ...
Tẩm hóa chất để tạo màu"hô biến" thịt heo thành thịt bò
Cơ quan chức năng đang mở rộng điều tra các đối tượng liên quan, đồng thời làm rõ nguy cơ hóa chất đối với sức khỏe người tiêu dùng.
Vụ "heo giả bò" bằng hóa chất không phải cá biệt. Trước đó, Công an Hà Nội đã bắt một nhóm bơm tinh chất vào 14 tấn thịt trâu giả để tạo vân mỡ, "hô biến" thành thịt bò Nhật Wagyu, bán ra thị trường với giá gấp năm lần.
Tết Nguyên đán 2026 đang cận kề, nhu cầu thực phẩm tăng cao. Người dân cần cảnh giác khi mua sắm, chỉ lựa chọn sản phẩm có nhãn mác, hạn sử dụng và nguồn gốc rõ ràng tại các cơ sở uy tín.
Trong những ngày đầu năm 2026, cộng đồng quốc tế bàng hoàng khi thông tin siêu mẫu, diễn viên Nhật Bản Megumi Furuya qua đời sau thời gian dài chiến đấu với ung thư đại trực tràng giai đoạn cuối ở tuổi chỉ 47 nhận được xác nhận từ công ty quản lý. Bà Megumi từng công khai hành trình điều trị trên mạng xã hội, chia sẻ những nỗi khó khăn để cổ vũ người hâm mộ.
Cái chết của một ngôi sao ở độ tuổi còn rất trẻ như vậy khiến dư luận không khỏi đặt câu hỏi: Tại sao ung thư đại trực tràng, vốn được xem là “bệnh của người lớn tuổi”, lại xuất hiện ngày càng nhiều ở người trẻ?
Theo Hiệp Hội Ung Thư Hoa Kỳ, ung thư đại trực tràng (bao gồm ung thư đại tràng và trực tràng) đang có tỷ lệ gia tăng ở người dưới 50 tuổi, một xu hướng bất thường so với trước đây khi bệnh chủ yếu xuất hiện sau tuổi 60-70.
Các chuyên gia tại nhiều trung tâm ung bướu lớn ở Mỹ đã ghi nhận rằng, ung thư đại trực tràng không còn là bệnh chỉ của người già, mà ngày càng trẻ hơn qua từng thế hệ. Xu hướng này bắt đầu được chú ý từ những năm 1990 và đặc biệt rõ rệt trong hai thập kỷ gần đây.
Một số nghiên cứu thậm chí dự báo rằng đến năm 2030 tỉ lệ ung thư trực tràng ở người trẻ có thể chiếm tới gần 1/4 số ca bệnh, khiến đây trở thành một thách thức lớn trong y tế cộng đồng.
Vì sao ung thư đại trực tràng lại "trẻ hóa"?
Đây là câu hỏi khiến cả giới chuyên môn đau đầu, bởi còn nhiều yếu tố chưa được giải thích rõ ràng. Tuy nhiên, từ các nghiên cứu khoa học tổng hợp gần đây, những nguyên nhân sau thường được nhắc đến:
Lối sống hiện đại và môi trường
Chế độ ăn nhiều thực phẩm chế biến sẵn, đồ ăn nhanh, ít chất xơ được cho là tăng nguy cơ tổn thương tế bào ruột theo thời gian.
Ít vận động, lười tập thể dục là một trong các yếu tố liên quan đến ung thư đại trực tràng ở người trẻ.
Thói quen uống rượu bia, hút thuốc, béo phì… cũng góp phần tăng nguy cơ.
Các yếu tố này tuy không gây ung thư trực tiếp nhưng được xem là thúc đẩy tiến trình bệnh nhanh hơn so với trước đây.
Môi trường vi khuẩn đường ruột và nhiễm trùng
Một số nghiên cứu cho thấy sự thay đổi hệ vi sinh đường ruột (microbiome), thậm chí do sử dụng kháng sinh sớm trong đời, có thể làm tổn hại ADN và gây viêm mạn tính, từ đó tạo điều kiện ung thư phát triển.
Vấn đề di truyền và sinh học phức tạp
Dù chỉ 10-20% trường hợp ung thư đại trực tràng ở người trẻ là do gen di truyền rõ rệt (như hội chứng Lynch), phần lớn vẫn là các tương tác phức tạp giữa gene và môi trường mà khoa học hiện nay chưa giải thích hết.
Thiếu tầm soát sàng lọc ở tuổi trẻ
Do tiêu chuẩn sàng lọc trước đây khuyến nghị từ tuổi 50 trở lên, nên phần lớn người trẻ không kiểm tra định kỳ cho đến khi có triệu chứng rõ rệt, khi đó bệnh thường đã tiến triển nặng hơn. Điều này làm chậm trễ việc phát hiện và điều trị sớm.
Dấu hiệu cảnh báo ung thư đại trực tràng cần đi khám ngay
Ung thư đại trực tràng ở giai đoạn đầu thường không gây triệu chứng rõ rệt, nhưng khi dấu hiệu xuất hiện thì không nên chủ quan. Theo Mayo Clinic, những cảnh báo quan trọng bao gồm:
Thay đổi thói quen đại tiện: Táo bón, tiêu chảy kéo dài không rõ nguyên nhân; Cảm giác không hết phân sau khi đi vệ sinh.
Chảy máu trực tràng: Máu có thể đỏ tươi hoặc có màu tối trong phân, đặc biệt không chỉ xảy ra sau mỗi lần đi vệ sinh.
Đau bụng, khó chịu kéo dài: Cơn đau hoặc chuột rút vùng bụng không biến mất sau vài tuần.
Giảm cân không rõ lý do: Mệt mỏi, sụt cân dù không ăn kiêng hay thay đổi lối sống.
Phân nhỏ hơn bình thường hoặc thay đổi hình dạng: Phân mảnh, dẹp hay bất thường so với trước đây.
Ngay cả khi bạn còn trẻ, những dấu hiệu này không nên bỏ qua, việc chẩn đoán sớm qua nội soi đại tràng hoặc xét nghiệm máu trong phân có thể cứu sống bạn.
Sau một cuộc yêu, cảm giác hưng phấn về thể chất lẫn tinh thần là điều nhiều người trải qua. Tuy nhiên, theo cảnh báo của các chuyên gia, một số phản ứng sau "chuyện ấy" không nên xem nhẹ vì có thể liên quan đến vấn đề y tế tiềm ẩn.
Cảnh giác với 7 dấu hiệu xuất hiện sau khi làm "chuyện ấy"
Chia sẻ với Health Shots , bác sĩ Sujata Mukherjee, bác sĩ sản phụ khoa tại Bệnh viện Fortis (Ấn Độ) , cho biết có 7 dấu hiệu xuất hiện sau khi "yêu" mà mọi người cần lưu ý
1. Cảm giác bỏng rát kéo dài
Cảm giác nóng rát sau quan hệ khá thường gặp nhưng không phải là bình thường. Nếu tình trạng này lặp lại nhiều lần, đó có thể là dấu hiệu của phản ứng dị ứng, ma sát quá mức hoặc nhiễm trùng. Khi triệu chứng kéo dài hoặc nặng dần, cần đi khám để xác định nguyên nhân.
2. Xuất hiện chảy máu nhẹ ở phụ nữ
Chảy máu nhẹ "vùng kín" sau khi làm "chuyện ấy" có thể do khô gây trầy xước nhỏ. Tuy nhiên, đây cũng có thể liên quan đến polyp cổ tử cung. Nếu tình trạng này tái diễn, phụ nữ không nên chủ quan.
3. Ngứa ngáy, khó chịu tại "vùng kín"
Ngứa "vùng kín" sau quan hệ có thể là biểu hiện của nhiễm nấm men hoặc các bệnh lây truyền qua đường tình dục như herpes. Ngoài ra, phản ứng với bao cao su hoặc chất bôi trơn cũng có thể gây ngứa. Khi ngứa kéo dài, cần đi thăm khám.
4. Đau quặn hoặc co rút cơ
Cảm giác co thắt hoặc đau cơ vùng chậu sau khi ân ái không hiếm gặp do hoạt động thể chất mạnh. Tuy nhiên, nếu cơn đau dữ dội hoặc kéo dài, đây có thể là dấu hiệu của lạc nội mạc tử cung hoặc u xơ tử cung ở phụ nữ.
5. Đau đầu bất thường
Một số người gặp phải tình trạng đau đầu sau khi làm "chuyện ấy". Nguyên nhân là do thay đổi hóa chất trong não và căng cơ. Cơn đau có thể nhẹ hoặc dữ dội. Nếu đau đầu xảy ra thường xuyên sau "chuyện ấy", nên đi khám để được tư vấn.
6. Nhiễm trùng đường tiết niệu
Hoạt động chăn gối có thể đưa vi khuẩn vào niệu đạo, làm tăng nguy cơ nhiễm trùng đường tiết niệu. Tình trạng này nếu không điều trị sớm có thể lan tới thận và gây biến chứng nghiêm trọng.
Cảm giác buốt rát khi đi tiểu, tiểu nhiều lần hoặc đau bụng dưới là những triệu chứng điển hình của nhiễm trùng đường tiết niệu sau khi "yêu". Đây là dấu hiệu cần được thăm khám y tế sớm.
7. "Vùng kín" có mùi lạ
"Vùng kín" có mùi tự nhiên và mùi này có thể thay đổi theo chu kỳ. Tuy nhiên, nếu xuất hiện mùi hôi dai dẳng hoặc mùi tanh bất thường sau quan hệ, đó có thể là dấu hiệu viêm do vi khuẩn hoặc bệnh lây truyền qua đường tình dục.
Các chuyên gia khuyến cáo, khi cơ thể phát ra tín hiệu bất thường sau "chuyện ấy", mọi người không nên tự chẩn đoán hay trì hoãn. Việc thăm khám sớm giúp xác định nguyên nhân và điều trị kịp thời, tránh để những vấn đề nhỏ trở thành rủi ro lớn cho sức khỏe.
Đắng thường là vị khiến con người dè chừng. Trong tự nhiên, vị đắng có thể gắn với độc tố, thảo dược khó uống hay những thứ cơ thể cần cảnh giác. Thế nhưng bia, một trong những đồ uống phổ biến nhất thế giới, lại mang vị đắng đặc trưng, thậm chí càng đắng càng được xem là “chuẩn vị”.
Vì sao nghịch lý này tồn tại, và điều gì khiến nhiều người dù uống lần đầu không quen, nhưng càng về sau lại càng thích?
Vị đắng trong bia đến từ đâu?
Theo Healthline, vị đắng trong bia chủ yếu đến từ hoa bia (hops), một nguyên liệu không thể thiếu trong quá trình nấu bia hiện đại. Hoa bia chứa các hợp chất alpha acids, khi đun sôi sẽ chuyển hóa thành iso-alpha acids, tạo nên vị đắng đặc trưng và giúp cân bằng vị ngọt của mạch nha.
Ngoài vai trò tạo hương vị, hoa bia còn có tác dụng kháng khuẩn tự nhiên, giúp bia bảo quản được lâu hơn. Đây cũng là lý do lịch sử khiến bia ngày càng “đắng hóa” kể từ thế kỷ 16, khi các nhà nấu bia châu Âu thay thế nhiều loại thảo mộc khác bằng hoa bia.
Não bộ “học cách thích” vị đắng
Theo các nghiên cứu về thần kinh học được đăng trên Scientific American, con người không sinh ra đã thích vị đắng, nhưng não bộ có khả năng học cách yêu thích những hương vị gắn với trải nghiệm tích cực.
Khi uống bia trong các bối cảnh dễ chịu như tụ họp bạn bè, thư giãn sau giờ làm hoặc ăn uống vui vẻ, não bộ sẽ ghi nhận mối liên hệ giữa vị đắng và cảm xúc tích cực. Theo thời gian, cảm giác đắng không còn bị xem là “đe dọa” mà trở thành tín hiệu quen thuộc, thậm chí dễ chịu.
Điều này giải thích vì sao nhiều người nói rằng “uống bia lần đầu thấy khó uống, nhưng sau lại thấy ngon”.
Vị đắng kích thích cảm giác trưởng thành
Các nhà tâm lý học tiêu dùng cho rằng vị đắng thường được não bộ gắn với sự tinh tế, trưởng thành và kiểm soát bản thân. Theo một phân tích đăng trên tạp chí Appetite, những người thường xuyên sử dụng đồ uống có vị đắng như cà phê đen, trà xanh hoặc bia đắng thường có xu hướng tìm kiếm trải nghiệm phức hợp, không chỉ đơn thuần là “ngon - ngọt - dễ uống”.
Bia, đặc biệt là các dòng IPA hoặc bia thủ công, mang đến nhiều tầng hương vị: đắng, thơm, chua nhẹ, hậu vị kéo dài. Với nhiều người, việc “hiểu” và “thưởng thức” được vị đắng tạo cảm giác chinh phục, tương tự như khi ăn phô mai nặng mùi hoặc socola đen.
Tác động sinh lý: đắng nhưng không vô ích
Theo WebMD, các hợp chất trong hoa bia không chỉ tạo vị mà còn có tác động sinh học. Một số flavonoid trong hoa bia được ghi nhận có đặc tính chống oxy hóa và hỗ trợ thư giãn thần kinh nhẹ. Điều này có thể lý giải vì sao nhiều người cảm thấy dễ chịu, thư giãn hơn khi uống bia với lượng vừa phải.
Ngoài ra, vị đắng kích thích tuyến nước bọt và dịch tiêu hóa, giúp ăn ngon miệng hơn. Đây cũng là lý do ở nhiều nước châu Âu, bia thường được uống kèm bữa ăn thay vì xem như đồ uống giải trí thuần túy.
Yếu tố văn hóa và thói quen xã hội
Không thể bỏ qua yếu tố văn hóa. Theo báo cáo của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), bia gắn liền với nghi thức xã hội ở nhiều quốc gia: lễ hội Oktoberfest ở Đức, tapas và bia ở Tây Ban Nha, pub culture ở Anh. Trong những bối cảnh này, vị đắng của bia không còn là trung tâm chú ý, mà trở thành “nền vị” cho sự kết nối và giao tiếp.
Khi một hương vị gắn liền với ký ức tập thể và trải nghiệm xã hội, mức độ chấp nhận của não bộ tăng lên đáng kể.
Đắng không phải ai cũng nên uống nhiều
Dù vị đắng của bia có thể mang lại trải nghiệm thú vị, các chuyên gia vẫn nhấn mạnh yếu tố điều độ.
Theo Healthline, uống bia quá mức có thể làm tăng nguy cơ gan nhiễm mỡ, rối loạn giấc ngủ và phụ thuộc rượu bia. Lợi ích, nếu có, chỉ xuất hiện khi tiêu thụ ở mức vừa phải, thường được định nghĩa là tối đa 1 ly mỗi ngày với phụ nữ và 2 ly với nam giới khỏe mạnh.
Đoạn video cho thấy con cò mỏ giày tại đầm lầy Mabamba, Uganda đang rình rập, tấn công và nuốt chửng một con rắn dài như thể nó chỉ là một con giun nhỏ.
Tháng trước, cộng đồng yêu động vật hoang dã đã xôn xao khi đoạn phim ghi lại cảnh một con cò mỏ giày khổng lồ, loài chim nổi tiếng với ngoại hình giống khủng long bất ngờ đáp xuống một chiếc thuyền du lịch ở Uganda. Góc chụp đặc biệt khiến sinh vật ấn tượng này trông càng đồ sộ hơn, tạo nên làn sóng chia sẻ mạnh mẽ.
Innocent, hướng dẫn viên của Mabamba Trips, nhớ lại: "Chúng tôi đều rất sốc khi chứng kiến khoảnh khắc đó. Đây là điều hiếm có, chỉ xảy ra một lần trong đời".
Dù đoạn video này gây choáng ngợp bởi kích thước "tiền sử" của loài cò mỏ giày, vốn có thể cao tới 1,5 mét và sở hữu sải cánh lên đến 2,4 mét, nhưng nó vẫn chưa thể hiện được sự tinh ranh trong kỹ năng săn mồi của chúng.
Mới đây, một đoạn video khác do Wild Uganda chia sẻ, hợp tác cùng Mabamba Trips, đã phô bày trọn vẹn sự lợi hại của loài chim này. Trong đoạn video, một cá thể cò mỏ giày tại đầm lầy Mabamba âm thầm rình rập, sau đó bất ngờ tấn công và nuốt chửng một con rắn chỉ trong khoảnh khắc, sự nhanh gọn như đang xử lý một con giun, khiến nhiều người ngỡ ngàng.
Mô tả kèm theo video cho biết: "Chim mỏ giày không đuổi theo con mồi, nó chờ đợi như một bức tượng. Với sự kiên nhẫn chết người, nó nhìn chằm chằm vào cá, cá sấu con, hoặc thậm chí rắn. Rồi chỉ trong tích tắc, nó tấn công bằng chiếc mỏ khổng lồ của mình, đôi khi chặt đứt đầu con mồi ngay lập tức".
Cò mỏ giày hiện được xếp vào danh sách loài "dễ bị tổn thương" tại vùng nhiệt đới trung – đông châu Phi. Chúng đang đối mặt với nhiều mối đe dọa, từ mất môi trường sống, buôn bán thú cưng bất hợp pháp cho đến tình trạng bị quấy nhiễu thường xuyên.
Với tổng số lượng chưa đến 8.000 cá thể trên toàn thế giới, những địa điểm như đầm lầy Mabamba trở thành "thánh địa" đối với những người đam mê ngắm chim, thu hút du khách và nhiếp ảnh gia từ khắp nơi đến chiêm ngưỡng loài sinh vật độc đáo này.
Cò mỏ giày là một loài chim thuộc họ Balaenicipitidae. Loài chim khổng lồ này, cao gần 1,5 mét và dài gần 1,4 mét, được đặt tên theo chiếc mỏ to lớn hình chiếc giày và có ngoại hình gợi nhớ đến các loài khủng long cổ đại. Dù có vẻ ngoài giống cò, chim mỏ giày thực ra có họ hàng gần với bồ nông và diệc.
Cholesterol cao có thể dẫn tới nhiều vấn đề sức khỏe nghiêm trọng như bệnh tim và đột quỵ. Tuy nhiên, các chuyên gia cho biết chỉ cần một vài thay đổi đơn giản trong chế độ ăn uống, bạn hoàn toàn có thể giúp hạ thấp cholesterol xấu (LDL).
Trong một bài viết trên trang Mirror, Millie Bull - Phó tổng biên tập, mục Spare Time, đã viết: Không phải lúc nào cũng dễ biết nên ăn gì để giảm cholesterol. Năm ngoái, tôi khá sốc khi phát hiện chỉ số cholesterol của mình cao hơn mức bình thường một chút. Kết quả không quá nghiêm trọng, nhưng với một người mới ngoài 20 tuổi, đó vẫn là một cú “đánh úp”.
Tình trạng tiểu đường có thể là yếu tố góp phần khiến cholesterol tăng nhẹ, nhưng tôi cũng hiểu rằng bản thân đã lơ là việc tập luyện. Một y tá khuyên tôi dùng sữa chua uống và viên dầu gan cá tuyết – trong đó, dầu gan cá tôi đã uống sẵn từ trước.
Sau khi tăng cường vận động, điều chỉnh lại chế độ ăn và duy trì sữa chua uống mỗi ngày, chỉ số cholesterol của tôi đã trở về mức bình thường. Từ đó, tôi quyết tâm giữ cholesterol trong ngưỡng khỏe mạnh để tránh những rủi ro sức khỏe lâu dài. Và một trong những cách hiệu quả nhất chính là lối sống cân bằng kết hợp chế độ ăn giàu dinh dưỡng.
Vì vậy, tôi đã hỏi ý kiến nhiều chuyên gia và bác sĩ về những thực phẩm tốt nhất giúp giảm cholesterol – và điều đáng ngạc nhiên là tất cả họ đều đồng ý về cùng một loại thực phẩm: Yến mạch.
Vì sao yến mạch được các bác sĩ đồng loạt khuyên dùng?
Nhiều thực phẩm khác cũng được các chuyên gia đánh giá cao như các loại hạt, đậu, đậu lăng và chất béo lành mạnh, nhưng yến mạch là thực phẩm duy nhất được tất cả các bác sĩ thống nhất khuyến nghị.
Yến mạch là thực phẩm chủ lực tuyệt vời nhờ chứa chất xơ hòa tan beta-glucan, đóng vai trò then chốt trong việc giảm cholesterol LDL - còn gọi là “cholesterol xấu”, loại mang cholesterol, chất béo và protein trong máu.
Ngoài LDL, cơ thể còn có HDL - hay “cholesterol tốt”, giúp vận chuyển cholesterol dư thừa từ các mô trong cơ thể trở về gan để đào thải.
Cholesterol là gì và vì sao lại nguy hiểm?
Tiến sĩ Naveed Asif, bác sĩ gia đình tại The London General Practice, giải thích rằng cholesterol là “một chất dạng sáp, giống chất béo, có mặt trong mọi tế bào của cơ thể” và “cần thiết cho việc sản xuất hormone, vitamin D cũng như các hợp chất hỗ trợ tiêu hóa”.
Tuy nhiên, khi cholesterol xấu tăng quá mức, nó có thể tích tụ thành mảng bám trong lòng mạch máu, gây ra xơ vữa động mạch.
“Cholesterol cao làm tăng đáng kể nguy cơ mắc bệnh tim, đột quỵ và các bệnh tim mạch khác. LDL tích tụ trong động mạch khiến mạch máu bị cứng và hẹp lại, cản trở dòng máu, từ đó dẫn đến nhồi máu cơ tim hoặc đột quỵ”, ông nhấn mạnh.
Tiến sĩ John Field, Giám đốc lâm sàng liên kết tại Bupa Health Clinics, cũng đồng tình rằng cholesterol cao làm tăng nguy cơ bệnh tim mạch. Ông cho biết các mảng mỡ trong động mạch có thể ngày càng dày lên, làm giảm lưu lượng máu tới tim, tay và chân.
Chế độ ăn - bước đầu tiên và đơn giản nhất
Theo các bác sĩ, tập thể dục đều đặn, duy trì cân nặng hợp lý, hạn chế rượu bia và bỏ thuốc lá đều giúp giảm cholesterol. Tuy nhiên, điều chỉnh chế độ ăn thường là bước đầu tiên và dễ thực hiện nhất.
Bác sĩ Saira Bano, bác sĩ NHS và tư nhân với hơn 10 năm kinh nghiệm, cho biết hầu hết bác sĩ đều thống nhất rằng thực phẩm giàu chất xơ hòa tan và việc thay thế chất béo hợp lý là chìa khóa giúp hạ LDL. Trong đó, “yến mạch và lúa mạch luôn đứng đầu danh sách”.
Bà cho biết, khoảng 3g beta-glucan mỗi ngày - có thể đạt được từ cháo yến mạch hoặc cám yến mạch - là mục tiêu thực tế. Ngoài ra, nên ăn đậu, đậu lăng, đậu gà hầu hết các ngày trong tuần; kết hợp trái cây và rau giàu chất xơ hòa tan như táo, quả mọng, trái cây họ cam quýt, cà tím và đậu bắp để giúp “giữ” cholesterol trong ruột và hỗ trợ đào thải qua mật.
Các thực phẩm khác được chuyên gia khuyên dùng
Một nắm nhỏ các loại hạt mỗi ngày (khoảng 30g hạnh nhân, óc chó hoặc hạt dẻ cười), cùng thực phẩm từ đậu nành như đậu phụ, edamame, sữa hoặc sữa chua đậu nành vài lần mỗi tuần, có thể hỗ trợ giảm LDL đồng thời cung cấp chất béo tốt cho tim và protein thực vật.
Hạt lanh xay, hạt chia (1-2 thìa mỗi ngày) hoặc khoảng 10g chất xơ psyllium cũng giúp tăng đáng kể lượng chất xơ hòa tan.
Nhiều bác sĩ còn khuyên dùng các sản phẩm bổ sung sterol hoặc stanol thực vật (như Benecol) với liều 1,5–2g mỗi ngày, có thể giúp giảm LDL khoảng 7–10%. Đồng thời, nên thay bơ hoặc mỡ động vật bằng dầu ô liu hoặc dầu cải dầu khi nấu ăn.
Chế độ ăn Địa Trung Hải vẫn là “chuẩn vàng”
Bác sĩ Adam Staten - bác sĩ nội trú của phòng khám hàng đầu One Day Tests của Vương quốc Anh - cho biết, lời khuyên truyền thống để giảm cholesterol là tuân theo chế độ ăn Địa Trung Hải, tập trung vào rau củ, trái cây, hạn chế thịt đỏ, ăn vừa phải thịt gia cầm, cá béo và dùng dầu ô liu thay cho bơ hay mỡ.
Ông dẫn chứng một nghiên cứu cho thấy những người ăn các loại hạt từ 5 lần mỗi tuần trở lên có thể giảm 20% nguy cơ bệnh tim thiếu máu cục bộ so với người hiếm khi ăn hạt (lưu ý nên ăn hạt sống, không muối).
Khi nào cần gặp bác sĩ?
Nếu cholesterol của bạn cao, bác sĩ Tina Ghela (Medichecks) khuyên nên trao đổi với bác sĩ gia đình, đặc biệt nếu bạn có thêm các yếu tố nguy cơ như cao huyết áp, tiểu đường hoặc hút thuốc. Thông thường, bác sĩ sẽ khuyên thay đổi lối sống trong vài tháng trước khi xét nghiệm lại; nếu không cải thiện và nguy cơ cao, thuốc hạ cholesterol như statin có thể được cân nhắc.
Theo Tiến sĩ Asif, người trưởng thành nên kiểm tra cholesterol mỗi 4-6 năm từ tuổi 20, và thường xuyên hơn nếu có yếu tố nguy cơ hoặc từng được chẩn đoán cholesterol cao.
Nhìn chung, sự kết hợp giữa chế độ ăn hợp lý, lối sống lành mạnh và theo dõi định kỳ sẽ giúp duy trì cholesterol ở mức khỏe mạnh. Đặc biệt, việc tăng cường chất xơ hòa tan từ yến mạch, lúa mạch, đậu và các loại đậu được xem là cách đơn giản nhưng hiệu quả để giảm hấp thu cholesterol xấu trong ruột.
Trước khi thay đổi chế độ ăn hoặc tập luyện, bạn nên trao đổi với bác sĩ để có hướng dẫn phù hợp với tình trạng sức khỏe cá nhân.
Nếu bạn thường xuyên thức dậy trong trạng thái uể oải, thiếu ngủ không chỉ khiến hiệu suất làm việc giảm sút mà còn có thể rút ngắn tuổi thọ. Một nghiên cứu mới cho thấy, việc thức khuya liên tục hoặc ngủ quá ít trong thời gian dài có liên quan đến nguy cơ tử vong sớm, trong khi chỉ cần điều chỉnh một vài thói quen ngủ cơ bản cũng có thể giúp kéo dài tuổi thọ thêm tới 4 năm.
Nghiên cứu do các nhà khoa học hợp tác với Trường Kinh tế và Khoa học Chính trị London (Vương quốc Anh) cùng công ty bảo hiểm y tế Vitality thực hiện đã đưa ra con số đáng lo ngại: có tới 90% người trưởng thành không đạt được thời lượng ngủ được xem là lành mạnh. Tình trạng thiếu ngủ này có mối liên hệ rõ ràng với nguy cơ tử vong sớm.
Theo phân tích dữ liệu, những người thường xuyên ngủ dưới 6 tiếng mỗi đêm có nguy cơ tử vong sớm cao hơn khoảng 20% so với nhóm ngủ đủ từ 7 đến 8 tiếng. Đây là mức ngủ được nhiều tổ chức y tế khuyến nghị cho người trưởng thành để duy trì sức khỏe tim mạch, chuyển hóa và tinh thần.
Tuy nhiên, điểm tích cực của nghiên cứu là các nhà khoa học nhận thấy, việc duy trì những thói quen ngủ đúng cách có thể mang lại lợi ích rất lớn. Những người tuân thủ “vệ sinh giấc ngủ” tốt, đặc biệt là ngủ đủ thời gian và đi ngủ vào cùng một khung giờ mỗi tối, có thể giảm nguy cơ tử vong tới 24% và giảm 7% nguy cơ phải nhập viện vì bất kỳ lý do nào. Khi quy đổi theo tuổi thọ trung bình, nhóm này có thể sống lâu hơn tới khoảng 4 năm.
Các chuyên gia nhấn mạnh rằng “ngủ đúng” không chỉ là số giờ ngủ, mà còn là chất lượng và tính ổn định của giấc ngủ. Điều này đồng nghĩa với việc tránh thói quen lướt điện thoại đến khi ngủ gục, để video YouTube tự động chạy suốt đêm, hay tiếp xúc liên tục với ánh sáng xanh từ màn hình. Chỉ cần 7 đến 8 tiếng ngủ liền mạch, trong không gian yên tĩnh và ít ánh sáng nhân tạo, cơ thể đã có điều kiện phục hồi tốt hơn.
Bác sĩ Katie Tryon, Phó giám đốc điều hành của Vitality, cho biết: “Chỉ cần đi ngủ sớm hơn 15 phút mỗi tối, hoặc chọn đọc sách thay vì xem thêm một tập phim, cũng có thể tạo ra sự khác biệt lớn về chất lượng giấc ngủ theo thời gian. Dữ liệu cho thấy lợi ích này không chỉ dành cho cá nhân mà còn cho toàn xã hội”.
Dù vậy, thực tế cho thấy khoảng một phần ba người trưởng thành thường xuyên ngủ dưới 7 tiếng mỗi đêm. Nhiều người cố bù đắp bằng cà phê hoặc nước tăng lực, nhưng tình trạng thiếu ngủ kéo dài sẽ tích tụ thành mất ngủ mạn tính, gây căng thẳng cho hệ tim mạch và hệ miễn dịch.
Thiếu ngủ không chỉ khiến tăng cân mà còn làm tăng nguy cơ béo phì, bệnh tim mạch, đái tháo đường và trầm cảm. Ngay cả trong ngắn hạn, việc ngủ không đủ cũng có thể làm rối loạn hormone kiểm soát cảm giác đói và đường huyết, khiến cơ thể dễ mệt mỏi và mất tập trung.
Theo các nhà nghiên cứu, thay đổi quan trọng nhất để cải thiện tuổi thọ lại rất đơn giản: duy trì giờ đi ngủ cố định mỗi tối. Thói quen này giúp cơ thể thiết lập nhịp sinh học ổn định, đồng thời làm giảm nguy cơ tăng cân, đái tháo đường và bệnh tim mạch.
Giáo sư Joan Costa-i-Font, Giáo sư Kinh tế Y tế tại Trường Kinh tế London, nhận định: “Nghiên cứu cho thấy hành vi ngủ tốt không chỉ giúp bạn cảm thấy tỉnh táo hơn, mà còn là một khoản đầu tư dài hạn cho sức khỏe và chất lượng sống. Tác động tích cực đến năng suất lao động và nền kinh tế là điều không thể xem nhẹ”.
Nói cách khác, ngủ đủ và ngủ đúng giờ không chỉ là chuyện nghỉ ngơi, mà là một trong những thói quen đơn giản nhất để bảo vệ sức khỏe và kéo dài tuổi thọ về lâu dài.
Nam thiếu niên này họ Tiêu, 15 tuổi, đang học năm cuối cấp 2 tại Hồ Bắc (Trụng Quốc). Ở thời điểm các bạn cùng lớp trải qua kỳ thi cuối kỳ, miệt mài học tập để chuẩn bị cho thi cuối cấp và vào trung học phổ thông thì cậu lại liên tục phải phải đi chạy thận. Tất cả bắt đầu từ một lần tiểu ra máu dù trước đó không đau, không ốm.
Mẹ của Tiêu Tiêu kể lại, bà đang đi làm thì nhận được điện thoại của người nhà. Chỉ nói ngắn gọn là cậu tiểu ra máu rồi đau đớn ngất xỉu, hiện tại đang trên xe cấp cứu. Bà hoảng loạng bắt xe tới thẳng bệnh viện, thấy con mình đang được các y bác sĩ túc trực chạy chữa, bà quỳ khóc ngay tại hành lang. Vào khoảnh khắc ấy, bà cảm giác như mình sẽ mất đứa con này mãi mãi.
May mắn là trước sự nỗ lực của đội ngũ y bác sĩ, nhiều giờ sau các dấu hiệu sinh tồn của Tiêu Tiêu bắt đầu ổn định lại. Bác sĩ cho biết, cậu bị u rê huyết và suy thận dẫn tới nhiễm độc toàn thân và có dấu hiệu tổn thương hệ thần kinh.
Sau khi lọc máu và một loạt các điều trị khẩn cấp khác, tính mạng Tiểu Tiêu giữ được nhưng cần điều trị lâu dài, đồng thời chấp nhận sống chung với chạy thận phần đời còn lại.
Thận bị "phá hủy" bởi 3 thói quen phổ biến ở người trẻ tuổi
Khi biết được lý do dẫn tới căn bệnh của con, mẹ của Tiêu Tiêu trách con một thì hận mình gấp 10 lần. Bà cho rằng, tất cả là tại bà cùng chồng quá tập trung vào công việc lại nuông chiều con. Để cậu con trai mới 15 tuổi đã mắc thứ bệnh bà luôn nghĩ chỉ người già, người nghiện rượu bia mới mắc.
Cụ thể, có 3 thói quen chính dẫn đến tình trạng tiểu ra máu, u rê huyết và suy thận ở nam sinh cấp 2 này. Đáng lo khi nó cũng rất phổ biến ở nhiều người trẻ tuổi. Thậm chí, trong số đó không ít người biết hại nhưng không muốn bỏ hoặc không thể bỏ:
1. Uống quá nhiều nước ngọt có ga
Tiểu Tiểu từ nhỏ đã thích uống nước ngọt có ga mỗi ngày. Gần đây thậm chí còn uống thay nước lọc.
Nước ngọt có ga chứa nhiều đường fructose và axit photphoric. Những chất này làm rối loạn cân bằng canxi và phốt pho trong cơ thể. Ống thận bị tổn thương dần theo thời gian. Khi thiếu nước lọc để pha loãng chất thải, độc tố tích tụ nhanh. Các mạch máu nhỏ trong thận chịu áp lực lớn và dễ vỡ. Máu bắt đầu xuất hiện trong nước tiểu. Khi chức năng lọc suy giảm nghiêm trọng, urê tích tụ trong máu. Điện giải rối loạn. Hội chứng urê huyết hình thành và đe dọa tính mạng.
2. Thường xuyên nhịn tiểu
Mẹ của Tiểu Tiểu cho biết, cậu có một tật xấu nhắc mãi không được đó là nhịn tiểu., sau đó không chịu được nữa mới đi tiểu vội vàng. Lý do không chỉ vì quen mà còn vì cậu rất mê gmae online, đang chơi mà buồn tiểu sẽ không đi.
Trong khi các chuyên gia cảnh báo nước tiểu chứa nhiều độc tố bị ứ đọng lâu trong bàng quang. Áp lực ngược dồn lên thận. Cơ thể vừa thiếu nước vừa nhịn tiểu kéo dài khiến thận bị nhiễm độc nặng. Các mạch máu ở thận bị tổn thương. Máu lẫn vào nước tiểu như dấu hiệu cảnh báo muộn. Khi phát hiện, thận đã suy nặng và phải can thiệp chạy thận nhân tạo.
3. Hay thức khuya
Như nhiều người trẻ tuổi khác, thiếu niên này thường xuyên thức khuya và cho rằng còn trẻ cơ thể có thể tự phục hồi. Cậu thường dùng thời gian ban đêm để chơi game, dùng điện thoại di động.
Ban đêm là thời điểm thận tự phục hồi. Khi thiếu ngủ kéo dài, quá trình này bị gián đoạn, nhịp sinh học rối loạn và hormone căng thẳng tăng cao, lưu lượng máu tới thận giảm. Tổn thương thận tiến triển nhanh hơn, đặc biệt khi đi kèm thói xấu uống nước ngọt có ga và nhịn tiểu thường xuyên ở bên trên.
Nhiều người nuối tiếc cho 'thần đồng' từng đỗ đại học Thanh Hoa với số điểm gần như tuyệt đối nhưng lại làm bảo vệ với mức lương 7 triệu đồng.
Thần đồng từng đỗ đại học hàng đầu với điểm tuyệt đối giờ làm bảo vệ mức lương 7 triệu đồng: Chính chủ lên tiếng - Ảnh 1.Lựa chọn khi trưởng thành của thần đồng 3 tuổi biết làm toán, 12 tuổi đỗ đại học khiến ai cũng sốc
GĐXH - Câu chuyện của cô trở thành bài học quý giá về giáo dục và cách nuôi dạy con cái trong xã hội hiện đại.
Thần đồng từng đỗ đại học hàng đầu với điểm tuyệt đối giờ làm bảo vệ mức lương 7 triệu đồng
Trương Hiểu Dũng sinh năm 1974 tại tỉnh Hồ Nam (Trung Quốc), trong một gia đình nông dân nghèo, quanh năm gắn với ruộng đồng và nỗi lo cơm áo. Với cha mẹ anh, tri thức là con đường duy nhất để con trai thoát khỏi số phận lam lũ. Họ đã bán đi những tài sản quý giá nhất của gia đình, gom góp từng đồng để cho con đến trường. Đó không chỉ là một quyết định tài chính, mà là sự đánh cược cả cuộc đời vào tương lai của con.
Không phụ lòng cha mẹ, Trương Hiểu Dũng sớm bộc lộ trí tuệ vượt trội, đặc biệt ở các môn khoa học tự nhiên. Anh nhanh chóng được mệnh danh là "thần đồng" tại quê nhà. Năm 17 tuổi, vượt qua kỳ thi khốc liệt với hàng triệu thí sinh tham gia mỗi năm, Trương Hiểu Dũng trúng tuyển Đại học Thanh Hoa - ngôi trường danh giá bậc nhất Trung Quốc - với số điểm gần như tuyệt đối.
Thành tích ấy không chỉ là niềm tự hào của gia đình, mà còn của cả làng quê nghèo nơi anh sinh ra. Bởi trong khi chỉ khoảng 2% thí sinh có thể bước chân vào các trường đại học top đầu, thì tỷ lệ đỗ vào hai trường danh giá nhất là Đại học Thanh Hoa và Đại học Bắc Kinh chỉ vỏn vẹn khoảng 0,05%.
Tại đại học, Trương Hiểu Dũng theo học ngành Khoa học và Công nghệ Sinh học - một lĩnh vực được xem là mũi nhọn và giàu triển vọng. Trong suốt những năm đại học, anh luôn duy trì thành tích xuất sắc, liên tục nằm trong top 5 sinh viên của chuyên ngành, được thầy cô và bạn bè đánh giá cao.
Sau khi tốt nghiệp, trước mắt Trương Hiểu Dũng là hàng loạt cơ hội rộng mở. Các trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp lớn đều ngỏ lời mời. Thế nhưng, anh đã từ chối con đường nghiên cứu để chọn làm việc cho một công ty liên doanh nước ngoài chuyên về sản phẩm hóa chất. Mức lương cao, chế độ đãi ngộ tốt và viễn cảnh ổn định tài chính khiến anh tin rằng đó là lựa chọn hợp lý, vừa đúng chuyên môn, vừa bảo đảm cuộc sống.
Những người sử dụng nồi chiên không dầu đã được đưa ra cảnh báo về việc chế biến một món ăn quen thuộc cho bữa tối bằng thiết bị này, vì nó có thể gây ra một số vấn đề.
Nồi chiên không dầu mang đến cho các đầu bếp tại gia cơ hội nấu các món ăn yêu thích một cách dễ dàng và nhanh hơn đáng kể so với các phương pháp nấu ăn thông thường. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo không nên nấu các loại thịt còn nguyên xương trong thiết bị này.
Vì sao không nên nấu thịt nguyên xương trong nồi chiên không dầu?
Nồi chiên không dầu hoạt động với một khoang nấu, một bộ phận gia nhiệt và một quạt tuần hoàn. Bộ phận gia nhiệt tạo ra nhiệt, trong khi quạt phân phối không khí nóng khắp khoang nấu, đảm bảo luồng khí nóng bao phủ mọi bề mặt của thực phẩm, theo báo Anh Express.
Các chuyên gia cảnh báo không nên nấu các loại thịt còn nguyên xương trong nồi chiên không dầu.
Nguyên lý này không áp dụng cho các phần thịt còn nguyên xương, chẳng hạn như gà nguyên con.
Mặc dù hiện nay nhiều người lựa chọn chế biến món thịt quay bằng nồi chiên không dầu, nhưng món này nên được đưa trở lại lò nướng truyền thống.
Tạp chí Mỹ Southern Living cho rằng các khối thịt lớn còn nguyên xương sẽ cho kết quả tốt hơn khi quay theo cách truyền thống, vì phương pháp này giúp thịt chín đều hơn so với nồi chiên không dầu.
Nồi chiên không dầu đơn giản là không được thiết kế để xử lý các phần thịt có kích thước lớn, do đó các phần thịt này nên được chế biến trong lò nướng.
Tạp chí Better Homes & Gardens cảnh báo: “Nồi chiên không dầu sẽ không làm chín đều thịt, và bạn có thể gặp tình trạng có chỗ bị chín quá hoặc còn sống khi bề ngoài trông như đã chín.”
Dù vậy, những món thịt có kích thước nhỏ hơn vẫn hoàn toàn có thể được nấu một cách hoàn hảo bằng nồi chiên không dầu. Những món như cánh gà, gà rán và thịt xông khói đều phù hợp để chế biến bằng nồi chiên không dầu.
Đối với việc nấu bít tết, bạn sẽ gặp hạn chế về kích thước. Các phần thịt còn nguyên xương thường đậm đà hương vị hơn và ít bị chín quá, nhưng chúng có thể không vừa với giỏ của nồi chiên không dầu.
Đối với việc nấu bít tết trong nồi chiên không dầu, bạn có thể gặp hạn chế về kích thước.
Ngoài ra còn có giới hạn về nhiệt độ. Theo All Recipes, hầu hết các nồi chiên không dầu chỉ có thể làm nóng đến khoảng 230 độ, mức nhiệt này được coi là tương đối thấp để nấu bít tết.
Ngoài ra, khi nấu thịt bằng nồi chiên không dầu, bạn cần làm nóng nồi, ướp thịt đủ thời gian, lật thịt giữa chừng và không xếp chồng thịt lên nhau để chín đều, đồng thời vệ sinh nồi sạch sẽ sau khi dùng để đảm bảo món ăn thơm ngon, chín tới và giữ nồi bền lâu.
Một mẹo hay nhà bếp để vệ sinh nồi chiên không dầu là sử dụng túi trà. Theo Express, mẹo làm sạch bằng túi trà có thể hiệu quả nhờ các chất tannin có trong trà. Tannin có đặc tính tẩy dầu mỡ tự nhiên, giúp phá vỡ lớp dầu mỡ, khiến chúng dễ loại bỏ hơn.
Bạn chỉ cần đổ nước nóng vào giỏ chiên, sau đó thả một túi trà đã qua sử dụng vào. Để yên trong vòng 5 phút rồi tráng lại bằng nước sạch, bạn sẽ thấy dầu mỡ được rửa trôi. Nếu cần, bạn có thể lấy miếng bọt biển có xà phòng chà qua giỏ và giá đỡ rồi tráng sạch dưới nước.
Nhiều người cho rằng thuốc bôi ngoài da thì “an toàn hơn thuốc uống”, nhưng một trường hợp thực tế cho thấy suy nghĩ này có thể cực kỳ nguy hiểm. Một phụ nữ 74 tuổi đã rơi vào tình trạng suy thận nặng, thậm chí phải lọc máu, chỉ vì thói quen bôi thuốc giảm đau chống viêm hằng ngày để giảm nhức mỏi cơ.
Theo thông tin được chia sẻ bởi ông Hồng Chính Hiến, Phó trưởng nhóm giảng dạy khoa Dược của Bệnh viện Kỷ niệm Changbin Show Chwan, tỉnh Chương Hóa, Đài Loan (Trung Quốc), đây không phải câu chuyện phóng đại mà là ca bệnh đã được ghi nhận trong y văn.
Trong vòng 6 tuần, người phụ nữ này liên tục cảm thấy khó thở, chân phù nề rõ rệt. Khi đi khám, các bác sĩ phát hiện bà có lượng protein trong nước tiểu rất cao, nồng độ albumin trong máu giảm nghiêm trọng, chỉ còn 17 g/L, kèm theo suy giảm chức năng thận với chỉ số creatinin tăng lên 169 μmol/L. Đây đều là những dấu hiệu điển hình của hội chứng thận hư, một tình trạng có thể dẫn tới biến chứng nặng nếu không được xử trí kịp thời.
Ban đầu, bệnh nhân được chẩn đoán nhiễm trùng đường tiết niệu và điều trị bằng kháng sinh cùng thuốc lợi tiểu. Tuy nhiên, chức năng thận không những không cải thiện mà còn tiếp tục xấu đi. Chỉ sau 3 ngày, bà buộc phải chuyển gấp lên bệnh viện tuyến trên.
Tại đây, các bác sĩ phát hiện bệnh nhân đồng thời mắc viêm thận kẽ, trong khi cầu thận vẫn hoàn toàn bình thường. Sự kết hợp bất thường này khiến đội ngũ điều trị nghi ngờ đến một “thủ phạm quen mặt” trong lâm sàng: nhóm thuốc chống viêm giảm đau không steroid, còn gọi là NSAIDs. Thế nhưng, vấn đề nằm ở chỗ bệnh nhân khẳng định không hề uống bất kỳ loại thuốc giảm đau nào, và hồ sơ điều trị cũng không ghi nhận việc bác sĩ kê đơn thuốc thuộc nhóm này.
Để phòng ngừa rủi ro, toàn bộ thuốc đang sử dụng đều được ngưng lại, nhưng tình trạng suy thận vẫn tiếp tục tiến triển, thậm chí bệnh nhân phải bắt đầu lọc máu.
Chỉ đến khi nhân viên y tế kiểm tra kỹ hơn đồ dùng cá nhân, sự thật mới được hé lộ. Trong tủ của bệnh nhân có một tuýp thuốc giảm đau bôi ngoài da chứa piroxicam. Hóa ra, bà vẫn âm thầm bôi thuốc này vào vùng vai và lưng trong phòng tắm bệnh viện để giảm đau nhức cơ. Trong vòng 6 tuần, bà đã sử dụng tổng cộng 3 tuýp lớn, mỗi tuýp 60 gram, với tần suất ít nhất 2 lần mỗi ngày.
Theo ông Hồng Chính Hiến, dù là thuốc dùng ngoài da, nhưng các thuốc giảm đau chống viêm không steroid như piroxicam vẫn có thể thấm qua da, đi vào máu và ảnh hưởng đến thận, đặc biệt khi bôi với lượng lớn, trong thời gian dài hoặc trên diện tích rộng. Khi bệnh nhân ngừng hoàn toàn việc bôi thuốc, chức năng thận đã cải thiện nhanh chóng và dần trở về mức bình thường.
Vị chuyên gia cảnh báo, rất nhiều người có tâm lý chủ quan khi sử dụng thuốc bôi, cho rằng “chỉ xoa ngoài da thì không sao”. Trên thực tế, thuốc bôi không đồng nghĩa với việc không hấp thu vào cơ thể. Trong những trường hợp sử dụng kéo dài hoặc không đúng cách, lượng thuốc tích lũy có thể vượt xa những gì người dùng tưởng tượng.
Đặc biệt, người cao tuổi, người có chức năng thận kém hoặc đang mắc bệnh mạn tính cần hết sức thận trọng khi dùng thuốc giảm đau bôi ngoài da. Việc sử dụng nên tuân thủ đúng hướng dẫn của bác sĩ hoặc dược sĩ, tránh tự ý dùng lâu dài để giảm đau nhức, bởi cái giá phải trả đôi khi không chỉ là tác dụng phụ, mà là cả chức năng sống còn của thận.
Người ta thường nói, phụ nữ trông trẻ hay già đi nhanh không chỉ do gen, mà còn phụ thuộc rất nhiều vào cách ăn uống. Đặc biệt sau tuổi 40, khi quá trình trao đổi chất bắt đầu chậm lại, da kém đàn hồi, cơ thể dễ tích mỡ và tiêu hao năng lượng kém hơn trước, nếu không chú ý dinh dưỡng thì sự “xuống sắc” sẽ đến nhanh hơn tuổi thật.
Trong danh sách những thực phẩm được phụ nữ “lão hóa chậm” ưa chuộng, có một loại cá biển không chỉ nổi tiếng ngon mà còn được đánh giá rất cao về mặt dinh dưỡng. Đó chính là cá tuyết, loại cá thường xuyên xuất hiện trong top 10 cá ngon nhất thế giới, được ưa chuộng tại châu Âu, Bắc Mỹ và Nhật Bản.
Cá tuyết là loại cá biển có hàm lượng chất béo thấp nhưng lại rất giàu protein chất lượng cao. Thịt cá trắng, mềm, dễ tiêu hóa, phù hợp với cả người lớn tuổi, trẻ em lẫn người có hệ tiêu hóa yếu. Điểm đáng giá nhất nằm ở cấu trúc axit amin trong protein của cá tuyết, gần giống với protein trong cơ thể người nên khả năng hấp thu rất tốt.
Theo dữ liệu dinh dưỡng, trong 100 gram cá tuyết có khoảng 18-20 gram protein. Việc bổ sung protein đầy đủ sau tuổi 40 đặc biệt quan trọng, bởi lúc này khả năng tổng hợp và sử dụng protein của cơ thể đã suy giảm rõ rệt. Nếu thiếu protein, da dễ chảy xệ, cơ nhão, vóc dáng kém săn chắc, gương mặt trông già hơn tuổi.
Ăn cá tuyết thường xuyên giúp cung cấp nguyên liệu cho quá trình tổng hợp collagen, thành phần quyết định độ đàn hồi và căng mịn của da. Đồng thời, protein từ cá tuyết còn giúp duy trì khối cơ, hạn chế tình trạng teo cơ theo tuổi, từ đó giúp cơ thể trông gọn gàng, khỏe khoắn và trẻ trung hơn so với những người cùng độ tuổi.
Không chỉ giàu protein, cá tuyết còn chứa nhiều vitamin A, vitamin E cùng các khoáng chất thiết yếu như selen, i-ốt. Đây đều là những vi chất có vai trò chống oxy hóa, hỗ trợ quá trình tái tạo tế bào da và làm chậm sự hình thành các dấu hiệu lão hóa. Vitamin A giúp thúc đẩy quá trình thay mới tế bào biểu bì, trong khi vitamin E bảo vệ da khỏi tác hại của gốc tự do, nguyên nhân chính gây nếp nhăn và sạm da.
Nhiều nghiên cứu dinh dưỡng cho thấy, chế độ ăn giàu cá biển, đặc biệt là các loại cá thịt trắng như cá tuyết, có liên quan đến làn da mịn màng hơn, ít nếp nhăn hơn và tình trạng viêm mạn tính thấp hơn. Không chỉ da dẻ được cải thiện, người ăn cá tuyết đều đặn còn cảm nhận rõ cơ thể khỏe hơn, ít mệt mỏi và duy trì năng lượng tốt hơn trong sinh hoạt hằng ngày.
Tại nhiều quốc gia châu Âu, cá tuyết không chỉ là món ăn ngon mà còn được xem như thực phẩm “chăm sóc tuổi trung niên”. Phụ nữ sau 40 tuổi được khuyến nghị bổ sung cá tuyết 2-3 bữa mỗi tuần để hỗ trợ sức khỏe cơ xương, làn da và quá trình trao đổi chất.
Điểm cộng lớn của cá tuyết là cách chế biến đa dạng, từ hấp, áp chảo, nướng cho đến nấu súp, đều giữ được vị ngọt tự nhiên và giá trị dinh dưỡng. Khi nấu đúng cách, thịt cá mềm, không tanh, dễ ăn, phù hợp với cả gia đình.
Trong bối cảnh ngày càng nhiều người tìm kiếm những thực phẩm vừa ngon vừa có lợi cho sức khỏe và nhan sắc, cá tuyết là một lựa chọn đáng cân nhắc. Không phải mỹ phẩm đắt tiền hay liệu trình phức tạp, đôi khi chỉ cần điều chỉnh thực đơn hằng ngày, bổ sung đúng loại thực phẩm, cũng đã giúp quá trình lão hóa diễn ra chậm hơn, làn da săn chắc hơn và diện mạo trẻ trung hơn theo thời gian.
Thị trấn West Point, bang Mississippi, ngày 10/1 chấn động bởi loạt vụ xả súng xảy ra tại nhiều địa điểm, khiến 6 người thiệt mạng; cảnh sát đã bắt giữ nghi phạm và đang điều tra động cơ gây án.
6 người thiệt mạng trong loạt vụ xả súng ở Mississippi; Nghi phạm đã bị bắt giữ (Nguồn: WTVC)
Giới chức địa phương xác nhận 1 nghi phạm đã bị bắt giữ trong ngày 10/1 sau khi 6 người thiệt mạng trong một loạt vụ xả súng có liên quan ở khu vực phía Đông bang Mississippi của Mỹ.
Cảnh sát trưởng Hạt Clay - ông Eddie Scott - đăng bài trên mạng xã hội Facebook cho biết “nhiều sinh mạng vô tội” đã mất “do bạo lực” tại thị trấn West Point, gần khu vực giáp ranh với bang Alabama. Theo đó, 6 người đã thiệt mạng tại 3 địa điểm khác nhau.
Ông Scott khẳng định 1 nghi phạm đã bị bắt giữ và không còn bất cứ mối đe dọa nào đối với cộng đồng. Cơ quan thực thi pháp luật đang tích cực điều tra và sẽ cập nhật thông tin sớm nhất có thể.
Văn phòng Cảnh sát trưởng Hạt Clay hiện không cung cấp thêm thông tin chi tiết liên quan đến các vụ xả súng, nhưng dự kiến sẽ tổ chức họp báo vào sáng 11/1 (theo giờ địa phương)./.
Tại các chợ truyền thống hoặc siêu thị thực phẩm khu vực miền Bắc nước ta, khi thời tiết bắt đầu se lạnh, thật không khó để bắt gặp và tìm mua rau cải cúc. Cải cúc hay còn được gọi là tần ô có vị đắng nhẹ và mùi hơi hăng. Đó là những đặc điểm khiến cải cúc bị “mất điểm” và không được nhiều người lựa chọn vào thực đơn hàng ngày. Tuy nhiên, việc bỏ qua cải cúc đồng nghĩa với việc bạn bỏ qua một nguồn dinh dưỡng dồi dào và một vị thuốc quý báu từ thiên nhiên.
Rau cải cúc - “Rau Hoàng đế”
Tại Trung Quốc, rau cải cúc trước đây là món ăn dành riêng cho các bậc đế vương. Loại rau này thường được dùng trong các bữa yến tiệc cung đình, có tác dụng dưỡng sinh. Chính vì thế, nó còn được gọi với cái tên “rau Hoàng đế”.
Theo tài liệu y học cổ truyền, rau cải cúc chứa tinh dầu có mùi thơm đặc trưng, cùng nhiều chất dinh dưỡng quan trọng cho cơ thể, báo Sức khỏe và Đời sống thông tin.
Trong 100g cải cúc có khoảng 5,57% hydrat carbon; 1,85% protein; 0,43% chất béo; và rất nhiều vitamin nhóm B; một lượng vừa phải vitamin C; một ít vitamin A. Cải cúc cũng rất giàu kali, canxi và các loại axit amin. Nhờ thành phần này, cải cúc giúp bổ sung năng lượng nhẹ nhàng, hỗ trợ tiêu hóa, tăng sức đề kháng và phù hợp với người mới ốm dậy hoặc ăn uống kém.
Theo sách Những cây thuốc và vị thuốc Việt Nam của GS.TS Đỗ Tất Lợi, ngoài vai trò là rau ăn, cải cúc còn được dùng làm thuốc với nhiều công dụng như: hỗ trợ giảm ho, giải cảm, cải thiện tiêu chảy, giảm đau đầu kinh niên, hỗ trợ hạ huyết áp, giảm hoa mắt và chăm sóc sức khỏe mắt.
Nấu một món lạ miệng từ rau cải cúc
Có rất nhiều cách chế biến cải cúc ngoài nấu canh hay nhúng lẩu. Nếu muốn đổi vị cho bữa cơm gia đình, bạn có thể thử món thịt viên rau cải cúc. Món ăn này có cách làm đơn giản nhưng hương vị lại lạ miệng, dễ ăn, cả nhà đều thích.
Nguyên liệu:
200g rau cải cúc
5 cây nấm hương
100g tôm đã sơ chế
200g thịt lợn băm
1 củ cà rốt
2 thìa tinh bột bắp
Gia vị: muối, nước tương, dầu hào
Cách làm:
Bước 1: Rau cải cúc nhặt sạch, rửa kỹ.
Bước 2: Chần cải cúc qua nước sôi, sau đó thả ngay vào nước lạnh cho nguội rồi vắt khô, cắt nhỏ. Nấm hương rửa sạch, thái hạt lựu; tôm băm nhuyễn; cà rốt cắt nhỏ.
Bước 3: Cho tất cả nguyên liệu vào tô, nêm muối, nước tương, dầu hào, cho tinh bột bắp vào rồi trộn đều đến khi hỗn hợp dẻo mịn.
Bước 4: Nặn hỗn hợp thành từng viên vừa ăn, xếp vào đĩa, đem hấp khoảng 10 - 15 phút cho chín. Nếu thích, có thể chiên thay vì hấp, tuy nhiên hấp sẽ giữ trọn vị ngọt tự nhiên và ít béo hơn.
Bước 5: Bày thành phẩm ra đĩa. Khi dùng, có thể rắc thêm hành lá hoặc vừng rang.
Thịt viên rau cải cúc thơm mát, mềm ngọt, kết hợp hài hòa với nấm và tôm, rất dễ ăn. Món này đặc biệt phù hợp cho người hay ho, nhiều đờm vào mùa lạnh, đồng thời cũng là “cứu tinh” cho trẻ nhỏ vốn lười ăn rau.
Diễn Đàn Người Việt Hải Ngoại. Tự do ngôn luận, an toàn và uy tín. Vì một tương lai tươi đẹp cho các thế hệ Việt Nam hãy ghé thăm chúng tôi, hãy tâm sự với chúng tôi mỗi ngày, mỗi giờ và mỗi giây phút có thể. VietBF.Com Xin cám ơn các bạn, chúc tất cả các bạn vui vẻ và gặp nhiều may mắn.
Welcome to Vietnamese American Community, Vietnamese European, Canadian, Australian Forum, Vietnamese Overseas Forum. Freedom of speech, safety and prestige. For a beautiful future for Vietnamese generations, please visit us, talk to us every day, every hour and every moment possible. VietBF.Com Thank you all and good luck.
USA
